suzana kuqi

Dy pika shiu... TUNELI

2011-03-23T03:52:00.000-07:00

Tuneli

Kapërthyer ethesh që ja bënin më të shkëlqyeshëm sytë e mollëzat ja tisnin me nuanca të trëndafilta si ato të një vogëlusheje, ndërsa buzët çuditërisht të plota si ato të një gruaje të re zbulonin një gojë ku mungonin disa dhëmbë, e vetmja shenjë se ajo fytyrë aty mbi nënkresë ishte e një gruaje të moshuar...

E moshuar... ishte afër të nëntëdhjetave, këtë e dija mirë. Por nuk gjeta atë buzeqeshje të ëmbël si zakonisht, sytë ishin mbushur ankth. Më bëri shenjë me gisht që t'i afrohesha e më pëshpëriti :

- E sheh atë grua poshtë tryezës?

Ktheva kokën nga ana që më tregoi, tryeza ishte në një qoshe të dhomës.

- Bianka, nuk ka njeri tjetër në dhomë veç meje dhe teje.

- Shët... se të dëgjon, është aty, unë e pashë kur hyri dhe u fsheh.

- Bianka, lëri llafet e fillo të hash!- i vendosa përpara mbi një tryezë të vogël lëvizëse tabakanë me pjatat e drekës.

- Nuk ha, as mos të të shkojë ndërmend... Nëse nuk m'a nxjerr atë grua nga dhoma...

- Mirë Bianka, do ta gjej e do ta nxjerr. Po nuk është poshtë tryezës, duhet të jetë fshehur diku tjetër. Më thuaj si është veshur, ç'fytyrë ka?

- E kush e pa? Ajo nuk më shikon në sy. Vetëm vjen e fshihet. Flet papushim, por unë nuk ja kuptoj fjalët. Nxirre të lutem se do të vdes nga frika!

- Qetësohu Bianka, do ta gjej e do ta largoj prej këndej. Do të merrem tani me këtë punë, ndërsa ti mundohu të hash pak.

- Më premto!

- Të premtoj!

Dola e zbrita në katin e parë ku ishte një tjetër e sëmurë që nuk e kishim ngritur atë ditë nga shtrati. “Aluçinacione”, mendova, “sikur janë shumë të shpeshta në këtë periudhë të vitit”. Po kështu kishin qenë një vit më parë në të njëjtën periudhë... edhe... Hyra në dhomën e të sëmurës tjetër. Për fat ishte e qetë, asnjë bisedë që të më jepte të kuptoja se shihte diçka të pazakontë. I lashë tabakanë me drekën e zbrita në sallën e ngrënies.

- Më bëj një nder ,- i them koleges sime të turnit,- shko tek Bianka të tërheqësh pjatat, duhet të ketë mbaruar së ngrëni.

Nuk e ndjeja të shkoja atje se e dija se do të më kapte gazi, mezi e kisha mbajtur herën e parë. E nuk u habita kur pashë kolegen që erdhi pas pak drejt meje duke qeshur me tabakanë në dorë. Ushqimi në pjata ish i paprekur.

- E fortë!- mundi të fliste ajo përmes të qeshurit,- Bianka më bëri të gërmoja brenda e poshtë raftit... të shtrihesha përtokë për të kontrolluar ndënë shtrat..., sepse... sepse një grua i kish hyrë në dhomë...

Qesha dhe unë ndërsa shkoja të tërhiqja pjatat në dhomën tjetër. Të paktën e moshuara tjetër më ish dukur e qetë, e kështu m'u duk sërish veçse vura re se nuk kish prekur ushqim me dorë.

- Përse nuk ke ngrënë, ke nevojë pë ndihmë?Të ushqej unë?

- Jo, jo! Më parë duhet të marrësh në krahë atë femijë që është shtrirë aty përtokë e qan papushim. Fëmijët duhen ushqyer të parët, pastaj ne pleqtë.

- Fëmijë?! Ku është?

- Aty pranë këmbëve të tua. Bëj kujdes se mos e shkelësh.

Rrëmbeva një jastëk dhe e mbajta në krahë sikur të ishte fëmijë.

- Po shkoj ta ushqej, - i them e dola nga dhoma, por nuk kisha bërë as edhe dy hapa kur dëgjoj që më thërret. U ktheva.

- Urdhëro e fol! Ke nevojë për gjë?,- e pyeta me padurim. Kisha punë e nuk kisha kohë të rendja pas tekeve të saj.

- Duhet të jetë ndonjë fëmijë tjetër aty poshtë se vazhdon të qajë. Merre të lutem, ose ma jep mua në krahë që ta qetësoj.

E pashë me vëmendje se mos po tallej. Por sytë e saj të mbushur me trishtim, më dhanë të kuptoja se ishin shumë larg të vënit në lojë që mendoja. Nuk dija ç'ti thoja ndaj nuk i dhashë përgjigje e dola nga dhoma. Fundja mjaft isha marrë me të... Minutat fluturojnë e kemi orare për të respektuar...

Në mbarim të turnit ishim mbledhur të gjitha e gazi kish shpërthyer. Qeshnim me lot, pothuaj të gjithë të moshuarit kishin folur përçart atë ditë, të gjithë kishin patur aluçinacione ...Diku erdhi doktoresha që ishte bërë kurioze e ne i spjeguam se përse po qeshnim, megjithëse dyshimi se nuk ishte dhe aq për të qeshur po ngrinte krye brenda meje e ja thashë.

- Asgjë për t'u shqetësuar, është efekti i terapisë ,- tha ajo e u largua.

Ish i treti vit që kjo periudhë më gjente në atë vend pune. Vitin e parë isha çuditur, madje shumë por nuk e kisha vrarë mendjen. Vitin e dytë isha rrekur të gjeja ndonjë arësye apo shkak, por nuk kisha arritur të kristalizoja ndonjë mendim për të qenë. Shfaqja e atyre aluçinacioneve pushonte po aq papritur sa dhe fillonte duke lënë disa shtretër bosh e... një boshllëk të paspjegueshëm brenda nesh e ankthin e … treshit. Nuk ka dy pa tre … Në fillim e kisha quajtur një lloj supersticioni, arësyeja të thotë se i tillë duhet të jetë, por me kohë më është mbushur mëndja se... gjithsesi funksionon...

… e megjithëse përpiqem të mos e çoj ndër mend, shpesh e kap veten në befasi tek mundohem të marr me mend se cila apo cili nga të moshuarit është në krye të listës... Shpesh qëllon që hamendësimi të jetë i saktë, por dhe kjo e ka spjegimin e vet, fundja e dimë se cili është më i moshuar apo më i sëmurë. E ngarkuar është periudha e fundvitit që përkon me krishtlindjet... megjithëse çuditërisht numri i vdekjeve dhe aksidenteve është relativisht më i madh kudo, edhe jashtë azilit... Kaq di të them, një konstatim aspak i këndshëm, e nuk e di përse ndodh kështu. Ndërsa kjo periudhë ishte tjetër gjë, krejtësisht tjetër.. ka marrë dhe persona për të cilët mund të mendonim gjithshka, veç vdekjen jo...e fillonin me...

… aluçinacione. Të moshuarit shihnin përreth fëmijë që qanin, fëmijë që vdisnin nga uria, gra që hynin fshehurazi e u trembeshin, e befas... dikush vdiste në gjumë.

“Vdekje e bukur”, thonim ne, kur dikush vdes në gjumë, ashtu tak fak, pa vuajtur nga ndonjë sëmundje lënguese, pa kaluar atë agoni mbytëse... Nuk ishte e vetmja kjo periudhë në të cilën aluçinacionet sulmonin mendjet e tyre, në fakt ishte dhe fillimi i pranverës, tamam kur dimri përgatitej të ikte e limfa fillonte të gjallërohej në kapilarët e pemëve. Por ajo nuk shoqërohej me ikje të shumta, ishin periudha ankthi e ankimesh se dikush u hynte në dhomë e në shtrat... burra të rinj e të fuqishëm... veshur me të zeza...shpesh me fytyrë të mbuluar...Periudhë në të cilë të moshuarat ngulmoni të flinin me dritë ndezur nga frika, e vajzat e turnit të natës i gjeje në mëngjes të rraskapitura, sepse vraponin gjithë kohës nga një dhomë në tjetrën, nga njëri kat në tjetrin për të qetësuar ulërimat që pushtonin godinën...E mua nuk e di përse më ishte fiksuar një derë...

… Eshtë një derë në katin e përdhes që rrinte gjithnjë mbyllur, së cilës të moshuarit i trembeshin e kishin për borxh të kalonin të gjithë korridorin përqark, vetëm e vetëm të mos kalonin pranë saj atë periudhë. Kisha pyetur se ç'ishte ajo derë dhe asnjë nuk e dinte se ç'kishte pas saj...

Mëngjesin tjetër, Bianka u gjet pa jetë, duke hapur kështu ciklin e ri...

“Ka shpëtuar”, mendova, kish kancer në aparatin tretës e ishte katandisur tridhjetë kile njeri. Lajmëronim rojen mjekësore, vinte mjeku i turnit për të vërtetuar vdekjen e bënte aktin ku shkruhej se shkaku ishte infarkti që u kish ndodhur në gjumë.

Më kish ardhur veçanërisht keq për Biankën sepse kish kohë në atë azil dhe ishte shumë gazmore, e kjo nuk do të thotë se nuk m'u dhimbs e dyta...

… Dolores, e cila nuk kish mbushur muajin aty, mjaft më e re se Bianka, që ecte vetëm me ndihmën e patericave. Te birit, të vetmit njeri që kishte, nuk e di se ç'i tha mendja ta merrte atë fund jave në shtëpi dhe ta kthente të djelën pasdite. Kur them se nuk di se ç'i tha mendja... pata parasysh se kësaj ja vumë fajin atij ndryshimi të shpejtë që ndodhi me Doloresin. Vjen një moshë, arrin një pikë, ku e vetmja nyje që të lidh fort pas jetës janë kujtimet, e shtëpia është streha e tyre. Askush nuk largohet me dëshirë prej saj. Këtë hamendësova atë pasdite që qëllova në turn dhe e pashë me sytë e mi se me sa forcë refuzoi të rrinte aty. Pasi iku i biri, ngrihej nga karrikja ku ish ulur në korridor e rendte drejt portës e pas saj vraponim ne ta ndalnim. Dhe ju betohem, aq të zëna ishim me këtë punë sa harruam edhe të habiteshim se si kish mundësi të ecte e vraponte pa paterica. E shanim dhe e mallëkonim me mendjen tonë në intervalet që ulej të mbushesh me frymë në të cilat përfitonim të mblidhnim forcat. Por kur e shihnim si dridhej, bërtiste e ulërinte siç mund të të bëjë të ulërish vetëm ankthi i tmerrit, na vinte keq dhe e merrnim me të mirë. Asgjë nuk piu ujë. As fjalët, as përkëdheljet të cilave ju përgjigjej dhunshëm duke na shtyrë me një forcë të paimagjinueshme. Një nga të dyja mendoja, ose ka humbur mendjen ose ka ferrin brenda saj... e më besoni, nuk ka më keq se kur ferri të ulet këmbëkryq në tru... personalisht do të preferoja tjetrin... Thërritëm infermieren e cila i bëri një injeksion i cili në dukje e qetësoi. Nuk u çua më nga karrikja, nuk ulëriti, por sytë...

...ishin një klithmë e heshtur, nga ato që të gërryejnë e të bëjnë keq pa e kuptuar...

Në mbrëmje e vumë në shtrat dhe i ngritëm anësoret që ta pengonin në rast se do të tentonte të ngrihej e të zbriste nga shtrati. E zuri gjumi pas një injeksioni tjetër e menduam se do të kalonte një natë të qetë, të nesërmen nuk do të mbante mend asgjë, ashtu siç ndodh shpesh në kësi rastesh.

Por...

... Në mengjes, rreth orës pesë, gjatë kontrollit të fundit të turnit të natës e gjetën pa jetë...

Eshtë e trishtueshme...

... kur mendon se si mësohesh me trishtimin e jo vetëm...

... kur ndjen se edhe nuhatjen zë dhe e humbet...

… kur ajo refuzon të ndjejë erën e vdekjes orë e orë përpara se të ndodhë...

E trishtueshme...

... kur sheh se njeriu mësohet me çdo gjë, të imagjinueshme e të paimagjinueshme kur i bëhet rutinë...

… dhe e papagueshme është ajo forcë që niset nga brendësia e shpirtit për të çelur në një buzëqeshje, ani se mund të jetë e trishtë, për njerëzit që kanë nevojë për të... shpirti e di se ç'bën...

….

Që të mos zgjatem, tashmë jam mësuar me të gjitha në këtë punë. Me përjashtim të njërës së cilës nëse ma lejojne rrethanat, nuk i jap kofidencë, të shikoj njerëz të vdekur. Gjë e cila në rastin tim do të thotë të kem pasur shansin të mos kem qëlluar në turn kur ka ndodhur, e unë t'i them lamtumirë kujtimit të gjallë të përfytyruar pas derës mortore... dikë që largohet e largohet për të mos u kthyer kurrë më veçse në kujtimet e mia... me buzëqeshje të gjallë...

Por një ditë nga ato e thyeva këtë rregull. Kur dëgjova se e treta që e kish mbyllur atë cikël ishte Xhuli. Xhuli... e kur flitet për Xhulin... nuk kish qenë vetëm paciente, dhe jo vetëm më e preferuara... Xhuli... ishte njëfarësoj mikja ime...

Kur hyra në azil atë mëngjes, as që më shkonte mendja se e kisha lënë Xhulin në të majtë, pas derës së dhomës mortore. Përshkova me hap të shpejtë korridorin duke u drejtuar nga aparati në të cilin timbrojmë kartelat e orarit, e kushedi për sa të mijtën herë admirova strukturën e ndërtesës. Edhe se është shtuar, ristrukturuar e në një farë mënyre janë munduar ta modernizojnë, nuk ka pjesë të saj që të mos ruajë karakteristikat e manastirit të vjetër mbi të cilin është ngritur. Struktura ka mbetur po ajo e fillimit, një kuadrat që formon një oborr të brendshëm, shumë të hijshëm, mbjellë me lule, pemë portokalli e me një pus të vjetër në qendër të tij mbuluar me një çati në miniaturë në formë piramide mbi të cilin kanë vënë një kryq që tashmë është ndryshkur Oborri rrethohet nga korridori i ndërtesës, i cili zgjatet e përthyhet në një katror dhe është pothuaj i tëri xham përmes së cilit mund të shikosh dritaret e brendëshme dhe terracat e tri kateve të mësipërme. Kisha dëgjuar se një herë e një kohë banorët e tij kishin qenë murgesha të klauzurës, më pas murgesha të një urdhëri tjetër e pastaj të një tjetri, e... pastaj murgj e... të them të drejtën nuk ishte se më interesonin shumë. Për mua një urdhër vlente tjetrin, murgj, murgesha e aq. Kjo më kish mjaftuar që nganjëherë t'i lija rrugë fantazisë sime duke vizatuar figura murgeshash që dukeshin e zhdukeshin përmes kolonave të tarracave të katit të dytë tek drejtoheshin tek kishëza e vogël po në të njëjtin kat, tek ujisnin lulet në oborr me ujin që nxirnnin nga pusi, tek luteshin etj etj... Nga ana tjetër, më ish mbushur mendja se ai vend kish ruajtur disi diçka nga tisi i lutjeve, pasi në asnjë kolektiv ku kisha punuar më parë nuk kisha gjetur atë mirëkuptim e harmoni që zotëronte aty. I ngritur dhe i restauruar ndënë kujdesin e kishës, flitet gjithnjë sipas mendjes sime me paratë që besimtarët kishin dhuruar për atë azil, kushtet ishin të mira dhe kujdesi për të moshuarit ish relativisht më i mirë se në azilet e tjera. Diçka të tillë ribluaja në mëndje kur çikriku i pusit u lëshua në një rënkim të ndryshkur e kova u përplas mbi kapakun e drunjtë me një tingull të shurdhër. Vrapova të mbyllja derën e xhamtë të korridorit që ish lënë hapur. Sado e shpejtë që u mundova të isha, era që sapo kish filluar më përplasi në fytyrë pikat e para të shiut.

Qëndrova aty e kundrova një çast...

… ka një rit të mistershëm shiu kur bjen e troket mbi xham, sikur do të të ftojë të thyesh atë barrierë të xhamtë e të hedhësh mbi supe velin e ujtë për të shkelur shtigje të pashkelura për ta parë botën si një qenie të vetme e të mrekullohesh duke u bërë pjesë e saj... Një çast guxon të rropatësh mendimin pafundësisë që bie nga qielli në embrione të reja enigmash të lashta... një çast... duket sikur ke perceptuar diçka, e ke aty në pëllëmbë të dorës... çastin tjetër në pëllëmbë të ka mbetur vetëm një shuk hutimi e mendja u kthehet shtigjeve të cilat i njeh aq mirë sa nuk ke nevojë të sforcohesh për ta drejtuar...

... “dy pika shiu ranë mbi xham...

… dy pika shiu...

... e befas... ndjeva mall...

Një e qarë foshnjeje, në një jehonë të mbytur u përplas mureve të korrridorit. Harrova shiun dhe poezinë e u ktheva me vrull. Dy hapa më tej ndodhej dera së cilës nuk e dinim se ku ja kishin fshehur çelësin. Por atë moment isha e bindur se ata tinguj kishin ardhur nga aty. Bëra drejt saj e zgjata dorën mbi dorezë. Nga ashensori doli kolegja ime.

- “ Më vjen keq... Sot më duhet të të jap një lajm të keq. Xhuli...

….......

Qëndrova një çast e pavendosur në prag të derës së asaj dhome ku vetëm zori më detyronte të vija këmbë. Pashë fustanin të mërmëriste në një fërgëllimë e m'u deshën disa çaste të realizoja se ajo lëvizje nuk ishte e nuk i përkiste më atij trupi pa jetë por ishte era që hynte nga dritarja e lënë pak hapur. U afrova ngadalë, me sytë përdhe pa patur guxim t'i ngrija e ta shihja në fytyrë. E zvarrita shikimin ngadalë nga dyshemeja në rrotat e asaj barrele metalike që më kallte gjithnjë datën, pastaj e ngjita tek këmbët e saj, e gjithnjë e më e pavendosur e me pahir rrëshqita më tej mbi duart. Rruzuarja i mbante shtërnguar e kryqi kish rrëshkitur ndën kyçin e majtë. Instiktivisht, u afrova dhe e ngrita duke ja vënë sipër duarve të bashkuara. Befas në një imazh...

“ Vergini prudenti, preparate le vostre lampade : Ecco viene lo Sposo, andategli incontro.”

“ Të martoj me Jezu Krishtin!”

… imazh që tashmë i përkiste një të kaluare, në brendësine e kupolës së një katedreleje u dukën sikur shenjtët dhe engjëjt do të shkëputeshin nga tablotë e do të fluturonin në sallë kur kumboi:

“ Martohem me ty Jezu Krisht!” - zërat ishin të pastër, kumbues, bindës dhe të ëmbël njëkohësisht. Lutja dhe premtimi, besimi dhe përkushtimi, feminiliteti dhe mohimi i tij në një betim virgjërie... Tek unazat rrëshqisnin mbi gishtërinj dhe kurorat e gjëmbëzuara uleshin mbi kokat me vel të kaltër, të cilët nxirrnin në pah bardhësinë verbuese të rrobës që i mbulonte. Të gjunjëzuara, shtatë vajza, më e reja njëzetedy vjeçe dhe më e moshuara tridhjetë, atë të djelë të fundit të tetorit, bënë betimin e martesës së përjetëshme me Jezu Krishtin, duke u kurorëzuar nuset e tij...

... shtatë murgesha të klauzurës...

Largova imazhin, pa guxuar ende të shikoja fytyrën e saj...

Nuk e kam marrë vesh kurrë se ç'mendonte me të vërtetë për murgeshat siç nuk kisha marrë vesh kurrë se ç'mendime bënin strehë tamam për tamam pas atij balli. Por mbase kjo e bënte më simpatike për natyrën time kurioze që rrek të njohë diçka më shumë përtej fasadës së sjelljes së njerëzve. Mbase i njëjti kuriozitet ishte reciprok, por jam e bindur se ishte më e zonja se unë, ndryshe nuk kisha se si ta spjegoja mënyrën me të cilën më tërhiqte siç më kish tërhequr atë ditë me një rrjetë pyetjesh fare të zakonshme:

- “Je besimtare?”

- “Besimtare?! Në një farë mënyre kush nuk është?”- isha munduar t'i shmangesha.

- “Katolike”?- kish ngulmuar.

- “ Pak nga të gjitha”.

- “ Sa pak?”

- “Aq sa... nuk i lë të ma mbysin besimin. Përse më pyet?”

- “Ashtu kot,- sytë e saj kishin atë nënqeshje që fshinte atë kufi që të bën të përcaktosh nëse tallej apo fliste seriozisht. E po me të të njëjtën mënyrë kish vazhduar:

- “Sot pasdite në katedralen e qytetit bëhet ceremonia e kurorëzimit të shtatë murgeshave të klauzurës. Do të shkoj ta shoh, është diçka që vjen e bëhet më e rrallë. Thashë se mbase je kurioze, e shihemi atje.”

Isha larguar pa i dhënë përgjigje, pak e acaruar me atë hamendësim “mbase je kurioze”... Shpesh na duket sikur na cënojnë kur na cekin ato hulli që kemi brenda vehtes të cilat nuk i bëjmë dot zap. Por kur u afrua ora e ceremonisë, kurioziteti doli më i fortë. Mbatha këpucët.

Kish qenë hera e parë që isha parë me Xhulin jashtë mureve të azilit...

…........

Fytyra e saj më kapi në befasi. Edhe se kisha dëgjua fjalë të pëshpëriteshin se kish diçka jo të zakonshme ne vdekjet e fundit, rrënqethëse, që të impononin një shqetësim gërryes, nuk u kisha dhënë rëndësi. E di, si jeta dhe fati... dy fytyra nuk i vesh njësoj mister i vdekjes kur i merr, të përbashkët kanë atë qetësi e paqe që u shtrohet mbi tipare... ndërsa... Nuk pretendoja të shihja tisin e trëndadiltë të faqeve të saja, as dhe atë rrudhëzën në ballë që dukej shpesh sikur më vinte në lojë... Ajo aty pothuaj nuk kish asgjë të përbashkët me Xhulin që isha mësuar të shihja unë... dukej e shkrumbuar e hiri ishte mbledhur mbi buzët e saja që ishin shtërnguar aq fort sa i jepnin fytyrës një pamje të inatosur e të zemëruar. Pa dashur lëviza, mbrapsht e po mbrapsht dola nga dera. Befasia ishte aq e madhe sa nuk i dhashë dot lamtumirën e fundit

për të cilën kisha hyrë aty brenda.

Dola dhe u mbështeta pas murit të jashtëm duke thithur shiun me të gjithë forcën e mushkërive. U mundova të mblidhja copëzat që më kishin lidhur me Xhulin, mbrëmjet në teatër, në kinema, në bibliotekë, ndonjë eskursion i shkurtër për të cilin e gjente gjithnjë një karrem për të më tërhequr... Copëza e copëza të pafund bisedash të cilat i mblodha bashkë e për herë të parë më lindi dyshimi..., jo u binda përfundimisht se e kisha njohur shumë pak, shumë më pak se çdo tjetër banor të atij azili. Nuk dija as edhe arësyen përse kish ardhur dhe ish mbyllur aty, ishte e re diçka mbi të gjashtëdhjetat, asnjë shenjë të jashtme që të të jipte të kuptoje se vuante nga ndonjë sëmundje, përveçse asaj dembelosjes antipatike që e pushtonte nganjëherë, e nuk pranonte as të zbriste nga dhoma. Nuk kisha patur asnjëhere guximin ta pyesja as atë dhe as të bijat që vinin nga një qytet tjetër për ta parë dy tri herë në vit. Thellë thellë kisha mbuluar dyshimin se duhej të vuante nga ndonjë sëmundje psikike... Ose... në rastin më të keq fshihte ndonjë sekret, nga ata që i quajnë skelete në dollap, diçka të kryer në një kohë që kish dashur ta mbyllte jashtë atyre mureve... Mbase... ndodh edhe kështu, në një tjetër azil kisha dëgjuar për njërin që kish vrarë gruan çerek shekulli më parë... kisha dëgjuar dhe aq... asgjë nuk kisha kërkuar të vërtetoja, madje nuk doja edhe t'i besoja sepse ai ishte shumë i sjellshem e i njerëzishëm. C'sekret të ketë marrë vallë Xhuli me vehte?! Cfarëdo të ish... nuk e meritonte atë... atë që më kishin parë sytë aty brenda...

Ndjeva të më preknin në sup. Ishte kolegja, mikja ime që më bëri shenjë ta ndiqja. I shkova pas e habitur e habia ime u rrit kur pashë se qëndroi para derës, çelësin e së cilës nuk e kishim marrë kurrë vesh se ku e kishin fshehur. E pashë që zgjati dorën mbi dorezë.

- “Prit! C'bën?”,- i thashë duke ja tërhequr. Nuk e di përse ajo derë nuk më ndillte asgjë të mirë atë moment.

- “Shëëët, ule zërin.Kur zbrita natën për të shpënë rrobat në lavanderi e pashë të hapur. Në kthim ishte e mbyllur, por pata aq frikë sa nuk zbrita më poshtë.”

- “Mendon se kjo ka lidhje me...”, - bëra shenjë me kokë nga ajo anë ku ndodhej Xhuli.

- “Jo, jo, aspak. Thjesht kisha frikë se mos kish hyrë njeri prej saj.”

- “Përse nuk e thërrite policinë.”

- “Nga frika se mos isha gabuar e më kishin bërë sytë. Prandaj po ta them vetëm ty, mos ja thuaj kujt se më vënë në lojë.”

- “Të kanë bërë sytë, ja do ta shohësh”,- i fola thatë. Në fakt të gjitha sigurohen të mbyllin mirë dyert natën, kanë frike se mos hyn ndonje i huaj klandestin e i pastrehë... eh, kjo frikë nga të huajt...më acaron gjithnjë siç më acaroi atë çast, ndaj zgjata dorën, kapa dorezën e derës duke shkarkuar tërë acarimin tim në të me bindjen se do ta gjeja të mbyllur.

Por brava kërciti dhe dera u hap mbi një palë shkallë të gurta e të errëta që zbrisnin poshtë. I zbritëm e në fund të tyre pamë se hapej një tunel që dukej pa fund në terrin e tij. Mbajtëm frymën. Nga larg oshëtima e dallgëve që thërrmoheshin mbi shkëmbinj dukej sikur vinte nga fundi i dheut... Pra tuneli kishte një dalje e kjo spjegonte...

….çfarë !?...

... Se shoqja ime kish të drejtë, se dikush kish hyrë prej andej ... e pastaj...

… e pastaj... nuk mund të kish lidhje me atë trup pa jetë të asaj gruaje të mirë...

U ktheva nga shoqja ime për t'i thënë ato që po bluaja në tru, por ndërkohë ajo kish hapur celularin dhe e dëgjova që mori në telefon policinë...

Pas pak mbërritën policë me uniformë e më pas edhe disa civilë. Ajo derë i përpinte e pastaj i villte me sy të mbushur me habi e neveri. Neve nuk na linim të afroheshim, e nga ata nuk morëm vesh gjë. Por një polic, qëlloi të ishte mik i një koleges sonë e në konfidencë... konfidencë i thënshin se ajo mezi priti të na i thosh... i tregoi se ai tunel i nëndheshëm pas një copet ndahej në dy të tjerë. Njëri dilte diku në breg të detit, tjetri ngjitej nëpër kodrën e qytetit deri në majë të saj e përfundonte në bodrumet e një manastiri tjetër. Sipas tyre në atë tunel nuk kish shkelur këmbë njeriu kushedi prej sa kohësh, kështu që nuk ishte e mundur që dikush të kish hyrë në azil atë natë. Policia iku, civilët mbetën, erdhi prifti i katedrales së qytetit e diç bisedoi me ta me zë të ulët. Ec e jaket vazhduan tërë ditën e natën. Kolegja e turnit të natës, tha se kish parë të nxirrnin prej andej disa arka të vogla por e kishin porositur të mos hapte gojë. Porosi e bukur besa, të gjithave na hante dheu ndënë këmbë. Kaq na u desh, që hamendësimet tona t'i kthenin ato arka në qivure me eshtra foshnjesh të porsalindura si ato që kishim dëgjuar të pëshpëriteshin se ishin gjetur kur ishte ristrukturuar ndërtesa. Megjithatë ishin vetëm hamendësime e aq, e siç ndodh shpesh, as mrekullia më e madhe nuk zgjat më shumë se tri ditë. Pas disa javësh nuk e zinim më në gojë e pas disa muajsh u duk sikur u harrua fare ajo histori. Asnjë vdekje tjetër, asgjë që të shqetësonte rutinën e punës së përditëshme në azil, që shumëpak e kupton se me gjithë lodhjen fizike, mendore e shpirtërore, aty shpesh mund të lesh një copë zemër... e ta mbushësh boshllëkun me një buzëqeshje vërtet të trishtë, por është gjithmonë buzeqeshje... frymë shpirti që del nga buzët...

Dhe atëherë kur më pak e prisnim, u hap me një gjallëri të tillë sikur kurrë nuk ish pushuar së foluri për të. Një kolegja jonë kish shkuar për të parë një koncert në një qytet tjetër. Kur u kthye të nesërmen, fliste aq e emocionuar sa fjalët nuk gjenin rradhë i ngatërroheshin duke e bërë lëmsh të gjithën. Ju desh ta rinisë së dyti e ajo që kuptuam ishte se në atë koncert kish njohur rastësisht një burrë i cili kur e kish marrë vesh se ku banonte e ku punonte, i kish treguar se diku kish lexuar një histori të vjetër të këtij manastiri, e cila brenda saj përmbante një skandal që kish bërë bujë të madhe atë kohë të largët por që ishte mbyllur shpejt. Një murgeshë kish arritur të arratisej prej tij e kish treguar se aty kishin qenë të përdhunuara nga murgj e priftërinj e disa kishin mbetur shtatzëna . Kish kërkuar ta ndihmonin të merrte fëmijën e saj që nuk kish mundur t'a nxirrte, por në vend që t'a ndihmonin...

… E kishin akuzuar se ishte e pushtuar nga demonë dhe ja kishin dorëzuar inkuizicionit...Më pas as edhe një rresht i shkruar për të, ai nuk e kish idenë se ç'fund kish bërë ajo murgeshë e ngratë megjithese mund te imagjinohej lehte ç'fund e kish pritur... turra e druve...

Ai i kish thënë koleges dhe emrin e autorit që kish shkruar atë libër, i cili ishte vendas nga qyteti në fjalë e tani nuk ndodhej më në këtë jetë...

….....

Kërkova emrin e autorit në internet. E gjeta ashtu si dhe titujt e librave që kish shkruar. Por vetëm titujt, as edhe një rresht nga shkrimet e tij. Shkrimtari është i njohur në këtë qytet, është edhe një rrugë që mban emrin e tij. Mbase librat mund të gjenden në biblioteken e qytetit, mbase... ndonjë ditë...

...Ndonjë ditë... sa punë të lëna me pretekstin ... ndonjë ditë... E theksoj pretekstin, shkaku ishte tjetër, diçka më shumë se dyshimi, diçka më shumë se zhgënjimi që më lodhi shpejt ngado që e rrotullova...

... Edhe sikur në rastin më të mirë, autori ta ketë pasur vetëm një trillim artistik, eshtrat e gjetura, qoftë edhe të një vogëlushi në themelet e manastirit të vjetër më thonë se … ajo histori e ka pasur një pikënisje të vërtetë. Ajo që më revolton është fakti se këto gjëra kanë ndodhur në një vend që pretendohej për i shenjtë, si duhet të jenë të gjitha vendet ku i lutesh Zotit, e nga njerëz që ishin në shërbim të tij, të cilët kanë abuzuar me gra të pafajëshme... murgesha që të shtyra nga devocioni për Zotin apo ndonjë tragjedi e jetës së tyre kishin mbyllur jetën në muret e atij manastiri... për të mos dalë më... Ose... alternativa turra e druve... padashur para syve më kaloi një fytyrë e nxirë me hirin që i mblidhej mbi buzë...

Përse vallë kisha ja hoqi të drejtën gruas për t'i shërbyer e lutur Zotit në mënyrë të barabartë me burrin?

Përse?!

Përse!?

E ngulmoj në këtë përsenë... sepse ishte ajo kthesë fatale, e turpshme në dëm të gruas... sepse... ajo i bëri njerëzit të mendonin se nëse gruaja nuk ish e denjë e nuk pranohej t'i shërbente Zotit... ajo mund t'i shërbente djallit... e vetëm djallit...

- “Nuk kanë turp!” - kish folur si me vete nje kolege -,” e mua deshën të më pushonin nga puna kur u divorcova!”

Kanë kaluar vite...

Ato periudha nuk janë rikthyer më... e shpesh më duket se është kujtesa ime që më mashtron... ai korridor me tavan me harqe të ndërthuruara që thyen madhështinë e dritës duke i dhënë shkëlqim të errët e tepër joshës skutave të tij... e...

... Kur puna ma sjell të kaloj korridorit të katit të parë në fund të të cilit ndodhet kisha e vogël, mbaj këmbët një hop. I hedh një shikim të shpejtë kishëzës së zbrazët e të errët e pastaj përqëndrohem tek Jesu Krishti i gozhduar në kryqin e drunjtë. Më të shumtën e rasteve, nuk më thotë gjë, duket një ikonë e zakonshme, nuk ka asgjë më shumë e as më pak se ato që shoh në kishat e tjera. Por nganjëherë...

... nganjëherë perceptoj ndjesinë që më japin pikat e shiut kur trokasin në xham... misterin që troket... e atëherë mendja ime e varfër rropatet të gjejë një shteg, të përshkojë hijedritën e qiririt të ndezur në një rit të lashtë... e më duket se edhe vetë ajo figurë e vendosur aty e kupton se e kanë bërë të huaj për atë vend... Nuk e di kush e ka bërë atë kryq, ç'duar e kanë punuar, por mënyra se si ka anashpërkulur kokën, ata sy që ja ndriçon drita e qiririt që rri ndezur ditë e natë, duket sikur luten e kërkojnë falje... jo nga lart... por nga ne që e shikojmë këtu poshtë...Duket sikur thotë: Falmëni... nuk e kam zgjedhur unë të jem personazhi më i dashur për gjysmën e njerëzimit që të abuzohet në emër të dashurisë për mua... Jam dhe unë bir i një gruaje... i një nëne që më ka lindur, më ka rritur, më ka dashur e më ka mësuar njerëzoren...

E ato çaste të rralla, shpejtoj, përpara se shtegu të mbyllet e të mbetem me atë shukun e hutimit në pëllëmbë që tallet me mua e më thotë se ish thjesht lojë e fantazisë sime...

... shpejtoj e...

... përkul gjurin e bëj kryqin... ani se nuk e ndjej vehten plotësisht katolike, siç nuk e ndjej as plotësisht mysylmane apo ortodokse... ani se besoj fare pak nga të gjitha... aq pak sa të mos më mbysë ndjesinë e ekzistencës së diçkaje të mrekullueshme të cilën mendja ime nuk e kap dot, që fillon nga grimca pafundësisht më e vogël deri tek ajo pafundësisht më e madhe... e që unë jam pjesë e saj...

Dy pika shiu ranë mbi xham...

Shiu vallë për kë ka mall...

... për mrekullinë e flokut të dëborës që bjen pafajësisht, pa zhurmë e mbulon e mban ngrohtë farën e mbjellë në prehrin e tokës...

... për burimin, për lumin për detin... apo...

...për gëzimin e resë së bardhë që loz me erën duke ju lumturuar diellit... në qiellin pa fund...

Ka një rit të mistershëm shiu kur bjen e të troket mbi xham...

Po mua, ç'shtigje malli do të më tregojë vallë???

TUNELI

2011-03-23T03:42:00.000-07:00

për të cilën kisha hyrë aty brenda.

- “Prit! C'bën?”,- i thashë duke ja tërhequr. Nuk e di përse ajo derë nuk më ndillte asgjë të mirë atë moment.

- “Shëëët, ule zërin.Kur zbrita natën për të shpënë rrobat në lavanderi e pashë të hapur. Në kthim ishte e mbyllur, por pata aq frikë sa nuk zbrita më poshtë.”

- “Mendon se kjo ka lidhje me...”, - bëra shenjë me kokë nga ajo anë ku ndodhej Xhuli.

- “Jo, jo, aspak. Thjesht kisha frikë se mos kish hyrë njeri prej saj.”

- “Përse nuk e thërrite policinë.”

- “Nga frika se mos isha gabuar e më kishin bërë sytë. Prandaj po ta them vetëm ty, mos ja thuaj kujt se më vënë në lojë.”

….çfarë !?...

... Se shoqja ime kish të drejtë, se dikush kish hyrë prej andej ... e pastaj...

… e pastaj... nuk mund të kish lidhje me atë trup pa jetë të asaj gruaje të mirë...

U ktheva nga shoqja ime për t'i thënë ato që po bluaja në tru, por ndërkohë ajo kish hapur celularin dhe e dëgjova që mori në telefon policinë...

Ai i kish thënë koleges dhe emrin e autorit që kish shkruar atë libër, i cili ishte vendas nga qyteti në fjalë e tani nuk ndodhej më në këtë jetë...

….....

Përse vallë kisha ja hoqi të drejtën gruas për t'i shërbyer e lutur Zotit në mënyrë të barabartë me burrin?

Përse?!

Përse!?

- “Nuk kanë turp!” - kish folur si me vete nje kolege -,” e mua deshën të më pushonin nga puna kur u divorcova!”

Kanë kaluar vite...

E ato çaste të rralla, shpejtoj, përpara se shtegu të mbyllet e të mbetem me atë shukun e hutimit në pëllëmbë që tallet me mua e më thotë se ish thjesht lojë e fantazisë sime...

... shpejtoj e...

Dy pika shiu ranë mbi xham...

Shiu vallë për kë ka mall...

... për mrekullinë e flokut të dëborës që bjen pafajësisht, pa zhurmë e mbulon e mban ngrohtë farën e mbjellë në prehrin e tokës...

... për burimin, për lumin për detin... apo...

...për gëzimin e resë së bardhë që loz me erën duke ju lumturuar diellit... në qiellin pa fund...

Ka një rit të mistershëm shiu kur bjen e të troket mbi xham...

Po mua, ç'shtigje malli do të më tregojë vallë???

Sa vjeç ben befana

2011-03-09T16:04:00.000-08:00

Sa vjeç bën befana...

Në fakt, po të më kërkoni t'i vë një emër tjetër, zor se më vjen ndërmend tani. Mbase e ka fajin ajo gota e verës... ndoshta … mbase... Eshtë takti por është edhe rasti, sepse e para pa të dytën këtu nuk mund të ketë kuptim... jo, jo mendoj se nuk e kam shumë gabim.

Rasti është mbreti i botës... thonë... ama shpesh po të të mungojë takti...

Mjaft me të ardhura rrotull. Si përherë e hanë ose im shoq që duhet të jetë burri më i mirë në botë që më duron mua dhe përçartjet e mia ose... koleget...

Meqë e kishim tek rasti. Rasti më sjell të takoj një ish...

Ore, se mos më keqkuptoni, jo ish-in tim, as të tim shoqi por të një kushëriri. Vite pa u parë, e këtyre viteve u kishin paraprirë vite simpatie po të heqim mënjanë një antipati që më kish lindur aty nga fundi... të cilën të them të drejtën nuk ja kisha thënë askujt.

Nuk e kam zakon të shpreh antipatitë e mia për askërrkënd... e ky është ligj për mua, madje nga ato pa përjashtime ose ku përjashtimet përforcojnë ligjin...

Ku e lamë..?

Ah, tek rasti që ma sjell në rrugë. Në moment u harruan të gjitha, e kam fjalën të paktën për veten time. Ndaluam, i dhamë dorën njëra tjetrës pastaj... u përqafuam... Përqafim i cili të them të drejtën nuk më dha asnjë bezdi, sinqerisht. Lëre pastaj që u shoqëruan me këto fjalë:

- “Ua, nuk paske ndryshuar fare”!

Nuk e di pse, por më shijuan shumë ato fjalë... e me thanë të drejtën nuk e mora vesh nëse ishte në thelb të asaj kënaqësie komplimenti apo ajo ndarje me mungesë simpatie që i ngrinte pikë në shkallë sipërore asaj cope të servirur mbi një tabaka cicërimash... Shputat e këmbëve nuk më mbështeteshin në tokë por mbi diçka të tillë butësia e së cilës vinte e shndërrohej në jomateriale e më jipte kënaqësinë e pakufishme të zhdukjes së dhëmbjes së kallos në këmbën e majtë që ma kish sjellë në majë të hundës gjatë gjithë ditës. Po si gjithë gjërat e bukura zgjati shumë pak, kush të lë...

- “C'ja fut kot dhe ti! Nuk ke ndryshuar”?! - zëri i tim shoqi ma zgjoi kallon që nisi të më pulsonte pa pikë mëshire.

- “Si ja fus kot!? Nuk ka ndryshuar fare”! - e ndau mendjen të këmbëngulte me kokëfortësi bashkëbiseduesja e këndëshme që nuk e di pse e fitoi sërish simpatinë time, shumëfish.

- “Lëri ato ti se nuk i han gruaja ime”?

- “Ore, kush të ka autorizuar të flasësh në emrin tim? Nuk mund të flasësh për llogari tënden”?,- u ankova unë por ankesa ra në vesh të shurdhër, madje të mbaronte aty do të ishte gjysma e së keqes sepse ai hoqi dorë nga keqtrajtimi që i bëri asaj e m'u kthye mua.

-”Pse i beson ti fjalët e saja? Të lutem mos më thuaj se i beson sepse ky do të ishte kulmi. Po si ta merr mendja ty, se pas dhjetë vjet... Ou! C'ke që më pickon se ma bëre bërrylin copë!

- “Nuk po të pickoj por desha të të them se ata të dy po të kërkojnë”.

Rasti... rasti ma kish sjellë të pikasja nja dy shokë të tij që na përshëndetën tej...

E hëngri...Nuk e zgjati, na la e shkoi drejt tyre. “Ik i thashë me vehte, e bëj muhabet me burrat, nuk ke marrë vesh kurrë nga muhabetet e grave ti e...”

… ja plasa gazit, vërtet që tashmë isha unë pa pikë takti... por ç'ti bësh atij peisazhi që m'u shpalos para syve... ai i Golemit para njëzetë vjetësh. Rasti... rasti na kish sjellë përpara një ish shoqe të tij të klasës me të bijën e nipin e vogel... Im shoq tepër entuziast për këtë takim më prezantoi... sapo dëgjova emrin u kujtova se më kish thënë se kishte qenë një nga vajzat ose më saktë vajza më e bukur e gjimnazit dhe e qytetit të asaj kohe. Ish shoqja e klasës na prezantoi të bijën. Im shoq i zgjati dorën gjithë delikatesë... është delikat nganjëherë im shoq... veçse nuk i zgjat shumë... siç nuk i zgjati atë moment...

- “S'qenke gjë hiç, po të të krahasoj me tët ëmë para njëzet e kusur vjetësh sepse tani as që i ngjan më asaj që ka qenë...

Supet e vajzës që ishte e bukur si drita, u rrëzuan, madje dhe e ëma sikur u bë ca më e trashë e më e shkurter sa hap e mbyll sytë. Mërmëritën jo më shumë se dy batuta mirësjelljeje e ja mbathën pa e kthyer kokën.

- “Po këto ç'patën!? Sikur m'u dukën të ftohta?- vuri në dukje me habi im shoq.

- “Të ftohta!!!??? Hahaha! Po ti si ishe, mos vallë ish e ngrohtë ajo batuta jote... si i thua ti asaj fjale, me një gurë vrave dy zogj...

- “Cfarë thashë!? Të vërtetën. E ke idenë se sa e bukur ka qenë ajo kur ishim në gjimnaz. Rrinte në bankën para simes...”

- “E mora vesh! Mjaft!- tashmë shpërtheva unë që e kisha dëgjuar sa e sa herë historinë e asaj perrie që kish qëndruar para bankës së tim shoqi dhe i hiqte tepelekun e kokës me bukurinë e saj një herë e një kohë kur unë ende i bija maces me luge... - “ Po ti ofendove edhe të bijën. Mua m'u duk shumë e bukur ajo vajzë, ç'kusur kish e shkreta të...”

- “E bukur!? Po ti nuk e ke parasysh të ëmën kur...”

- “Mjaft se më hëngre me të ëmën. Pranoje se u tregove pa takt.

- “Pa takt?! Përse pa takt i thuhet kur e vërteta thuhet...”

Jo, mos ta marrë kush as me mend se e kam inatin me tim shoq. Aspak. Me thënë të drejtën mbase edhe unë mund të jem treguar ndonjëherë pa pikë takti... por ju betohem edhe se mundohem të shtrydh trurin e të sjell ndonjë shembull, për be, nuk më vjen ndër mend as edhe një.

Ju betohem!

Dikush ankohet ndonjëherë... por nuk mendoj se e kanë me gjithë mend, thjesht duan të ndezin ndonjë debat koti nga ata që nuk më pëlqejnë fare e nuk më vinë për shtat, ndaj i lëshoj pe balonës... nëse e kanë kuptuar kështu i lutem te më falin...

Ama, sa për koleget, e fundit ishte me gjashtë Janar. Këtu këtë ditë e quajnë festa e befanës, ajo që mbyll të gjitha festat. Befana, në origjinë ishte një grua e bukur që përfaqësonte natyrën e cila u kish dhuruar njerëzve gjatë gjithë vitit të mirat e saja... por të shkretën si pagane që ishte, meqë nuk e shkuli dot kristianizmi e shndërroi në një plakë gërrmuqe me hundë jo vetëm të kthyer si sqep por ja zgjati deri tek mjekrra... Megjithëse ekziston edhe një legjendë qe e lidh me kristianizmin. Kur tre mbretërit magjistarë ndiqnin yllin për të gjetur vendin se ku do të lindte mesia, trokitën në derën e një plake dhe e pyetën në kish ndonjë dijeni për të. Megjithëse ajo nuk dinte se ku t'i adresonte, mbretërit e ftuan të bashkohej me ta. Plaka, mbase nga përtacia a mbase sepse i pëlqente i ngrohti i votrës, refuzoi. Por pastaj u pendua, mbushi një shportë me dhurata për të porsalindurin dhe u nis t'i arrinte por ata kishin shkuar larg e ajo nuk i pa më. Atëherë, trokiti në ç'do portë ku kishte fëmijë të porsalindur dhe linte nga një dhuratë... Edhe se thuhet se këtë punë e bën që prej kohërash që nuk mbahen mend... e edhe se gjithashtu thuhet se fëmijëve që nuk janë sjellur mirë gjatë vitit, u vë nëpër çorapet që varin pranë vatrës nga një copë qymyri... ajo nuk është aspak e keqe, përkundrazi... E unë mendoj se nuk e meriton aspak pamjen e një plakeje gërrmuqe e aq më pak atë hundë të tmerrshme, e po të më pyesësh mua duhet të jetë kjo arësyeja që ajo e shkretë vjen vetëm natën... sepse i kanë mbushur mendjen se është e shëmtuar e nuk do të frikësojë njerëzit...

Po ec e thuaju njerëzve se... Shko e thuaji befane ndonjë gruaje...

- “I dëgjove si më thanë? Më thanë se sot është dita ime”,- turfullonte nga inati një kolege tek po ndërrohej në garderobë.

-”Ashtu!? Përse ç'ditë është sot?”,- pyeta duke hapur raftin tim e duke numëruar sekondat që më kishin mbetur duke uruar veten që t'ja dilja të ndërrohesha e të paraqitesha në kohë... urim që ja bëj vehtes çdo mëngjes kur shkoj në punë. Ka vese që nuk ja heq dot vehtes edhe se nuk heq dorë për t'u përmirësuar me këtë punën e korrektesës në orar, madje edhe tani kur të gjithë janë mësuar me të e nuk ju bën më përshtypje... madje do të habiteshin keq e do ta shënonin në kalendar atë ditë që do t'ja dilja të arrija qoftë edhe një minutë përpara... Por fakti që kanë hequr dorë ata nuk do të thotë që duhet të heq dorë unë për t'u korrigjuar.

-”Eshtë dita e befanës”!

-”Oh sa mire, qënka ditë feste, gëzuar!”-, ju ktheva t'i beja urimet e rastit, por syte e saj lëshonin shkëndija.

-”Mos e merr për ofendim, befanat nuk janë aspak të këqia, madje po të dish legjendën...

- “As nuk dua ta di. Jua rregulloj unë atyre!- ma preu në fyt e nuk ma begenisi rrëfimin e legjendës ndaj dhe unë e lashë aty. Të paktën atë ditë nuk do të isha e fundit. Dola gjithë qejf nga darderoba e humori m'u ngrit ende më shumë kur pashë një kolege të re, e dihet se si janë ato të rejat që përpiqen me mish e me shpirt të fitojnë zemrën e kolektivit, që i ish hedhur në qafë një tjetre dhe e puthte pllaq plluq në faqe duke i uruar ditëlindjen. Mbajta hapin, ajo kolege nuk mund ta kish ditëlindjen, është peshore si puna ime... por ndoshta jam unë që gabohem... ose ajo i bën urime të gabuara se nuk ka se si, ja si po e shikon ajo tjetra... më shumë me inat se me habi... edhe se pllaq plluqet nuk pushojnë... nuk po e zbusin hiç... Pllaq plluqet u lodhën, pushuan e pas tyre erdhi pyetja tërë kërshëri:

- “Sa vjeç bën sot?

E meqë kësaj pyetje nuk i erdhi pergjigja, vazhdoi:

- “Ke të drejtë, pasi arrin një moshë të caktuar nuk tregohen më vitet...”

- “Kush të tha se sot është ditëlindja ime?- bubulloi më në fund e festuara.

Kolegia e re u kthye e tregoi njërën me gisht. Nuhata shtërngatë, ato të dyja kishin një vit që nuk flisnin. Kapa të renë e pafajëshme e të hutuar nga krahu dhe e largova andej.

- “Gëzuar festën!”, - i thashë duke qeshur.

- “C'festë është sot”?

- “ Befana”.

- “ Mos,- i ra ballit me pëllëmbë.- U tregova fare pa takt... padashur e ...

- “Pa takt!? Hahahahah... po ti me shkrive.... hahaha.... si ishte ajo batuta, pas një farë moshe vitet... hahaha... Meqë ra fjala, sa vjeç bën befana...

Nje shetitje me qenin

2011-02-26T00:48:00.000-08:00

Një shëtitje me qenin...

Koha është shumë e bukur dhe unë marr qenin e dal. Jo se nuk do të dilja po të ishte e keqe, veç të mos bjerë shi, shiun nuk e ka aspak qejf qeni im. Koha është e bukur dhe e ngrohtë, është korrik, shikoj plazhin të mbushur me plazhistë dhe mendoj me keqardhje se do të kisha bërë më mirë të kisha shkuar në plazh por... ai gjumi i mëngjesit është shumë i ëmbël e pasdite duhet të shkoj në punë. Edhe humorin e kam të mirë, e vë re se edhe kalimtarët e rrugës kanë fytyra të çelura e i gëzohen kohës. Nuk bën vapë, është nxehtë por seç fryn një erë që të kënaq shpirtin. Ju kthej përshëndetjet atyre që më përshëndesin edhe se nganjëherë nuk i njoh, por diku kam lexuar se engjëjt flasin nëpërmjet zërit të të panjohurve dhe unë nuk u shmangem. Dhe ja drejt meje një plak i vogël i hijshëm me sy të kaltër e flokë si borë e bardhë të cilin nuk e kam parë herë tjetër në atë rrugë, më buzëqesh e mban pak këmbët.

- Sot është ditë për të ecur me vela, - më thotë dhe sytë i ndrisin si të një fëmije të vogël çapkën.

- Ehë, - ja kthej unë duke buzëqeshur e siç duket buzeqeshja ime i jep zemër dhe sytë i shkëlqejnë më shumë.

- Mjaft të vej nja dy rrota poshtë këmbëve, me këtë erë...

- Po, - i them - dy rrota, hap kemishën e rrëshqet si barkë me vela,- ja kthej me të qeshur e vazhdoj tej duke e lënë të lumtur .

Ja u hap një portë, tashmë e njoh për fytyrë gruan që del. Ajo si gjithmonë përshëndet qenin.

- Vogëlush, sa i këndshëm që je. Je shumë i bukur,- ndërsa mua as që m'i hedh sytë e jo më të më flasë, por nejse ka edhe kështu, nuk ke se ç'i bën. Kaloj me tej. Diku qeni im fillon e shqetësohet e më terheq fort aq sa nuk ma shkul shpatullën nga vendi. Eshtë një qenushe që afrohet duke vrapuar e duke tundur bishtin. Eshtë vetëm, nuk ka padron. E qenushi im i merr erë para e prapa e tërbohet por unë nuk e lëshoj rripin e tij nga dora edhe se dhëmbja në shpatull më është bërë serioze. Ku dreqin u shpif dhe kjo qenushe, them me vete, nuk ja kam qejfin, vjen e më tërbon qenin. Pas pak një burrë i moshuar me dy këmbë të shtrembëra afrohet. Ka një rrip të mbledhur në dorë gjë e cila më bën të kuptoj se është padroni i qenushes.

- Hë moj, ç'më tund bishtin ashtu? Të pëlqen hë, thuaj të drejtën të pëlqen ai djalosh i bukur? Deshe mashkull, ja ku e ke !- i thotë ai qenushes së vet e mua më drejton një buzëqeshje të gjërë nga ato jo me tridhjetedy por me dyzetetetë dhëmbë, por këtë rradhë jam unë ajo që nuk ja hedh sytë atij .Ndjehem pak si e ... nuk po gjej dot fjalën por të themi e ofenduar nga ato fjalë. Largohem më tej e kundroj oleandrat e rrugës sime, kanë çelur e janë shumë të bukura. Njëra i ka lulet e bardha e tjetra rozë të ndezur e kështu me rradhë. Eshtë vërtet shumë e bukur kjo rrugë tani në verë. Qeni im tashmë e ka harruar qenushen, e kemi lënë pas e i gëzohet trungjeve të pemëve të cilat i nderon duke ngritur njërën nga këmbët e pasme ... Ndonjë tjetër që vjen me qen përkarshi ndërron rrugë ose del në trotuarin tjetër pasi kur bashkohen dy... Ja ku është njëri me qen, ky është i ri në këtë lagje, nuk ndërron rrugë. Tashmë është përballë. Ka një qen të bukur rrace, i imi është metis... të më falë kush nuk e di këtë fjalë, këtu e përdorin për të mos ofenduar bastardët (flasim gjithmonë për qentë). Ndërkohë që shkëmbehen qeni i rracës i merr erë timit e mundohet t'i ngjitet.

- Eshtë femër?- më pyet i zoti që është goxha djalë.

- Jo, është mashkull, - ja pres unë shkurt.

- Cudi edhe imi mashkull është, por nuk po i leh .

Nuk kthej pergjigje, sajoj një gjysëm buzëqeshje e shpejtoj hapin ta shpëtoj qenin tim nga ai përbindësh rrace. Si dreqin këtë qenin tim ma marrin gjithmonë për femër? Kur them të gjithë, të gjithë qentë e qytetit. Nuk mund ta lesh të lirë, më shumë se qenushet i ngjiten qentë e mëdhenj, një herë ju sul e desh i hipi sipër një qen sa një gomar. Qenushi im u tmerrua e m'u hodh duke u dridhur e unë e mora në krahë e ashtu në krahë e çova në shtëpi. Por jo vetëm që nuk kanë turp këta qentë por nuk kanë as kokrrën e trurit, desh më çnderuan qenin. Qe një periudhë që qenit tim ju bë zakon të më kërkonte ta mbaja hopa në krahë . E po edhe kjo punë... E kemi qenin travestit, i thashë një ditë tim shoqi duke bërë shaka, por ai që nuk i duron fare këta të fundit pasi i lëndohet sedra mashkullore, m'u nxeh aq shumë sa mua nuk ma mban të bëj më shaka të tilla. Zura mend e nuk i përdora më këto fjalë. Vazhdova më tej. Me bashkëngjitet një grua që e shoh përdite që del dhe ajo me qenin. Salutohemi e aq. Qeni i saj është plak, nuk paraqet rrezik për timin por atë ditë...

- Ke ndërruar qen ? - hyj unë e para në muhabet për herë të parë me atë grua.

- Jo, e kam qethur dhe i kam bërë një ngjyrosje ,- ma kthen ajo e gëzuar. Siç duket dhe asaj ja kish patur qejfi të ndërronte dy fjalë me dikë. Dy fjalë !? Ta kisha ditur nuk do ta hapja kurrë gojën edhe sikur.... Filloi e më foli për berberin e qenit se si e kish qethur, se si ju kish mbushur mendja t'a qethte etjera etjera e nuk po i dilte fundi qethjes së qenit.

- Si ju quajnë? - e pyes unë për të ndërruar temë .

- Tobi - ma kthen ajo.

- Tobi ! ?- nuk kisha dëgjuar kurrë që Tobi të ishte emër gruaje.

- Po, qenin tim e quajnë Tobi, - ma ktheu qetë ajo e unë nuk e pyeta më për emrin, jo se nuk desha ta dija si e quanin por nuk më la mundësi. Nuk mund të gjeje as edhe një të çarë të vogël në gardhin e ligjëratave për Tobin e saj, dymbëdhjetë vjet jetë e eksperiencë e Tobit m'u shfletuan një e nga një. Në fillim sytë e saj ishin të hareshëm, si luante Tobi, si hante Tobi , çfarë pëlqente të hante Tobi... Unë mora rrugën e kthimit për shtëpi që të shqitesha prej saj. Por nuk qe e thënë. Ajo nuk m'u nda. M'i numëroi të gjitha dhuratat që i kish blerë Tobit që kur ishte i vogël, ja kaq sa grushti. Më filloi dhëmbja e kokës. Pallati im ishte afruar. Befas sytë e bashkëbisedueses sime u trishtuan. Unë isha para pallatit, por nuk qe kjo arësyeja. Arësyeja ishte se Tobi kohët e fundit nuk ishte aspak mirë, seç kish një shqetësim në zemër dhe në veshka. Se e çonte shpesh tek veterineri, edhe sot prej andej po kthehej, se i kish blerë ilaçet e kur i merrte ato, Tobi ndjehej më mirë...Unë dy metra para hyrjes së pallatit dëgjoja shqetësimet e Tobit ngulur si shtyllë e palëvizur. Nuk mund ta lija ashtu me fjalë në gojë kur fliste për Tobin, të ishte se ishte duke folur për veten e saj nuk do të ma merrte për keq sikur ta lija aty e të ikja. Ik, i thoja vetes sa nuk të ka kapur kriza e migrenës e të vuash gjithë ditën. Për fat komshija ime u duk në ballkon e më thirri e alarmuar :

- Se ç'vjen era djegësirë nga shtëpia jote!

Bobo, tava në furrë! E kisha harruar fare, e pat dhe dreka e tim shoqi, do t'i fërgoj nja dy vezë e pak sallatë domate. C'të bëjë i ziu ,e ç'të bëj dhe unë ...

DEPRESIONI

2011-02-22T09:54:00.001-08:00

Depresioni...

Kur u ktheva në shtëpi dhe thashë se mjekja më kish thënë se përveç problemeve të tjera isha dhe ca e depresuar, e ndërkohë që thosh këto fjalë kish nxjerrë nga rafti i saj një kuti ilaçesh, më kish rrasur në njërën pëllëmbë një tabletë dhe në tjetrën gotën e ujit duke këmbëngulur ta mirrja aty në sy të saj... dhe e gjitha kjo...

… e gjitha kjo më bëri të dilja e trullosur nga studjoja e saj. Vërtet, kish nja dy ditë që më merreshin mendtë e nuk më ndahej të pështjellët në stomak, por ai pështjellim mori formën e centrifugës...

Avash, avash... dhe unë sa i zmadhoj gjërat...

… le të themi se më rrotullohej aq sa më lejoi të kthehem shëndoshë e mirë në shtëpi pasi i rashë nja dy herë rrotull tregut, e meqë isha në temë... kisha dëgjuar se të blerit e diçkaje për vete ndikon në ngritjen e humorit e nxjerrjes nga depresioni, ndaj i mora lejë vehtes dhe i lejova dy fustane... leshi... është dimër apo jo... Ah, harrova të them, ja shkëputa edhe një javë pushim mjekes...

... je në vehte ti, me dhimbje kurrizi e kisha provuar të shkoj në punë, madje pa bërë naze, por me depresion...

…Jo kjo ishte gjë e re e nuk ma mbante... e pastaj...

… pastaj... doja ta shijoja... më falni... ta vuaja deri në fund!

E meqë dihet se si mund të jenë të depresuarit... madje të depresuarit taze si puna ime... jua përplasa në fytyrë atyreve të shtëpisë sime, pa mëshirë e me një lloj dufi... fundja nëse kisha arritur deri këtu e kishin fajin edhe ata apo jo... e për më shumë që as e kishin vënë re se mua më kish ikur fare dëshira për të bërë punë, (kjo sipas mjekes ishte një nga simptomat e sëmundjes), e për më tepër kur flitet për ato që i bëj përditë për sa kohë kam kujtesë... e që më rëndojnë aq shumë sa nganjëherë kur kap fshesën apo leckën në dorë... më duket sikur kam treqint vjet që i bëj e më duket vetja katërqind vjeçare... paçka se kur ulem në kompjuter ndihem kalama... por fundja se mos kam faj unë, dhe interneti nuk është se ka shumë kohë që ka lindur...le të mos flasim për facebook-un...

… facebook... është i gjithi një... univers... tjetër.

E kësaj i thonë të të gënjejë mendja... shkoja me shpresë se atyre do t'u bënte ndopak përshtypje kjo e të ndryshonin mënyrë... se çfarë as unë nuk e kisha të qartë se ç'doja, ama diçka prisja, të paktën të më shikonin si të sëmurë sepse nuk më kanë parë kurrë të sëmurë tamam, si përshembull të kem temperaturë e të zë shtratin... temperatura... kam bindjen se ka frikë nga mua... më ikën, më shmanget edhe kur e kërkoj dhe e mas. Nganjëherë më gënjen mendja se mos kushedi... vë termometrin... jam e mbushur me kollë e të dridhura... ju betohem, nuk e arrin tridhjetegjashtën...

Dikush do të thotë… të jesh e sëmurë duhet të paktën të kapësh tridhjeteshtatën... as që bëhet fjalë atë kufi e kanë çuar tridhjeteshtatë e tre...

Një ditë guxova e gënjeva shefen se gjoja një natë më parë e kisha patur tridhjeteshtatë e gjysëm...

- “Pse temperature është tridhjeteshtatë e gjysëm” ?!- m'a shpërfilli ajo.

Nejse të kthehemi tek lajmet e reja:

-”Jam e depresuar”!

-”Mjekja këmbënguli të marr antidepresiv, madje ma dha me dorën e saj e nuk m'u shqit derisa e mora”!

Mendova se kjo gjë do t'i tromakste... asnjë muskul fytyre nuk i lëvizi familjes sime. Im shoq ktheu faqen e gazetës, ime bije u vu të bëjë kafetë, im bir mori të dilte nga dhoma:

- “E merrni vesh se jam e depresuar”?

- “ E kush nuk është, edhe qenin po ta çoj ta vizitoj tek veterineri me siguri do të thotë se është i depresuar”, - ma ktheu ai.

E pashë një moment... ish ca më i gjatë se një moment ai në të cilin nuk ja ndava sytë syve të tij, por nuk i lëvizi qerpiku derisa shikimi m'u lodh dhe e lashë të lirë. U zemërova e desha... të grindesha në fakt por shpejt u kujtova se isha e depresuar e kjo vetëm do ta rëndonte gjendjen time por më tepër më erdhi keq për ata. C'faj kanë të shkretët se gruaja e mamaja është e depresuar, përse duhet t'ua shkatërroj jetën edhe atyre? Do t'i bie shkurt, nuk do të kap asnjë punë me dorë në shtëpi e ta shohin se... Mora një libër e u shtriva të lexoja. As tre rreshta e gjysëm e më zuri gjumi top... e çfarë gjumi...

Kur u zgjova kishin dalë të gjithë... je në vehte, kur fle pasdite çohem hundë e buzë kur nuk jam e depresuar, imagjino kur të tillë më kanë shpallur zyrtarisht... Pjatat më prisnin në lavapjatë, rrobat për t'u nderë, qeni... qeni më sillej rrotull duke më bërë festë... a thua sapo isha kthyer nga ndonjë univers tjetër... i shkreti, kur do të dalë nuk ja var njeri... e lënë aty... e shpesh të them të drejtën më rëndohet edhe mua, por kur mendoj se atë fshikëzën e urinës duhet ta shkarkojë se s'bën diku, del apo nuk del... i vë rripin dhe e nxjerr me vrap... Pra i lashë të gjitha e nxorra qenin e kur u ktheva bëra pikë për pikë të gjitha ato punë që nuk bënin tjetër veç më rëndonin depresionin...

Pastaj, vonë në mbrëmje thashë të hap internetin e të merrja vesh mirë se në ç'provë më kish vënë jeta kësaj here me këtë sëmundje. Nuk ishte dhe aq për t'u shqetësuar, kurohej, madje plotësisht e në një kohë të shkurtër, kështu thosh ai publiciteti i artikullit të rastit, mjaft t'u drejtoheshe atyre qendrave të specializuara... por dreqi e di se sa para të marrin ato... hë për hë thashë të krijoj një ide pak a shumë se ç'është...

Jo, jo nuk bëhet fjalë, lista ishte shumë e gjatë... e gjatë... e gjatë...

Me qetësi e durim fillova t'i lexoja një e nga një...

Nuk e di nëse e keni lexuar “Tre veta në një barkë”... unë e kam lexuar në rininë time... e nëse e mbani mend atë pjesë kur ai tregon se kish shkuar në bibliotekë e kish marrë një libër mjekësie ku sëmundjet rradhiteshin sipas alfabetit... e dora dorës që lexonte simptomat e sëmundjeve bindej se i kish të gjitha e vuante prej tyre... e se ish ofenduar që i mungonin vetëm dhimbjet e lindjes... helbete sepse ishte mashkull...

Dhe unë... i kisha dhe vuaja nga të gjitha simptomat e shqetësimet e të gjitha sëmundjeve që kishin të bënin me depresionin... madje atë të thellë... ani se atë idenë e vetëvrasjes nuk e kisha çuar kurrë ndër mend... e kjo të them të drejtën më shqetësoi shumë sepse diku kam lexuar se ata që tentojnë të vrasin vehten një herë e … nuk ja dalin... tentojnë të vetëvriten prapë e prapë nuk ja dalin... përkundrazi ata që vetëvriten vërtet janë ata që nuk e kanë menduar kurrë dhe ajo ide i kap në befasi e...

...dreq o punë... këtë kurrë nuk e kisha menduar...

Jam në rrezik!

Brrrrr... Rrrr... Rrrrez... Ik... Ik... Ik...

Ika dhe unë... padashur imagjinata ime prej të depresuari të pashpresë lëvizi vrullshëm sa tek parmakët e urës, sa në binarët e trenit, sa tek prizat e korrentit, sa tek damarët, sa tek kutitë e ilaçeve e sa e sa... Zot i madh, kurrë nuk e kisha menduar se sa të shumta ishin mënyrat për t'ja hequr fillin vehtes... aq sa u lodha duke i numëruar ndaj...

...e braktisa, e lashë fare këtë punë. Fundja ma ceku një herë mendjen në imagjinatën time e nuk më pëlqeu aspak, ama them se më mjaftoi të vaksinoj trurin... Tani për tani e vendosa ta pres vdekjen kur të më vijë, nga pleqëria në shtrat.

Pastaj po ajo tjetra... se gjoja duhet të më vriste ndërgjegja se ju jam bërë barrë familjes e vuajnë për shkakun tim... përkundrazi, po të mos jem unë... aq sa them: “Zot më jep jetë shëndet t'u shërbej, e... shumë e shumë durim.”

I lexova dhe i rilexova disa herë, megjithëse stomaku më pështillej, duart më dërsinin, herë mornica më kalonin nëpër trup e herë plasja vape, ndërsa mendja më rrotullohej e rreshtat hidhnin valle para syve të mi... Jo, jo, të gjitha këto ishin shenja depresioni... të cilat unë i kisha pasur të fshehura ndënë lëkurë ka rrezik që kur kisha lindur e nuk e kisha ditur, e me ato dy përjashtime të vogla që përmenda më sipër... i kisha gati të gjitha llojet depresioneve... madje dhe ato të fëmijërisë e adoleshencës... se mos vetëm unë, asnjë që njoh nuk i shpëtonte atyre...

… shkurt jemi të gjithë të depresuar...

… botë e depresuar...

… aq e depresuar sa papritmas më nisën të prera të forta në bark e stomaku m'u ngrit me forcën e një vullkani... vrapova në banjë... e vetëm atëherë më erdhi ndër mend se në ambjentin e punës sime kish ditë që qarkullonte një virus intestinal, të cilit kisha menduar se i kisha shpëtuar...

Grua ne erresire

2011-02-19T14:04:00.001-08:00

Grua në errësirë

Zbrazëtia e gjysmës së shtratit i kujtoi se i shoqi nuk ishte kthyer në shtëpi mbrëmjen e shkuar.Tashmë ishte mësuar, ishte grua artisti, të njohur madje. Të gjithë e adhuronin. Dikur e kish adhuruar edhe ajo dhe e kish dashur. Shumë. Kushedi me kë ka qenë mbrëmë, mendoi tek po lante dhëmbët. Hamendësimet shkumëzuan së bashku me pastën e dhëmbëve e pastaj së bashku me të u shpëlanë e rrëshkitën bashkë me ujin. Nuk ka rëndësi, do të kthehet prapë. Do të mundohet ta harrojë edhe atë ashtu siç ka bërë me të tjerat.

- o -

Shtyu derën e hyri në dhomën e hotelit. E kishin lajmëruar se i shoqi e kish lënë që në mëngjes e kish paguar edhe llogarinë. Shikoi me kërshëri përreth. Dhoma ishte pastruar e rregulluar, asnjë shenjë që të mund të dëshmonte për sa kish ndodhur ato ditë të mungesës së tij në shtëpi. Shkoi tek dritarja dhe e hapi. Koha ishte e bukur dhe e kthjellët, me atë kthjelltësi pafajësie pas një nate me shi. Poshtë dritares pa bishta cigareje të lagur, të shëmtuara, si një çast pasioni të gabuar të konsumuar e të djegur shpejt. Të shkoi keq edhe këtë rradhë, një tjetër grua për t'u harruar... sepse... nuk e ke lidhur me fillin e mbiemrit tënd që ta tërheqësh nga cepi i harresës...

- o -

E gjeti të shoqin në studio tek po punonte mbi një telë. Qëndroi tek dera dhe admiroi lëvizjen e shkathët të penelit. Abstraksion, nuk e dinte se ç'kish ndërmend të shprehte ai me të, por asaj ju duk si një varr i përmbysur. E përshëndeti duke i buzeqeshur. Mendimi se ai ishte sërish aty, dhe... çuditërisht ndjesia se fundja nuk i bëhej më vonë se ku kishte qenë, e bëri të vinte buzën në gaz përsëri. Ai kishte qenë me shërbim dhe aq. Kurrë nuk do ta pranonte se e kish tradhëtuar dhe kurrë nuk do të pranonte që ajo t'a tradhëtonte. Mendjemadh, mendoi ajo dhe i buzëqeshi për herë të tretë. Jo, ajo nuk mund ta bënte, jo sepse nuk donte por... sepse nuk ja vlente... Ai e kish mbajtur me kujdes nën hijen e tij duke ja zbehur të gjitha vlerat, e vetmja gjë që i kish mbetur ishte ajo e ndershmërisë. Ajo ishte gruaja e atij artisti të madh, dhe... ishte e ndershme. Ja përse e vlerësonin, sepse ishte e ndershme, asnjë meritë tjetër. Endrrat e saj për artin kishin perënduar me talentin e saj të shtypur nga madhështia e talentit të tij. Shkoi herët për të fjetur e mori të lexonte një libër. Ai erdhi, si gjithnjë u zhvesh e u shtri bri saj. Në fillim larg, pastaj filloi të afrohej. Ndjeu duart e tij tek e preknin, të shkathëta si me penelin. Ajo ishte tela e tij, ai po pikturonte ...mbi të... varrin e kujtimit të gruas së fundit që kish pasur ndër duar...gruaja e tij për të harruar gratë e botës...trupi, tempulli i shpirtit të saj ku ai lutej për pak harrim të zhgënjimit të makutërisë së tij. A më ka dashur vallë ndonjëherë, mendoi tek ndjente këmishën t'i rrëshqiste përgjatë trupit, apo kam qenë vetëm stacioni i ndërrimit nga njëra grua tek tjetra, stacioni i harrimit... ndjeu duart ta preknin e ta hapnin, kërkonin thellë sa më thellë... Sa i thellë duhet të jetë një varr ..? Nuk kundërshtoi, e fundja përse? Një varr më shumë a një më pak ... në një varrezë dashurie, ç'punë i prishte asaj... Ajo do ta bënte të harronte, edhe emrin, edhe aromën, edhe flokët e asaj tjetrës, e kish bërë gjithnjë...Frymemarrjet u vështirësuan, ofshama, kënaqësi që rritej, rënkime, pastaj më të forta derisa...ai thirri emrin e saj. Atë tjetrën e kish harruar...

- o -

Burrin e zuri gjumi shpejt. Ajo ngriti me kujdes në errësirë telën e saj. Mjaft më dëshira për burra pa fytyrë. Me lëvizje të lehta e delikate, një fytyrë, sa i ngjante asaj të burrit të saj. Ishte veç pak ndryshe, ishte vetëm i saj. Një burrë që të vinte aty këtë moment, që të ishte i zoti të shkatërronte atë varrezë, për t'a shndërruar në një tempull. Tempujt ndërtohen për Zotat, mendoi, po bie në mëkat. Por a nuk kishin bërë mëkate të gjithë ata që kishin ngritur tempuj? Le ta fillojmë, deri sa mban mend historia. Ishin vetëm mashtrim, me kohën ranë një e nga një me zotat e tyre.Tani kish arritur tek duart. Të zakonshme por delikate në prekje. Të kthehem përsëri tek fytyra. Sytë, më hyjnë në shpirt, por buzët... duhet të jenë më premtuese, prej andej del fryma, zëri, fjalët , ato dhurojnë puthjen. Po ngjyrën e syve? Të blertë janë më të bukur, por janë të pabesë. Ndoshta Zoti i ka në ngjyrën e qiellit, por nuk janë të qëndrueshëm. Më mirë në ngjyrë të tokës, është më e qëndrueshme, më e ngrohtë e më besnike. Nuk kish dëgjuar ndonjëherë se toka i braktis njerëzit, përkundrazi. Kjo duhej të ishte fytyra që duhej t'i ngjante Zotit, çuditërisht shumë e ngjashme me atë të të shoqit. Sepse dikur e kam dashur, shumë. Zoti merr tiparet e njeriut që duam. Ose të asaj pjese mashkullore të tij, pjesa femërore jam unë e së bashku do të ndërtojmë këtë tempull. Portreti ishte mbaruar, fytyra e pikturuar i buzëqeshi. “Eja”,- i tha ajo,- “zbrit nga tela”. Me një vështrim çapkën burri zbriti nga tela. Ajo i bëri vend mes saj dhe të shoqit. Filloi ta prekte me gishtërinj të dridhur...

- o -

Ajo i buzëqeshi errësirës që la pas imazhi i bukur i tempullit të saj. Dëgjoi gërhimën e lehtë të të shoqit dhe u mundua të shquante tiparet e tij mbi nënkresën e bardhë. Atë natë ishte aty, e ndoshta edhe shumë netë të tjera në vazhdim, derisa instinkti i gjahut pas grave të bukura t'i zgjohej sërish. Dikur kish qenë zot i tempullit të saj, dikur, tani ishte një monument, një përmendore së cilës i falej përpara çdo tradhëtie që i bënte. Tradhëtie? Ajo vuri buzën në gaz tek dritat e një makine të vetmuar në shkretëtirën e errët të rrugës depërtuan në dhomë e ndriçuan një çast fytyrën e tij të qetë e të vetëknaqur. I shkreti ti, mendoi, nuk e ke menduar kurrë se unë jam grua, e kam aq forcë në shpirt sa për tu hakmarrë...jo me burra hoteleve, nuk i shkon natyrës sime. Kam aq forcë e magji në shpirt, sa të tradhëtoj edhe me ajrin që ti thith dhe e nxjerr prej mushkërive...

Te vallezosh ne shi

2011-01-28T12:35:00.000-08:00

Të vallëzosh në shi

Ndjeu mbi lëkurë ujin e ftohtë, e kuptoi se ç'kish qenë ai tingull kërcitës që kish dëgjuar disa minuta më parë. U mblodh me peshqir e duke mallëkuar ditën e gjithë sa i kish sjellë ajo, u çapit në kuzhinë. Siç e kish imagjinuar, kaldaja kish kaluar në tilt dhe ish fikur. E ndezi dhe e riprogramoi me duar që i dridheshin nga inati. Edhe këtë kish patur mangut atë ditë...

… që e kish parë tek i vardisej në rrugë vajzës me sy pranvere. Koha nuk ja kish ndryshuar sytë, mbushur me makutëri dëshire të cilën ajo e kish marrë për pasion e dashuri. E kotë që ish munduar ta mbyllte pas asaj porte më të rëndë se guri, në atë kthinë që kish ndërtuar në mendjen e saj e i kish vënë atë bravë me çelës gjigant të cilin e kish hedhur në honet më të thella të detit, atje ku asgjë dhe asnjeri nuk kish për ta gjetur. Ndryshe, binte pre e asaj stuhie turpi, tmerri, zemërimi e poshtërimi. I ish fanitur shkëmbi i asaj nate që kish kaluar pragun e shtëpisë ku ishte mbyllur muaj të tërë. Por me të vënë këmbën jashtë, ish bindur se bota sa e madhe po aq e vogël ish për t'ju arratisur dhimbjes...

Kish shikuar me indiferencë atë brez shkëmbinjsh që i përgjigjeshin me po aq indiferencë poshtë ndërsa shkuma e bardhë e dallgëve i lëpinte si një gjuhë e stërmadhe me të njëjtin insistim të një kafshe prehistorike tek pastron këlyshët. Kish ndjekur një të tillë tek tërhiqej honeve të errëta e kish përcaktuar udhën e saj të përmëtejshme drejt horizontit. Vetëm atëhere kish vënë re se sa i çuditshëm e i mrekullueshëm ishte peisazhi i asaj mbrëmje. Hëna, që për habinë e saj nuk e kish parë kurrë aq të madhe e në atë ngjyrë të portokalltë sa mund ta ngatërronte me një diell në perëndim, zbulonte vetëm gjysmën e sipërme ku re të shndritëshme vizatonin një direk që shpaloste velat. Pjesa tjetër ishte zhytur në një brez resh të murrme që ndryshonin ngadalë pamjen e tyre deri sa u dukën si valë të lëvizëshme. Hëna... lundronte... mund ta thosh me tërë kuptimin e kësaj fjale, lundronte... Befas një vetëtimë kish çarë qiellin me kthetra gjarpërues që u ndanë në gjarpërushe të shpejta verbuese e përfunduan në rropullitë e detit. Të tjera e kishin pasuar në horizontin që vinte e bëhej më i errët, ndërsa hëna vazhdonte të lundronte mes tyre. Në velat e saj nisën të duken njolla të murrme që merrnin në të zezë. Kurrë nuk i kish pëlqyer e zeza, por ajo aty e ndillte me një fill të padukshëm, si ndjesi e pakuptuar që të mësyn përpara se të ndodhë diçka jashtë të zakonshmes... gëzim... a mynxyrë...

Kish parë detin që copëtohej ndër shkëmbinj. Ndoshta... mbase... mbase nuk do të kish asgjë pas atij kërcimi në boshllëk përveç se dhimbjes së fundit... Mbase ferri e priste. Ose do të zgjohej në një ëndërr të trupëzuar, balerinë që vallëzonte mbi anijen hënë... Dallga u tërhoq. Tjetra do të turrej mbi shkëmbinj. Mbajti frymën. Asgjë ose një përjetësi për t'u zbuluar. Mbylli sytë e bëri hapin e parë...

E kish stepur zhurma rrambullitëse, e vetmja gjë që e kish bërë t'i urrente motorrët. Njolla e zezë në velën e hënës sikur e përpiu një çast e çastin tjetër... Sa hap e mbyll sytë motorri kish dalë nga rruga e ish përplasur në një shkëmb duke e hedhur trupin që mbante sipër në një hark fluturimi që mbaroi pothuaj pranë këmbëve të saja. I palëvizur, futur në pantallona e xhup të zi. I kish kallur tmerrin mendimi se ai trup mund të ishte i vdekur megjithatë ish përkul mbi të dhe i kish zbërthyer kaskën. Një fytyrë më shumë prej fëmije se sa të rrituri kish dalë prej saj. Një ëngjëll, kish menduar padashur dhe ish munduar të sillte ndërmend se ç'i kishin mësuar në atë kurs të ndihmës së parë. Nuk i erdhi ndër mend gjë tjetër veç se nuk duheshin luajtur se mund t'u shkaktonin dëmtime të mëtejshme. Me keqardhje kujtoi se nuk kish as çantë dhe as celular me vete. Kish dalë ashtu me rrobat që rrinte në shtëpi. Hoqi trikon, e palosi me shpejtësi dhe ja vuri ndënë krye. Kërkoi në xhepat e xhupit të tij e nuk gjeti. E dëshpëruar i zbërtheu xhupin e vuri gishtat mbi qafën e tij. Ndjeu pulsin që shuhej. Bashkoi duart dhe ja mbështeti fort mbi krahëror e nisi të shtypte me forcë.

- “ Fort, fort, sa më fort, mos çani kokë edhe nëse ndjeni kockat të thyhen, ato rregollohen më pas, rëndësi ka që zemra...”- i jehoi në veshë zëri i profesorit.

Duke ngulçuar ish përkul mbi gojën e tij. Buzët e saj nuk e kishin cikur ende kur dëgjoi një:

- Hhooooo – me tepër se mërmërimë qe një ofshamë e fortë thithëse pas së cilës djali hapi sytë.

- Celularin?

Djali bëri shenjë nga pantallonat e u orvat të lëvizte.

- Mos lëviz! - e urdhëroi prerë dhe kërkoi në xhepat e pasme të pantallonave të tij. Kish ndjerë zhurin e rrugës t'i gërvishtëte lëkurën e duarve por e injoroi derisa e gjeti. Pasi kish bërë numrin e urgjencës, nuk i mbetej veç të priste. Ish lëshuar përdhe pranë tij dhe i kish marrë dorën për t'i kontrolluar pulsin. Ai ja kish kapur të dyja duart e nuk ja lëshonte.Vetëtimat ishin shtuar ndërsa retë i ishin ndërsyer hënës. E kish parë të shkëlqente sërish tek lundronte mes tyre, me atë njollë të zezë që mbërrinte tek ajo në një fill të padukshëm. Diku atje larg kish nisur një stuhi që nuk do të vononte të vinte edhe aty. Kur kish dëgjuar sirenat e autoambulancës kish dashur të ngrihej por nuk ish shkëputur dot nga duart e djalit, aq të dobët e ndjente veten. Një ftohtësirë e kish pushtuar që nga thellësia e trupit. Ish rrëzuar duke dihatur. Ajri që i dilte prej mushkërive ishte aq i fohtë sa pas pak dhëmbët i ishin dukur si copa akulli që ja kishin ngulur në gojë. Kish qëndroi mbi shpinë, me sytë mbi hënë tek shihte veten balerinë tek vallëzonte mbi velat e hënës që lundronte në stuhinë e vetëtimave së cilës rrebeshi i akullt që i derdhej mbi trup nuk ja ndalte ritmin e gëzuar. Kur mbërriti autoambulanca, kish humbur ndjenjat.

Ulur galiç në dush, e kish lënë vehten në mëshirë të ujit të nxehtë se mos ja shkarkonte ndopak nga supet atë fëlliqësi që ndjente sipër. E kishin mashtruar ata sy, i ishin vardisur aq kohë, e ajo kish lënë mëndjen pas tyre aq sa e kish ndjekur në atë vilë jashtë qytetit. I ish dhënë me dëshirë, trup e shpirt, kish shijuar çdo prekje të lëkurës së tij, e kish menduar se atë shtrat nuk do ta ndante me njeri tjetër në jetë të saj... Pastaj kishin hyrë ata... shokët e tij... Ai dëfrim i shfrenuar mbi trupin e saj... “Orgji”, kish thënë njeri... “Le të bëjmë ca orgji”... Lotët shkriheshin me ujin e ngrohtë tek i erdhi ndërmend se ata maskarenj as që e dinin se kuptimi fillestar i kësaj fjale ishte rit fetar, i shenjtë, diçka që kish të bënte me pastrimin e shpirtit. C'kish mbetur nga e shënjta në atë fjalë? Asgjë, ashtu siç nuk ka mbetur asgjë e shenjtë në kripën e lotit që del nga shpirti i gruas së poshtëruar... së poshtëruar trup e shpirt deri në dhimbje. Po për dhimbjen ç'dinin ata...

Për dhimbjen ç'dinin ata... e dinin se... se duke e përjetuar deri në palcë, përtej palcës... Ndjeu tek rritej e rritej e rritej deri sa kaloi atë cak të mbidhimbjes. Mbidhimbje... nuk dhemb më sepse dhemb më shumë se sa sensorët e trupit e shpirtit mund ta perceptojnë e masin... siç nuk mund të shohim veç një diapazon ngjyrash e dritash, siç nuk mund të dëgjojmë veç një diapazon tingujsh... e universi i ka të pafund... Siç është i pafund e gjithëherë i pranishëm ai fill i padukshëm që lidh anën e errët të hënës me shpirtin e gruas. Mbylli rubinetin, doli nga banjo e hyri në dhomë të gjumit. Ashtu, veshur veç në lëkurë mbi të cilën shndrisnin ende pikat e ujit ndezi disa qirinj e i vendosi në formë rrethi mbi dysheme. Qëndroi në mes tyre, palëvizur duke mprehur veshët. Ju desh pak kohë të filtronte të gjitha zhurmat që vinin nga jashtë. Një moment ndjeu vetëm rrahjet e zemrës dhe frymëmarrjen e vet lehtë e të rregullt. Pastaj... ngadalë por këmbëngulëse atë filarmoni të mrekullueshme të universit të pafund në kaosin dhe harmoninë e tij tek lindnin e vdisnin yje... Mbylli sytë, tek ndjente energjinë që çlirohej nga poret e lëkurës së saj e shkrihej me atë të universit duke e veshur me rreze të mrekullueshme të të gjitha ngjyrave e nuancave të tyre. Energji... nuk ish tjetër veç energji e ngurtësuar në atë trup që lirohej ngadalë e ngrihej e merrte formë mbi hënë... në një rrotullim që merrte hapat e një vallëzimi ritmik e të hareshëm. Hapi sytë e pa reflektimin e trupit të saj në pasqyrën e madhe të murit tek vallëzonte në ajër me qirinjtë e ngritur nga dyshemeja të cilët e shoqëronin në lëvizje të harmonishme, duke ju rrotulluar këmbëve, belit, duarve e kokës. Shtoi ritmin e u shndërrua në një piruetë drite. Pastaj e ngadalësoi e me lëvizje të hijëshme komandoi qirinjtë te uleshin në vendin e tyre. Qëndroi një çast pa lëvizur në mes të rrethit. Ngjyrat në dhomë u fashitën e mbeti drita e një dite të zakonshme që hynte nga dritarja. Ju afrua dhe pa qiellin. Koha dukej e kthjellët dhe e bukur por ajo e ndjeu nga thellësia e mushkërive stuhinë që përgatitej diku në horizontin e largët.

- Jam gati dhe unë!- mërmëriti.

Doli ndaj të ngrysur dhe qëndroi në të njëjtin shkëmb të asaj nate duke soditur detin që thyhej e shkumëzohej poshtë këmbëve të saj. Horizonti fantastikonte me retë e murrme duke i lënë hapësirë të mjaftueshme hënës të ngrihej. Një disk mahnitës, pa ngutje, me sigurinë e një gruaje të bukur e lozanjare, zbulonte fytyrën mes reve që hapeshin si vel i lëvizshëm misteri. Shkëlqim dhe hije, dritë dhe mister që fshihej në njollat e zeza, dukej sikur hëna kish prishur ekuilibrin e saj e herë herë tregonte anën e errët të saj. Ai fill i padukshëm u bë i prekshëm. Si atë natë... në veshë i jehoi ajo klithmë ofshamë kur djali kish mbushur mushkëritë me frymën e saj e padashur gati e kish vrarë. Dora dorës që ish mbushur me jetë ajo ish shprazur. Do të kish vdekur atë natë nëse nuk do ta kishin çuar në spital. Do të kish vdekur ditët në vazhdim sepse askush nuk e gjeti dot arësyen përse ish katandisur një thes kockash, një calik lëkure prej së cilës linfa arratisej me shpejtësi marramendëse. Trajtimet e ndryshme që e përmirësonin përkohësisht e pastaj... rizbrazja. Intuita... ajo jehonë që vjen nga honet fillestare të jetës, ai tingull, ajo ofshamë jete rinore që ngërthehet me thonj për të mbijetuar... kish filluar aty. Mbase kish qenë rastësi, mbase...” Zoti nuk luan me zare”... Kish hapur rastësisht atë faqe interneti, e po rastësisht sytë i kishin rënë mbi të formulë të mësuar dikur në shkollë...

... formula nuk i thosh gjë. Ishte koncepti... se jemi lëndë e energji... Jemi energji e ngurtësuar në kohë në një kënd të universit të pafund... Kjo sikur i dha përgjigje asaj se pse kur zemërohej pas asaj nate, çdo gjë që kapte me dorë prishej, thyhej, asgjë që ndodhej në një dhomë me të nuk ishte më e sigurtë. Kish vendosur ta nënshtronte, ta zotëronte këtë forcë e të hakmerrej...

Hakmarrje... ish përpëlitur në zemërim sepse nuk ish në natyrën e saj të hakmerrej. E mira... e keqja... Ajo bindje se ishte fiksuar aq shumë pas së mirës sa e bënte ta ndjente veten të dobët deri në neveri e torturonte. Por atë ditë... ata sy që lëpiheshin me lakmi mbi kurmin e vajzës me sy pranvere që për ironi të fatit ish e dashura e djaloshit me të cilin kish krijuar nje lidhje e një afrim të paspjegueshëm, më të fortë se me njerëzit e gjakut, kish vënë në lëvizje një ingranazh të pakthyeshëm.

Pikat e para të shiut e gjetën aty. Vetëtimat ua shkëputën thellësive çelësin e ja kthyen. Pa ju dredhur duart hapi portën e ndjeu të keqen të çlirohej prej saj t'i hynte në gjak, t'i rridhte damarëve e t'i helmonte mendimet. Mori të njëjtë rrugë ku vite më parë kish parë shpirtin e saj të thërmohej e mbytej në gropëzat e asfaltit të konsumuar. Këmbët e çuan para asaj vile ku ai me shoqërinë e tij mblidhej fundjavave për t'u dëfryer pasi linin gratë në shtëpi. As nuk e provoi nëse porta ishte e mbyllur apo jo, u kacavjerr mbi mur dhe u u hodh në oborrin ku me shiun përzjehej drita dhe muzika nga dritaret e hapura të katit të parë. Brenda silueta të lara me dritë bisedonin duke pirë e qeshur. Nga fundi i oborrit u shkëput hija e dy qenve të mëdhenj. Nuk lëvizi, priti sa i erdhën pranë duke i parë drejt e në sy. Pastaj ngriti dorën e i përkëdheli. U larguan të heshtur. Vështroi me kujdes përreth. I tërhoqi vëmëndjen pishina. Hoqi këpucët e eci këmbëzbathur drejt saj duke u zhveshur e hedhur rrobat një e nga një me hapat. Ish krejtësisht lakuriq mbi trampolinë ku mbylli sytë e bëri të heshtnin të gjitha zhurmat në veshët e saj. E fundit ish e qeshura e urryer e tij e cila këmbënguli disa sekonda para se të zhdukej. Një çast, heshtje e plotë, pastaj ngadalë e këmbëngulëse ajo filarmoni e mrekullueshme... Nisi të vallëzonte ngadalë, duke u rrotulluar nën ritmin e saj, ndërsa mbi lëkurë ndjente ritmin e shiut. Vuri buzën në gaz tek ndjeu lotët t'i rridhnin faqeve duke u shkrirë me shiun duke i çliruar shpirtin. Pyeti vehten nëse ai autor i dashur e kish imagjinuar se si ndjehej ajo tek kish shkruar: gGjithkush mund t'i mbijetojë stuhisë... mbase rastësisht... mbase se ka fat... por arti i vërtetë... të dish të vallëzosh në shi...

Poshtë u hap një derë e një siluetë burri u duk në të:

- Bukuroshe, eja vallëzo brenda!

As nuk e kish idenë se ajo nuk i dëgjonte fjalët e tij. Duke qeshur e përsëriti kërkesën pa ja ndarë sytë atij kurmi të bukur femëror që befas u shkëput nga trampolina e rrotullua në ajër. Një vetëtimë çau qiellin duke u ndarë në gjarpërushe që mësynë tokën. Sa hap e mbyll sytë, pa i dhënë kohë të kuptonte se çfarë po ndodhte, njëra prej tyre preku gishtin e valltares, u pështoll me të në një siluetë drite verbuese e pastaj u sul drejt tij. Pas një sekonde, nga ajo ç'kish mbetur prej tij largohej në formë tymi duke marrë me vehte imazhin e fundit të valltares së bukur që vallëzonte duke buzëqeshur në shi. Disa minuta më vonë, ajo ç'kish mbetur prej tij u mbulua nga mbeturinat e shtëpisë që i ranë sipër.

Ku ishte Zoti ne Auschwitz

2011-01-27T00:01:00.000-08:00

Ku ishte....

Nëse do t'a shkruaja mbi nje fletë të bardhë, ne vend te vizave te drejta, do të vizatoja tela me gjëmba, e do të shkruaja mbi to...

Doktori, ose herr Doktori, hoqi dorezat dhe doli nga laboratori. Nxorri paketën dhe ndezi një cigare që filloi t'a tymoste lehtë. Pak më tej, ndën rrezet e një dielli të zbehtë shqoi bardhësinë e trupave të xhveshur. Ishin vetëm trupa ose më mirë skelete të shtrydhura nga çdo esencë që mund të të kujtonte njerëzoren. Vuri buzën në gaz kur mendoi neverinë që i kishin shkaktuar në fillim. Tashmë shumë prej tyre ishin “ish-kaviet e tij”. Vetë Zoti i tyre i kishte pranuar flitë që në kohëra që nuk mbaheshin mend, kafshë të vrara e të djegura në tempullin e tij. Ky ish më i madhi që i bëhej, në sofër i servirej populli i “zgjedhur”. “I zgjedhur”...?! Një valë urrejtjeje të paspjegueshme ju ngrit sërish. Kish qenë ky qëllimi i eksperimenteve të tij, vërtetimi mbi pabarëzinë e rracave, rraca e tij ishte superiore. Aq i bënte tani, të gjente se ku i kishte rrënjët ajo urrejtje, atij i ishte dhënë një rast i papërsëritshëm, kavie njerëzore. Duke tymosur qetë dhe me një hap po aq të qetë, ju afrua grumbullit të trupave. Një çast qielli u hap duke zbrazur një tufë rreze. Mbajti hapin. Nga grumbulli kish rrëshqitur një ish-kavie e tij, një trupth, një kokë e rruar me sytë... Jo nuk kish mundësi, pak orë më parë e kish mbi tryezë... I kish injektuar substanca në sy për t'u ndryshuar ngjyrën. E nuk kish hequr dorë edhe kur trupi i lidhur kish ngrirë e nuk jepte më shenja jete. I donte të kaltër ata sy, si ajo e rracës së tij. Donte me çdo kusht të shikonte se si dukej një fëmijë ebre me sy arianë që të kishin firmën e dorës së tij. Jo se nuk kish fëmijë të tjerë ebrej me sy të kaltër, por sytë e këtij fëmije, edhe se të erret kishin një ëmbëlsi... i ishin cingrisur nervat që në fillim kur e kish parë, e më shumë kur ngjyra e tyre nuk jipej. E tani ishin të kaltër. Apo ishte qielli që ishte reflektuar në to? Era u ngrit e zhvendosi renë e errët të tymit të krematores duke errësuar qiellin. Por sytë mbeten të kaltër. Ndezi një cigare tjetër pa vënë re se re të errëta e të ngarkuara tashmë ishin mbi kokën e tij. Ja arrita, mendoi, ja arrita...

- Ku je Zot !?- i klithi sfidues qiellit me gjithë forcën e mushkërive. Pastaj shpërtheu në të qeshura. Hodhi bishtin e cigares së mbaruar e me hapa të shpejtë hyri në ndërtesën ku ndodhej laboratori i tij. Duhej të shpejtonte, lufta ishte në mbarim e me të mbaronte dhe periudha e artë e eksperimenteve. Disa pika shiu i njollosën këmishën e bardhë. Ishin të errëta, shi i përzier me tym e hi që e kish ngritur era. Ktheu edhe një herë kokën nga grumbulli i kufomave të cilën një skuadër të burgosurish po e ngarkonin në karroca dore për të ushqyer gojën e zezë që villte zjarr, të krematorit. Mbi një tezgë, si dy copa të pastra qielli, shndrisnin sytë e fëmijës. Ju duk sikur dëgjoi klithmën e tyre :

-Ku je Zot !?

Të njëjtat me fjalët e tij, por toni ishte akuzues.

- o -

Shiu rimoi gjithë ditën. Bashkë me të hiri dhe dheu. Të burgosurit, skelete ende lëvizës, hidhnin skelete të ngrirë në gojën kuçedër. Asnjë mendim, asnjë ngurrim,u hiqnin ndonjë dhëmb floriri po të kishin, e... Tashmë ishte një punë mekanike, ashtu do t'i hidhnin edhe ata... pas pak çastesh apo pas pak ditësh. Ajo që i mundonte më shumë, ishte ajo tokë që rigonte nga qielli. Asnje rreze dielli atë ditë, e kur mungonte edhe ai... Veshi u kish kapur lajme të mira, nga lindja po marshonin tanket për t'i liruar. Por edhe ky mendim u bënte keq, u bënte t'u rrihte zemra e gjunjët t'ju këputeshin nga emocioni, e po të binin në tokë... nuk do të pritnin as të jepnin frymë e do t'i kallnin në atë gojë të zezë që villte zjarr. Edhe qielli ishte fshehur. Zoti i tyre i kish braktisur...

- o -

Pas hekurave të dritares së ngushtë të barrakës, një tjetër fëmijë ndoqi me sy trupin e vogël tek mbartej mbi karrocë. Kish mbetur pa gojë, vëllai i tij binjak, me sy të ëmbël në gjyrë dheu të errët, tani i kish të kaltër e shkëlqenin si dy copa të bukura qielli. Dy qiej të vegjël aty poshtë, ju dukën atij, ndërsa toka kish kalëruar e mbuluar qiellin e rigonte hirin e vdekjes. Holokausti, banketi i perëndisë, e ai e pa veten si një grimcë të tij. Por a kish nevojë qielli për të? A thua Zoti që e kish krijuar, nuk mund t'i shkruante një fat tjetër? Nëna i kish thënë se nëse nuk ishte shkruar që të rritej, do të bëhej një engjëll i bukur i qiellit. E përfytyroi veten me krahë të brishta engjëlli. Por çfarë bëjnë ëngjëjt? Një engjëll duhet të jetë i dashur, misioni i tij është të përhapë dashuri, por ai... ku do t'a gjente atë dashuri... Tani që nuk e kishte më vëllain e tij... sa e kish dashur... një vrull urrejtjeje ju ngrit për gjithshka, jo vetëm për njerëzit e egër me uniformë, por për gjithshka, për ato qenie të mjera që nuk ngjanin më si njerëz, për fatin, për jetën... Jo për jetën, donte të jetonte. Kjo është çmenduri, të lindësh për të jetuar dhe...

- Ku je Zot!?- pyeti ai, - ku je fshehur?

Dhe mendja e tij e njomë dhe e mpirë u vu në lëvizje për të kërkuar Zotin, për t'ju lutur që ta linte të jetonte. Ra mbrëmja e ai u kot për gjumë. Cfarë e priste nesër? Herr Doktori kish marrë dy çifte binjakësh atë ditë në barrake dhe kish fiksuar edhe atë. U rrënqeth kur kujtoi atë çift binjakësh që Herr doktori i kish qepur për t'i bërë siamezë. Nuk do t'i shihte më, vdisnin të gjithë. Ai është i çmendur, mendoi, i çmendur dhe i frikshëm. Mos vallë do t'i mbillte edhe atij në sy dy copa që do t'ja vidhte qiellit?... Ndoshta, nëse vazhdonte kështu nuk do ta shihnin më qiellin, atë do t'a kalëronte toka duke e varrosur pak nga pak në sytë e fëmijëve... Edhe Zoti do të jetë çmendur... këtu në Aushwitz...

- o -

- Ku je Zot!? - mërmëriti lutës fëmija para se të mbyllte sytë, e trurin ja përshkoi mendimi se ndoshta ishte e fundit natë që sytë do t'i kishte në ngjyrën e dheut të murrmë. E papritur e gjeti përgjigjen e cila mundohej të mos mjegullohej nga gjumi. Zoti nuk është çmendur, kur toka kalëron qiellin...është fshehur... fsheh turpin e tij...I gjithëfuqishmi... është aq i fuqishëm... e aq i pafuqishëm kur ndesh çmendurinë njerëzore... Fëmija përfytyroi veten në vend të Zotit tek kqyrte dhomat e shfarosjes. Njerëz që shtynin njerëz, e që i lanin me gazin vdekjeprurës të tokës...

- “Njerëz të çmendur, Luftë e çmendur, Botë e çmendur...”- i oshëtiu në veshë një zë i paidentifikuar, tek humbiste në honet e gjumit.

Shënim :

- Ndryshimi i ngjyrës së syve, një prej shumë eksperimenteve të zhvilluara në kampet famëkeqe naziste të përqëndrimit.

-Shkruar për ditën e Memories, 27 Janar, por... a mjafton një ditë... Le të kujtojmë Kosovën...

Fjala holokaust – i djegur tërësisht- i referohesh sakrificave që u kërkohej të bënin ebrenjtë nga perëndia e tyre Torah, kafshë të vrara e të djegura në altarin e tempullit. Në fillim të shek XX ky term ju atribua masakrave dhe katastrofave në shkallë të gjërë. Për shkak të kuptimit teologjik që mbart kjo fjalë, shumë ebrej nuk e shohin të përshtatëshme në këtë përdorim, e quajnë ofenduese të mendosh se vrasja e gjashtë milion ebrenjve të ketë qenë “ofertë për Zotin”. Nga ana tjetër, populli i tyre nuk u dogj i tëri, një pjesë i mbijetoi genocidit. Ndaj në vend të saj përdorin fjalën Shoa.

27 Janar- Dita e Memories. A mjafton një ditë... Le të kujtojmë Kosovën.

Tej iluzionit

2011-01-26T23:58:00.001-08:00

TEJ ILUZIONIT

Ajo hyri mes dy rradhëve tona e ne harruam të merrnim frymë. Ata sy të kaltër, ajo fytyrë e ëmbël që edhe engjëjt do t’a kishin zili, flokët me reflekset e diellit … O Zot, si kish mundësi që të ekzistonin akoma qenie të tilla, apo ishte një vegim që luante me shqisat tona të lodhura. Ne,dy rreshta të burgosurish të një kampi përqëndrimi, me sy të zgurdulluar e gojëhapur, shikonim të mahnitur këtë vajzë, e ndjenim se si pak nga pak, brenda nesh po ndizej shkëijëza e shpresës dhe e dëshirës për jetë. Nuk qe thjesht një person, ishte një forcë që krijoi një të çarë, një dritare që u hap e u la rrugë të lirë kujtimeve tona të trembura e të fshehura kushedi në cilin cep të trurit e të shpirtit tonë të mpirë e të cfilitur. Fytyra të dashura erdhën e qëndruan para tonave të ngërdheshura nga buzëqeshje të pavullnetëshme. Ajo fliste me oficerin SS që e shoqëronte dhe tingujt e zërit të saj ishin muzika më e bukur që kishin dëgjuar ndonjëherë veshet tanë. Tek ajo qeshi, krahë engjëjsh u hapën e u përplasën hareshëm nën çatinë e barakës sonë të mjerueshme. Jo, ajo nuk kish asgjë të përbashkët me këtë SS që i rrinte pranë, ajo as që kishte të njëjtën devizë, ajo ishte një engjëll që kish zbritur për ne, mes nesh…

Diku ajo u kthye e unë ndesha shikimin e atyre syve të bukur e të qeshur. Zemra gati sa nuk më pushoi së rrahuri. Drejtoi gishtin nga ana ime, dhe unë mendova i lumturuar, se isha unë ai që kërkonte, por jo, ishte im vëlla që qëndronte krah meje. Nuk ishim ndarë asnjë çast, që kur na kishin prurë në atë kamp përqëndrimi dhe kjo na jepte forcë të përballonim atë realitet të tmerrshëm. Im vëlla bëri një hap përpara dhe unë jo pa dhembje vura re se si ai, se si ne, nuk kishim asgjë të përbashkët me figurën njerëzore, ishim komikë e të shëmtuar, të katandisur në gjysëmskelete, me ato fytyra ku edhe një buzëqeshje e pafajshme e shkaktuar nga ndjenja aq të bukura, jepte efekte kaq të shëmtuara. Papritmas ajo nxorri një revole, shënoi mbi të dhe… një krismë. Përpara syve të mi, im vëlla u lëkund e ra mbi shpinë, me një vrimë në ballë, me sytë që nuk dukeshin se shikonin tavanin e barrakës por përqafonin qiellin.. . Koha ndaloi, ndjeva gjakun të më ngrinte në deje. Ajo doli nga baraka duke qeshur me shoqëruesin e saj, qitja kish qenë perfekte.Tashmë sytë e veshët tanë ishin mbyllur e ndjesitë e bukura shkuan e u fshehën përsëri të trembura. Kish qenë vetëm një iluzion. Ajo grua nuk kish qenë engjëll por… demon.

Vdekja ishte aq e pranishme në ditët tona të kampit, sa ne ishim mësuar me të e kish kohë që nuk na bënte përshtypje. Mbetej fakti që ishte gjithnjë e shëmtuar, por kjo kish qenë më e shëmtuar se gjithë të tjerat.

Po atë ditë humba edhe një mikun tim, gjatë punës, e shtypi një vagon i ngarkuar. Në mbrëmje, kur u shtriva të flija, katandisur në një grusht kockash të shtrembëruara nga uria lodhja e dhëmbja, ndjeva mungesën e vëllait dhe para syve më kaloi episodi i mëngjesit. Zot, u luta, mos e sill më në barakën tonë! Dëgjoja kollën e shokëve të mi të fatit, e mendova se nëse ajo vinte, cili e kish rradhën nesër. Mund të isha edhe unë, e në çast ndjeva gjymtyrët të më ftoheshin nga tmerri, e gjumin të merrte arratinë. Por ç’rëndësi kish, unë e gjithë të tjerët e dinim se ç’fund na priste. Perspektiva që të vdisja nga dora e asaj gruaje të bukur, se sa i shtypur nga ndonjë vagon, apo i rrahur për vdekje nën çizmet e kamzhikët e SS-ve, ishte më e pranueshme...

… Ajo erdhi përsëri të nesërmen në mëngjes, e të nesërmen e të nesërmes e përsëri , e përsëriste të njëjtim veprim, siç dukej ish hobi i kësaj infermiereje të bukur. Dhe çdo natë, i lodhur e i raskapitur nga një ditë ferri, lutesha të isha unë ai i rradhës së mëngjesit, për të mos qenë i detyruar të kaloja akoma edhe një ditë tjetër rraskapitëse e të llahtarëshme në atë kamp. Por çdo mëngjes, përpara këtij engjëlli të vdekjes, ndjeja zemrën të më dridhej, ndjeja gjakun të më vërshonte në dej, e kuptoja se në këtë thes kockash, që isha unë, gjallonte ende shkëndijëza e shpresës, dhe i lutesha Zotit me tërë fuqinë e shpirtit:

- Zot !Bëj të mos jem unë !

Shkruar sipas asaj që më tregoi një miku i gjyshit që ka vuajtur në një kamp përqëndrimi, i cili kur rastisi të shihte në port një vajzë të bukur që zbriti nga një anije gjermane , u trondit aq shumë sa nuk qe në gjendje të fliste për disa orë .

Imperia , 08-12-2006

Jetë pa dinjitet !?

2011-01-18T13:54:00.001-08:00

Jetë pa dinjitet?!

Që e vogël, e duke u rritur në vazhdim, si gjithë njerëzit, i jam tutur vdekjes... Normale.

Tash, mendoj se vdekja është kapak floriri, përpara...

… uljes së atij sipari që nis e të fsheh deri sa ta shuan jetën e përditëshme, asaj në të cilën puojmë, luftojmë, e përpiqemi duke përdorur te gjitha shqisat e aftësitë që kemi, e nga ana tjetër...

… nis e ngrihet dinakërisht një tjetër sipar e na vë përpara një tjetre fushë beteje të luftës për ekzistencë...

“Mirëseerdhët” në botën e:

“Alzheimer”

Ish një skenë nga ato provizoret që ngrenë trupat endacake të romëve nëpër fshatra. Por ata që luanin aty nuk ishin aktorë, ishin kukulla. E shtyrë nga kurreshtja, Eliza u afrua për të parë më mirë. Përse luanin aty? Nuk kish as edhe një spektator, vetëm fushë me bar të djegur që shtrihej deri sa të hante syri e bashkohej me qiellin. Eshtë sikur të ndodhesh në shkretëtirë, mendoi ajo... mbase bari në atë të verdhë rëre... nuk kam qënë asnjëherë në shkretëtirë. Kish dëgjuar një herë njërin,.. Cili ishte ai që kish dëgjuar? Lëre fare... kohët e fundit e kish gjithnjë të vështirë të kujtonte emra, por kish një fytyrë të mirë e simpatike ai djalë. Vërtet, kjo i kujtohej edhe se nuk mund të sillte ndër mend qartazi tiparet e tij. Ai kish thënë se nuk ka gjë më impresionuese se sa kur ndodhesh vetëm në shkretëtirë... shkretëtira dhe qielli në atë qetësi e vetmi, në mund të quhet vetmi ajo që të thotë se nuk je vetëm për vetëm me veten... je vetëm për vetëm me Zotin dhe me destinin...

Por aty, ish ajo skenë me kukulla lëvizëse që i dukeshin shumë familjare. U afrua edhe më. Nuk po u besonte syve, kukulla në qendër ishte identike me të e të tjerat rrotull ishin identikë me njerëzit e familjes së saj, me kushërinj të afërt e të largët, me miq e kolegë pune. Bëri një hap përpara, e kukullat identike me kolegët e miqtë u zhdukën. Një hap tjetër e kushërinjtë sa hap mbyll sytë nuk i pa më. Kishin mbetur vetëm ato që përfaqsonin familjen e saj. E shtangur, nuk po vendoste të hidhte më as edhe një hap. E pushtoi një parandjenjë e keqe. Fundja kukulla janë, mendoi, dhe tërhoqi hapin zvarrë... Në skenë mbeti vetëm kukulla Elizë që shikonte përreth me sy të çakërritur e të tmerruar. I erdhi keq për të, edhe një...

- “Mos”!- ju duk sikur dëgjoi një klithmë të brishtë që ju ngrit nga shpirti . Shputa e këmbës i mbeti pezull në mëdyshjen e ajrit... përpara apo të kthehej mbrapsht...

-”Përpara”!- tingulli ishte i një bubullimë. Eshtë Zoti apo destini, mendoi ajo, ndërsa vendosi të bënte përpara. Befas, shkretëtira dhe qielli u zhduk, një shkulm ere e rrëmbeu dhe me tmerr pa se po gllabërohej nga goja e kukullës. Perdet e skenës filluan të ulen ngadalë. Nuk ishin prej pëlhure, ishte një masë e rrudhur gri si lënda e trurit. Shihte e pafuqishme se si neuronet vinin duke u tharë e duke u ndarë prej njeri tjetrit nga një lëndë e shpifur si kollë ngjitëse derisa morën formën e perdeve të holla të zeza që erdhën duke u ngushtuar derisa e mbuluan të tërën, duke i bllokuar gjymtyrët e duke i marrë frymën, pa përfillur përpjekjet e saj për t'u çliruar. Diku arriti të krijojë një të çarë të vogël, aq sa të mbështeste buzët e të mbushej me frymë...Tani e kishte më të lehtë të shpëtonte, vetëm të mbushej edhe një herë me frymë...

Brofi nga shtrati e vrapoi në banjë. Qëndroi përpara pasqyrës. I kish kaluar të pesëdhjetat, por fytyra ishte ende e freskët dhe e bukur. Dhe unë që kisha frikë nga rrudhat, rënkoi. Jam e bukur si dielli, i kish thënë vetes me mijëra herë, mjaftonte kjo që sytë t'i merrnin shkëlqim e këndet e buzëve të ngriheshin. E kush më mirë se dielli ..? Këtë ja kish mësuar ajo gruaja e moshuar ... nuk i kujtohej emri. E dua këtë fytyrë, më vonë nuk do t'a njoh më, nuk do t'i njoh as ato të fëmijëve. Sytë ju përlotën e dielli u zhduk, po ulej perdja e errësirës...Jam ende e re, pak muaj përpara kisha ende dëshirë të shijoja jetën, ndërsa tani nuk më bëhet të bëj asgjë... “Ajo tjetra ishte vetëm pesedhjetenjë vjeç në fillim te shekullit, kur gjatë autopsisë gjetën shkakun e vdekjes dhe i vunë emrin kësaj sëmundje... pesëdjtetenjë paçka se për atë kohë ajo konsiderohej grua e vjetër”, zëri brenda vetes kishte tingull tallës. Eliza nuk ja zgjati atij zëri, në majë të gishtave hapi me rradhë dyert e dhomave të të bijve e i kundroi në dritën e hënës. Donte t'i skaliste në mos në kujtesë, në thellësi të shpirtit. Zvarriti hapat e shkoi në dhomën e gjumit. U shtri përbri të shoqit. Fli, tha me vete, fli i qetë tani, sepse nuk e di se ç'të pret o i shkretë, do ta mësosh së shpejti... kur do të të duhet të ndjekësh një shpirt nate të shqetësuar... Nuk e zuri gjumi. Endrra ja kish bërë të qartë, destini i saj ishte të mbytej në një degjenerim neuronesh. Mendoi dosjen e analizave, testeve, takut, asnjë nuk kish guxuar të hapte, do t'i hapte doktori të nesërmen e do t'i jepte një përgjigje e ajo do të dinte ... Cfarë? Ishte e sigurtë, asgjë që ajo nuk e dinte tashmë... si...

...Liljana. Emri i erdhi menjëherë e bashkë me të fytyra e qeshur dhe e mirë të asaj gruaje, atë pasdite të largët me diell. Bënte praktikën në atë azil... që i kish pëlqyer e kish dëshëruar të punonte aty. Mos vallë edhe destini kish qenë po aq dinak sa kjo sëmundje...? Pas tri vjetësh e kish sjellë aty ku kish njohur Liljanën...

-Ti më sheh tani, më dëgjon tani që unë kam mundësi ende të arësyetoj, dukem pothuaj normale, vetëm harresa të vogla, shqetësime të vogla, frikëra të vogla që nuk mund t'i spjegoj...hutohem e humbas rrugën për në shtëpi kur dal vetëm...U mundova t'ua mbaj fshehur njerëzve të familjes”,- kish shpërthyer në të qeshura e Eliza kish vënë buzën në gaz. Shpejt Liljana ishte bërë serioze.

- Nuk po vjen akoma im bir, e unë dua të më vijë shpesh tani, tani...Edhe im shoq duhet të vijë më shpesh, më vonë nuk do të më bëjë dobi. E të mendosh se im bir është mjek e nuk kuptoi gjë. Sapo kisha dalë në pension, një jetë të tërë mësuese,- befas e kish kapur Elizën nga krahu.

-Më ço në shtëpi, të paguaj, sa të duash, hap gojën, vetëm më ço në shtëpi, t'a shoh edhe një herë!

- Kur të vijë yt bir, thuaji të të marrë me vete,- ja kish prerë Eliza .

- Nuk do të më marrë, më ka mbyllur këtu, të gjithë më kanë braktisur, të gjithë duan të më vjedhin. Komshija përballë më përgjonte, priste që unë të dilja nga shtëpia dhe...edhe ti që nuk më ndahesh, ku e ke hallin? Don të më vjedhësh, ke tërë pasditen që më rri ngjitur, ik ose do të iki unë,- gruaja ishte çuar e kish vrapuar drejt portës. E kish hapur me vrull, por sirena e alarmit kish shpërthyer e fortë dhe e frikëshme dhe ajo ishte shtangur.

- Dil po t'a mbajti,- Eliza kish përfituar nga hutimi i gruas,- aty jashtë do të të rrëmbejnë, ty të presin.

Gruaja ishte tërhequr drejt karriges dhe Eliza e ndoqi me brerje të ndërgjegjes që e kish frikësuar ashtu. Por nuk kish patur mundësi tjetër ta ndalonte. Në rrugë makinat kalonin si pikat e shiut. Gruaja, tashmë dukej e qetësuar e kish marrë pamjen më normale që mund të ketë njeriu.

- Më fal, nuk duhet ta kisha bërë,- i tha qetë ajo,- mundohem ta kontrolloj veten. E njoh sëmundjen time, e kam studjuar, nuk jam injorante. Fillimi është kështu, më pas ...- befas gruaja kish rendur e i ish hedhur në qafë një burri të ri e nuk i shqitej.

- Mama, qetësohu të lutem!- kish dëgjuar Eliza dhe e kish ndjerë veten të lehtësuar, tashmë detyra e saj karshi asaj gruaje kish mbaruar. Edhe praktika, kish qenë dita e fundit. Nuk kish pyetur nga ç'sëmundje vuante ajo gruaja simpatike e ndoshta nuk do ta merrte vesh kurrë, ndoshta nuk do të shkelte më në atë azil që i kish pëlqyer e kish dëshëruar të punonte aty. Mos vallë edhe destini kish qenë po aq dinak sa kjo sëmundje...? Pas tri vjetësh e kish sjellë sërish...

Ulur, me dosjen e analizave që e shtërngonte pas krahërorit, priste rradhën e vizitës. Liljana nuk i ishte shqitur gjithë paraditen nga mendimet. Nuk e kish njohur kur ish kthyer të punonte në atë azil pas tri vjetësh. Një mëngjes, tek mundohej t'i vishte një triko një të moshuare me gjymtyrë të ngrira, kish ndjerë dhëmbët e saj që i mbylleshin me forcë e zemërim në parakrah. Kish britur nga dhëmbja e hidhur e kafshimit ndërkohë që gruaja ishte qetësuar në çast e i buzëqeshte. E kish parë diku atë buzëqeshje, e njihte...

- Mos quhet Liljana?- kish pyetur kolegen, këtu i thirrnin me mbiemër.

-Po! – kish qenë përgjigja. Eliza ish kthyer dhe e kish thirrur në emër. E moshuara i kish kthyer një shikim pa shprehje, por ajo i njohu ata sy. Papritur nuk ishte më përbindëshi që e kish kashuar, ishte ajo grua e qeshur e plot jetë së cilës i kish bërë shoqëri një pasdite, e mbërthyer plotësisht në kthetrat e sëmundjes... marrëzisë së pleqërisë, më të pamëshirëshmes.

Liljana tashmë nuk fliste fare, shikonte të birin me sy indiferentë si një të panjohur, e vetëm kur ai e puthte në ballë, sytë i merrnin shkëlqim një çast. Një çast lumturie që shuhej shpejt, sa hap e mbyll sytë. Ajo shkëndijë mendimi i sapondezur që ja shkaktonte, endej në labirintin e neuroneve të djegura për të gjetur rrugë, e sa më shumë mundohej, aq më shumë ngatërrohej derisa shuhej plotësisht...

Dera e studios së mjekut u hap e nga ajo doli një pacient. Pacienti i rradhës hyri brenda dhe Eliza me zemër të dridhur numëroi personat që kish në rradhë para saj. Kur kish ardhur, dhoma e pritjes kish qenë pothuaj plot, tani kishin mbetur vetëm tre përshirë dhe atë. Momenti i përballjes po afrohej e ajo ndjente zemrën t'i rrihte furishëm në krahëror. Sa e fortë do të ish zemra e saj? Për herë të parë dëshëroi ta kish të dobët, që ta linte në mes të rrugës, të mos duronte se si do të torturoheshin burri dhe fëmijët nga sëmundja e cila ishte mallëkim jo vetëm për atë që e kishte, po për tërë familjen. Ata nuk e dinin ende, kish qenë e kujdesëshme të mos përmendëte asnjë fjalë rreth saj... nuk u kish thënë se ndoshta... do të fillonte të bëhej e padurueshme... se do të jetonin me ankthin se asaj do t'i ndodhte ndonjë e keqe... se do të dilte në rrugë e do të humbiste... se mund të përfundonte poshtë rrotave të ndonjë makine... se do të hipte në autobus e nuk do të mbante mend se ku duhej të zbriste...se mund të hapte gazin apo ujin e t'i harronte hapur... se do të ishte një rrezik ambulant... si një minë me sahat ...por me sahat të çakërdisur... derisa të vendosnin ta mbyllnin në ndonjë azil sepse do të kishte nevojë për asistencë në çdo moment të ditës e të natës... E do të vinin t'a shihnin duke u habitur gjithnjë e më shumë me veprimet e saj... Duke gjetur gjithnjë e më pak personin e dashur në të...

-Më shau, më goditi, më përzuri, – i kish të përlotur sytë gruaja e re që kish ardhur të takonte të ëmën.

- Mos ja vër re,- kish thënë një nga koleget e Elizës, - është sëmundja.

- Sëmundja!? Edhe kur isha fëmijë, nuk e kish zakon të më rrihte. Më fliste gjithnjë, tani flet kaq pak. Edhe ato që thotë nuk kanë lidhje...

Kolegja kish kthyer kokën nga ana tjetër për të fshehur gazin që e zuri pa dashur. Eliza ishte larguar, nuk mund ta shikonte në sy as kolegen dhe as të bijën e të sëmurës. T'a dinte ajo se ç'qyfyre kish këputur sot e ëma... fjalë pa lidhje... pa kuptim... Por nuk mund të flitej për këto... as nuk do t'i besonin, e kush mund t'i besonte...

Dera u hap, doli një pacient dhe hyri pacienti i rradhës. Eliza vuri dosjen mbi gjunjë, kish filluar t'i digjte krahërorin. Do të bënte mirë të dilte e të pinte një cigare, por kish frikë se do t'i kalonte rradha e do të bëhej vonë për punë. Edhe duhanin do t'a linte. Befas i erdhi per te qeshur. Ish përpjekur disa herë. Më kot. Ja të bëj një llogari, mendoi, mund të rroj edhe tetë, ose dhjetë vjet me këtë sëmundje, ka tri faza... E para, qelizat e trurit fillojnë të vdesin nga pak, e ato që vdesin nuk rigjenerohen. Kontaktet e tyre... gjithashtu, fillon kështu në heshtje, fillon e harron nga pak, emrat i ngatërron, nuk mendon dot në mënyrë të rrjedhshme, mendimet kalërojnë njëri tjetrin derisa fillojnë e bëhen mullar e nuk u gjen dot fillin e humbet fjalën... fillon e ndryshon karakter, personalitet... Kam filluar t'u përgjigjem keq atyre pleqve, jam bërë e keqe, unë që më quanin gëzimin e tyre...Nuk fle, edhe kur fle, veç ëndërra të këqia që më mbërthejnë prej fyti... Ah , një cigare tani, nuk ka të paguar. Po dal ta ndez një... Zbriti shkallët në mëdyshje, ishte dëshira për të tymosur, apo ajo dëshirë e mjegullt që t'a linte rradhën t'i ikte? C'rëndësi kish, rëndësi kish të tymoste e qetë aty në trotuar cigaren e saj... sepse edhe duhanin e harronte ajo sëmundje...

- “Vajza, nuk lejohet duhani, por kësaj mysafires së re do t'i jepni një cigare pas buke”,– kish thënë doktoresha.

Duhanpirëset kishin dalë në kopësht me mysafiren e re e kishin ndezur një cigare bashkë me të. Ana Maria, një grua jo shumë e moshuar, plot humor tek thithte cigaren e u tregonte barcaleta duke i bërë të gajaseshin. Ishte shumë simpatike ajo grua, edhe se kundërshtonte të ngrihej në mëngjes. E fundja kujt i pëlqen të të zgjojnë para orës shtatë? Ja dhe një zhgënjim, ja dhe një fakt se si të mashtron jeta. Kur mendon se i ke mbaruar detyrimet, ke rritur fëmijë, nipër e mbesa, e mendon se do të kesh kohë të shplodhësh gjymtyrët e lodhura, të hedhin në një azil ku të çojnë nga shtrati pa shkuar ora shtatë. E... ai shtrat i ngrohtë që ta ka bërë me sy gjithë jetën duke të joshur... Duhet të kesh nerva të forta në mëngjes, sikur vetëm në mëngjes... Ana Maria i quante buzëqeshjet e vajzave fallco, derisa u shkëpuste premtimin se do t'i ofronin një cigare. Pastaj një ditë harroi ta kërkonte, e pas kësaj të gjitha ditët e tjera. Një mbrëmje u kujtua por kur ja dhanë nuk dinte ç'të bënte me të, e rrotulloi nëpër duar derisa e shkërmoqi. E nuk kërkoi më. Kish harruar të kërkonte. Pas disa muajsh, në tryezën e bukës rrotullonte gotën e ujit. E shikonte me kërshëri si një send që e shihte për herë të parë e nuk dinte ç'të bënte me të. Eliza mendoi se kish etje dhe e ndihmoi duke shoqëruar dorën e saj për ta shpënë në buze e të pinte. Piu, pastaj e vendosi mbi tryezë dhe e harroi aty. Nuk e panë më të pinte vetë, ai send ishte aty, ajo nuk e dinte se pse, truri i saj nuk e njihte as atë dhe as funksionin që kryente. Sëmundja e kish katandisur të mos ishte më e zonja të ushqehej e të shuante etjen edhe kur kishte pjatën përpara e gotën e mbushur. Një tjetër për t'u ushqyer, për t'u tërhequr për dore, një tjetër që nuk dinte të bënte asgjë veç të zemërohej kur zgjohej nga gjumi e të buzëqeshte kur shikonte që i buzëqeshnin. Dhe... buzëqeshnin aq ëmbël, jo vetëm me buzë, në sytë e tyre ku mungonte mendimi, kish bërë fole shpirti i etur për një xhest dashurie e mirësie të cilin dinte të ta kthente dhjetëfish...Ah, ky shpirt i shkretë...A mendon shpirti vallë? Së shpejti do ta marr vesh, mendoi Eliza duke hedhur bishtin e cigares përtokë, aq i bënte se ç'mendonin njerëzit që kalonin rrugës, më vonë as që do t'a kishte më këtë problem...

Siç e kish parashikuar, rradha i kishte kaluar. Mendoi t'ja mbathte por ndërkohë doktori doli për të kontrolluar se sa pacientë kishin mbetur. Sapo e pa, ju afrua.

- I mbarove të gjitha?

- Po, janë të gjitha këtu .- Eliza i zgjati dosjen.

- I ke parë?

- Jo, i solla t'i shihnit ju. Por unë nuk kam kohë tani. Po jua lë ... Më bëni një favor, shikojini e ... e dini, në kësi rastesh duhet që pacienti ta dijë sëmundjen ... më telefononi...

- Do ta shoh pasdite kur të mos kem kaq shumë punë. Vetëm më premtoni se çfarëdo që të them, nuk do të ndërmerrni asnjë veprim pa u këshilluar me mua.

- Ju premtoj !- Eliza i ktheu krahët e iku .

“ Asnjë veprim!”, zëri i mjekut e ndiqte pas me këmbëngulje. Vallë i kishte lexuar në mendje? Kish disa javë që nuk bënte veç se mblidhte ato pilulat e vogla për gjumë, duke ju ankuar infermiereve se nuk e zinte gjumi. Kish aty sa për të vënë në gjumë e për të mos u zgjuar një kalë. Nuk do të priste derisa t'i harronte si Antonieta. Kish dëgjuar se para se ta binin në azil kishin gjetur në komonë e saj një arsenal të tërë ilaçesh të tilla që i kish grumbulluar dhe pastaj i kish harruar. Antonieta, ajo grua që dy muaj përpara se ta binin aty, udhëtonte me makinë Genova Rimini. Edhe asaj ja kishin spjeguar sëmundjen, e shkolluar dhe inteligjente siç ish ksh dashur t'i shpëtonte kthetrave të saj. Kish dashur të vepronte shpejt që të në fazën e parë, atëhere kur truri është në gjendje të krijojë ende medime të qarta. Antonieta... së cilës i kish vdekur i shoqi dhe i kish lënë goxha pasuri e para në bankë, ishte kujdesur t'i ndante e t'i vente në emër të bijve, kish nënshkruar edhe kërkesën për të ardhur në azil. Ishte optimiste, mbante një bllok ku kish shkruar numrat e telefonit të të afërmve e miqve dhe e përdorte edhe si ditar. Por nuk kish zgjatur shumë. Ndryshimi i menjëhershëm i ambjentit, shkëputja nga jeta që bënte sikur ja shpejtoi rëndesën e sëmundjes. Dhe një ditë të bukur kur e zgjuam në mëngjes:

- Ku jam? Përse ndodhem këtu? E dinë fëmijët e mij?

Pas disa ditësh:

- Përbindësha, më keni rrëmbyer e më mbani mbyllur?

E gjithë ato ligjërata që i bënim e mundoheshim t'i spjegonin. E qeshnim kur këmbëngulte t'i telefononte të shoqit, merrnin telefonin dhe formonim numrin... Vallë kështu do të qeshin edhe me mua? Do të tallen si me Antonietën tek i thonim njëra tjetrës se po i telefononim parajsës? O zot...Do të shoh fantazma, do të kem aluçinacione, si ajo që kërkon të ëmën e që këmbëngul se pak minuta më parë e kish lënë të ulur aty në qoshe të dhomës? Apo kur ka frikë se mos e vrasin se të gjithë komplotojnë kundër saj? Apo kur ulërasin se dikush i sheh me sy të pamëshirshëm e don t'i vrasë? Do të kem dhe unë ferrin në kokë? Derisa ferri të më lerë rehat e do të harroj se kush jam, nuk do të kem më personalitet, dinjitet, kur nuk do të jem në gjendje të njoh e të di se ç'është një gotë e përse sherben? Kur nuk do të jem në gjendje të bëj asgjë, as të shkoj në banjë? Derisa truri mos të më komandojë duart e këmbët, do të gozhdohem në një karrocë apo shtrat derisa të më hapen plagë në të ndenjura, kurriz, shpatulla... Do të më ushqejnë me shiringë, do të më lajnë, pastrojnë, ndërrojnë e do të më shohin si një krijesë të varfër pa personalitet, që ka një emër se duhet t'a ketë një, ashtu siç duhet të ketë një numër çdo rrobë që do të vesh ... Do të jem një karikaturë e keqe e vetes sime, një qenje njerëzore e zhveshur nga çdo gjë njerzore. Fjalët do të më rrallohen, mendimet do të më shuhen, shpirti do të më burgoset brenda një karkase e do të zgjohet një çast, kur të ndjej mbi ballë buzët e bijve të mij. Do të buzëqesh kur të më buzëqeshin, me gëzimin e atij që i falin atë që nuk i takon, sepse ndoshta do të jem e ndërgjegjëshme se nuk do të kem vlerë për asgjë, do të jem barrë për të gjithë. E më e keqja se nuk do ta kuptoj sepse do ta dua një zë e fytyrë që do t'i harroj pas disa çastesh, vetëm se më ka dhuruar një xhest mirësie, e do të doja t'i dhuroja mirësi e një fjalë të mirë, por nuk do ta dij se si ...Mirë, e kuptoj, mendimi shuhet, fjala ikën, truri digjet, jeta do të vegjetojë në gjymtyrët e mia, ashtu kot, pa kuptim... po shpirti... Po shpirti? A mendon shpirti? Nganjëherë del edhe ndonjë fjalë kur nuk e pret , por a ka kuptim? Në ç'gjuhë flet shpirti kur nuk ka zë? C'tingull ka? Apo është gjuhë pa tinguj, pa fjalë? Atëherë si është e mundur që i kuptoj? Kur ndjehen mirë ata, i ndjej dhe unë. Kur jam e shqetësuar unë, më kuptojnë ata, shqetësohen më shumë se unë, e shikoj në sytë e tyre. Kur jam mire unë, gëzohen edhe ata , u shndrisin sytë. Mos vallë dhe shpirti im flet një gjuhë që unë nuk ja di fjalët? Kur duhet ta mësoj atë gjuhë që me flet me sytë e tyre, që është aq i trishtuar pasi asnjë nuk e kupton? Se është i etur për një fjalë të mirë,e askush nuk ja jep? Sepse nuk e sheh që është aty, e nuk është faji i tij që ka mbetur i burgosur aty. Ai shpirt që gjen rrugë e bën të lëvizë një dorë që nuk e ka lëvizur prej muajsh, të kap dorën e veshur me dorezë e ta puth, e mban pështetur në faqen e fishkur, do të të falenderojë...

Duke bluar këto mendime, Eliza po i afrohej punës. Në nxitim e sipër, bishti i kapi pasqyrimin e saj në një vitrinë dyqani. Mbajti hapin e u kthye mbrapsht e kundroi vehten në atë xham të madh që çuditërisht ishte aq bujar sa ja kursente shenjat e viteve dhe e bënte të dukej e re dhe e bukur. Pak a shumë kështu ishte dukur deri pak vjet më parë, dhe kështu e kishin parë.

E kujt i ish bërë vonë për shpirtin? Njerëzit ishin mësuar të komunikonin ashtu, me duar, me këmbë, me fjalë, me vështrime në të cilat shprehnin mendimin.Të gjitha këto ishin zhvilluar me atë specie të mrekullueshme që quhej njeri. Po kur nuk ishin në gjendje t'i bënin këto, kur nuk kish lindur fjala, kur mendimi ishte aq primitiv sa... Kur lind njeriu... po shpirti kur lind? Shpirti lind me të? Teoritë janë të ndryshme, nga më të ndryshmet. Gjynah të abortosh thonë, pasi shtatzania është tre muajsh. Përse, vallë shpirti është tashmë aty, apo ka marrë rrugën për të ardhur e vendosur në momentin e lindjes? Apo është gjynah sepse prish rregullin e karmës? Apo është e vërtetë ajo teoria tjetër se çdo shpirt ndahet në dy pjesë, shumohet? Nuk është teori e keqe, ndryshe ku gjenden ato shpirtra kur rritet popullsia ...Nuk besoj se janë në numër të kufizuar, ndryshe kur të mbarohen shpirtërat në magazinën e qiellit, çfarë duhet bërë, vallë ndonjë luftë që të riciklohen ata që janë në tokë? Le të mos flasim për shpirtin binjak... është e bukur vërtet, e kush nuk do të donte të gjente pjesën tjetër të tij? Ajo që më intereson është të di se si mund të të njohë ajo pjesë e shpirtit, cili është kodi, gjuha, mënyra...Ah, jo tani nuk i interesonte shpirti binjak, ç'ka kish më të shtrenjtë në këtë botë ishte familja e saj, fëmijët dhe i shoqi.

“ Sonte”,- padashur kish menduar me zë, nëse përgjigja është pozitive... Im shoq ka ende kohë të rregullojë jetën e vet, pas tetë ose dhjetë vjetësh do të jetë tepër vonë... do të vuajë e do ta ushqejë veten me shpresa të kota... e pastaj do të jetë vonë...

Shpirti, e kujt i hyn në punë shpirti im, as vetë Zotit, po t'i kishte interesuar për mua dhe ata njerëz, nuk do t'a kishte shpikur këtë sëmundje. Siç duket diku në parajsë apo ferr nuk është plotësuar numri, megjithëse nuk e di se ku shkojnë këta shpirtra, këtu janë mes ferrit e purgatorit. Unë e kam vendosur, mes ferrit të shpirtit tim e ferrit të njerëzve të mij këtu në tokë... zgjedh të parin.

Zilja e celularit. Eliza hoqi dorezat ngadalë. Ju kujtua ëndrra . .Ndoshta nuk kish nevojë t'a hapte fare atë celular, e kish vendosur. Kish qenë e veshtirë sa të vendoste, gjërat i kishin ecur mirë. Buzëqeshja i ishte kthyer atë pasdite, mendimi se po i shihte për herë të fundit...e kish bërë më njerëzore. Njerëzisht do t'i fliste edhe doktorit, le t'a mbante mend të edukuar e të njerëzishme.

- Mirëdita doktor,- buzëqeshi.

- Eliza, i pashë përgjigjet e testeve dhe analizave... e nuk kam lajme të mira .

- E di doktor... alzheimer.

- Nuk kuptoj sepse të është fiksuar ajo sëmundje, nuk është alzheimer.

- Tumorr... në tru ...- Elizës ju mbajt fryma, taku mund të kishte zbuluar... , e pastaj më mirë një tumorr, të merr brenda disa muajve...

- Dua ta lesh atë punë, që sot nëse ke mundësi.Më fal, jo dua, por duhet.- toni i zërit të doktorit tregonte se ishte i zemëruar, pra nuk ishte as tumorr.

- Do ta lë që nesër.Më thuaj çfarë...

- Nesër në mëngjes shihemi këtu. Do të të jap fletën për të bërë analizat për tiroidet.

Vlerat janë të çmendura.

- Tiroidet?!Gjë tjetër?

- Sindroma e burn out.

- Burn out?!Tallesh doktor apo si e ke hallin.

- Testi MBI ...

-Ai test me ato pyetje idiote!?

- E sheh, - doktori filloi të qeshte nga ana tjetër.- Mua m'u duk i tillë dyshimi juaj. Të pres nesër në mëngjes.

Në përfundim të turnit, hodhi në banjë pilulat që kish grumbulluar me aq mundim dhe shkarkoi ujin. Burn out, e pastaj, një sindromë që nuk i prishte punë, veçse duhet të kërkonte një punë tjetër. Do ta kish nga depresioni e nga streset. Nuk kish kaluar pak, por tashmë të gjitha i dukeshin aq të vogla në krahasim me... Mbylli garderobën e doli pothuaj me vrap. Kish mbetur e fundit sepse donte të hiqte qafe ato ilaçe e nuk donte ta shihnin koleget e tjera. Nata ishte e bukur. Në anën tjetër të rrugës pa makinën e të shoqit, edhe ai kishte shpëtuar, një farë kohe nuk do të linte sportin në televizor, derisa Eliza të gjente një punë tjetër. Do të bënin si do të bënin ca kohë me ekonominë, por punë e madhe. I shoqi ishte jashtë makinës e po shëtiste qenin.

Ej!- thirri Eliza duke ngritur dorën para se të kalonte rrugën. Për fat nuk pa asnjë makinë që të kalonte e asaj nuk i duhej të zhvendosej ata njëzet metrat deri tek vijat e bardha. Me të shpejtë kaloi gjysmën e parë, atë të korsisë që vinte nga e majta e saj, ajo ishte e vështirë për t'u kontrolluar sepse vinte pas një kthese. Kontrolloi korsinë e djathtë, dritat e një makine dukeshin larg por kishte kohë për të kaluar. Befas qeni u shkëput nga i shoqi dhe rendi në mes të rrugës. Një makinë e shpejtë doli pas kthesës e asaj ju duk sikur u sul drejt tij. Eliza vrapoi, arriti ta kapë qenin në krahë dhe mori të kthehej drejt makinës të të shoqit. U kujtua për makinën që vinte nga ai drejtim, vetëm kur u përplas me të...

Gjendej e mbështjellë sërish në një perde që i merrte frymën. Por kjo ishte si prej qelqi. Nuk lëvizte dot as edhe një muskul. Pra kjo kish qenë ëndrra, e kish paralajmëruar se do të vdiste, dhe ajo nuk kish ditur ta interpretonte. Ishte fiksuar pas Alzheimerit. E tani nuk donte të vdiste e nuk mund të bënte asgjë, nuk e çirrte dot atë perde. Kish vdekur tashmë, nuk dëgjonte asgjë, veshët i ishin shurdhuar. Befas errësirë e plotë e pastaj një pikë e shndritëshme që afrohej.Drejt saj duhej të shkonte, kaq gjë e kish lexuar diku, e kish parë edhe në një film, drejt saj... Perdja po e lironte pak nga pak dhe ajo filloi të ndjehej e lirë e pa peshë ...Ndjeu veten të ngrihej në ajër, të lirë... kjo qenka ndjesia e lirisë, mendoi .Qënka kaq e bukur...

- “Të pëlqen kjo liri”?

Nuk ishin fjalë e nuk ishin as tinguj. Po dikush apo diçka, kish dashur t'i thonte pikërisht këtë.

- “Kush flet”?- pyeti ajo e çuditur, nuk ishin as fjalë të shqiptuara dhe as tinguj ato që kish nxjerrë.

- “ Shpirti yt. Të pyeta nëse të pëlqen kjo liri”?

- “Nuk kisha përjetuar asgjë të tillë” ...

- “Nuk ke kohë, ajo dritë pret ... e po të thërrasin edhe aty poshtë...

- “Nuk i dëgjoj”.

- “Sepse përpiqesh të dëgjosh me veshë. Harroji veshët një moment”

Vrau mëndjen se si mund të harrohen veshët. Të kish mundësi do të qeshte... Por ...dëgjoi vërtet .

- “A mund të kthehem, desha të them... sa shanse kam”?

- “Nuk e di, mund të provosh”

….....

Ndjeu dy duar të fuqishme që e shtypnin mbi gjoks.” Një, dy, tre, katër, pesë”... Pastaj një palë buzë u pështetën mbi të sajat dhe shfrynë ajrin me forcë. Mushkërite nuk donin të bindeshin e ndjeu se po bëhej sërish pa peshë.

- “Jepi Eliza, mos u dorëzo! Kapu pas meje” !

- “Ku je? Nuk të shoh “...

- “Tek agimet... tek perëndimet... tek vala e detit, në një buzëqeshje fëmije... tek brishtësia e një luleje të porsaçelur... në drithërimën e një puthjeje ... në të gjitha ato ndjenja e ndjesi që e bëjnë të bukur atë që quhet... jetë....

- “E që nuk preken me duar”...

- “Atje jam unë”!

“Një...dy... tre... katër... pesë....”, duart i shtypën krahërorin përsëri dhe sërish ato buzë mbi të sajat. Këtë herë gjoksi i saj u ngrit dhe ndjeu ajrin t'i vërshonte në mushkëri. Jeta u kthye me aq vrull sa ju duk sikur ju morën mendtë dhe volli. Ndjeu t'i kthenin kokën mënjanë që të mos mbytej nga të vjellat e saj e për herë të parë ai lëng i pështirshëm nuk e neveriti. Dëgjimi ju kthye, dëgjoi të gjitha zhurmat e rrëmujës së ethëshme dhe sirenën e autoambulancës që e çonte në spital. Dëgjoi zërin e të shoqit që i fliste. Të mjekut që i thosh se mund t'ja hidhte. Pa dritat e gjelbërta të sallës së operacionit. Diçka shtuan në shishen e serumit e befas i erdhi gjumë. Sa gjumë që kish...

- “Nuk dua të fle, ku je, përse nuk të dëgjoj”?

- “Jam këtu, të kam premtuar”!

- “Ç'gjuhë të çuditëshme që ke dhe ti, përse pa tinguj”?

- “Sepse ti nuk i ke dhënë ende një tingull”.

- “Përse? Duhet t'ja jap unë?

- “E kush tjetër? Jam i yti. Mund të më japësh edhe ngjyrë, një herë që më njeh e që më ndjen, mund të bësh mrekullira me mua”.

-”Tallesh” ?

- “Përse? Nuk është mrekulli ajo që ndjen përreth”?

Përreth ... drithërima e zemrës së fëmijëve dhe e të shoqit në ngjyrën e lotit, shqetësimi i doktorit në violetë... duhet të jem rëndë, ndryshe nuk do të kish këtë ngjyrë...

- “Do të vdes”?

- “Nuk e di akoma”.

- “Po sikur...ku do të ikësh?

- “Do të jem gjithmonë me ty”!

- “Sikur the se të pëlqen jeta”.

- “Po, por nuk mbaron këtu. Do të jemi gjithnjë bashkë, unë e ti”.

- “Po sikur të mbetem invalide ...desha të them pa dinjitet...”

- “Do të më kesh mua”!

- “Kudo”?

- “Kudo. Kurdo. Gjithkund në Shpirtin e Botës”!

Shënim : Qëllimi i këtij tregimi, nuk e di se sa ja kam arritur, është të njoh lexuesit, ata që do të kenë durim ta lexojnë deri në fund, me një sëmundje të pleqërisë por që dhe shpesh nuk të pret të plakesh. Janë ata fatkeqë, që duan apo nuk duan, përfundojnë detyrimisht në azile. E kam shkruar këtë tregim, që të arrijmë të kuptojmë këtë sëmundje, ata të sëmurë (që mund të jenë edhe të afërmit tanë ), dhe t'i trajtojmë ashtu siç meriton të trajtohet një qënie njerëzore :

ME DASHURI

Imperia 16 Nentor 2008

Nje dite...(jo) e zakonshme plazhi

2011-01-10T14:41:00.000-08:00

Një ditë ...(jo) e zakonshme plazhi.

Nisemi për plazh, ditë e shtunë, ditë pushimi për mua dhe burrin tim të dashur,sot, ditën e njëzetenjë vjetorit të martesës. Kohë shumë e bukur. Plazhi ynë, plazhi komunal ku shkojmë zakonisht, është i ndarë në dy pjesë, njëra me shezlongje që jepen me pagesë për tërë ditën dhe pjesa tjetër e lirë ku njerëzit shtrojnë peshqirët e ngulin çadrat e diellit.

Meqë shtëpia jonë ndodhet afër plazhit e kalojmë atje dy a tri orë, jo vetëm që nuk mendohet për të paguar shezlongun, por edhe çadrën e diellit nuk marrim mundimin ta marrim me vete. Dhe ja ku jemi të dy, vetëm ne të dy, fëmijët janë rritur e as nuk na e varin fare për të ardhur në

plazh me ne. Duhet të dalim ca herët përndryshe nuk gjejmë vend ku të shtrijmë peshqirët.Njerëzit sulen me mëngjes... ah sa e kursejnë paranë...e ne që mendonim se këtu jashtë shtetit paratë ..

. Lëre fare, mos ta hap këtë muhabet se më prishet humori. Unë për vete i gjëmoj rërës e jo shezlongut. Pale po një ditë një kolegu im i punës që e kisha parë tek zhgërryhej në rërë më thotë si me përçmim se si unë e bëja plazhin gjithnjë në të njëjtin vend. Në fillim desha t'i thoja se e kisha parë edhe atë aty, por nuk i thashë. I them me zë të lartë që ta dëgjonin gjithë koleget që ishin në punë atë ditë:

- Pse atje majë shezlongut ngroh më shumë dielli?

I shkreti nuk dinte se si të përgjigjej pasi ja dhanë të qeshurit të gjithë.Pale kur tha një ditë se ishte dobësuar, me atë bark që i kërcente poshtë bluzës. Njëra i tha:

-Ndoshta je dobësuar nga trutë se nga trupi nuk dukesh.

Nejse se nuk desha të flisja për të. Shkojmë në plazh e kishte mbetur vetëm pak vend rreth koshit të plehërave. E meqë bëhemi shumë se më pas vijnë kushurinjtë e mij, burri i dashur spostoi pak nga e majta koshin dhe po nxirrnim peshqirët nga çanta. Nuk është se duhet shumë kohë, veç disa sekonda, por sapo u bëmë gati për t'i hapur ... një burrë tjetër me tre kalamaj se nga kishin mbirë e sa hap e mbyll sytë kishin shtrirë peshqirët e tyre. Mbetëm në këmbë duke i parë se si vazhdonin të nxirrnin gjërat e tjera nga çantat e ... Nuk ja vlente të bënim fjalë me ta, po i shtrimë me urgjencë peshqirët nga ana tjetër e koshit, ku i dihej se ç'mbinte edhe andej...

Koha ishte shumë e bukur e uji i detit i mrekullueshëm. Pastaj erdhën kushërinjtë e mij e vendi rreth koshit u gjallërua. Pas pak nuk e pashë më koshin, një kushëri imi e kish nxjerrë në cep të plazhit. Kërcitën tavllat, letrat, shakatë ... Prapë në ujë. Na zuri dreka e na mori urija. Koha për të ikur në shtëpi. Lahemi edhe një here ... Dola e freskët nga uji edhe se kish kaluar ora një e drekës e vapa ishte në kulm. U ula në peshqir. Djathtas vëllai im e majtas burri i dashur. Të dy me gazeta në duar, gazeta të tjera te shpërndara nëpër peshqirë. Kish plasur ora e leximit. Ndeza një cigare. Të bën dëm ta pish në diell, thonë, se të dëmton lëkurën, por jo neve, këtyre të jashtëmve po, neve jo. E fundja kush e ka ruajtur aq shumë veten nga ne, të paktën them për brezin tim. Mirë që vemë pak krem për të mos u djegur se më kujtohen ato vite në plazhin e Durrësit ku njerëzit rripeshin, biles rripshin njëri tjetrin e lëkura shqitej si copë gazete. Po për të tjerat ... më marrshin të keqen , jo po duhet të kontrolloj ushqimet në etiketë sa kalori kanë siç bëjnë këtu ...Nejse e lashë tek cigarja.

E ndeza dhe po e shijoja. Sa t'a mbaroja do të vishesha e do të ikja në shtëpi. Në darkë do të dal e do të ulem të ha në ndonjë restorant, kam përvjetor martese apo jo? Nuk i thonë shaka, njezetenjë vjet që e durojmë reciprokisht njëri tjetrin, unë dhe burri im i dashur.Eh sa i bukur ishte fillimi... lëre mos pyet për fejesën...

- Zonjë! Diçka po digjet!

Ishte një grup vajzash të reja, ndryshe si do të guxonin të më thërrisnin zonjë mua, që siç isha zhytur në kujtime, e shihja veten vajzë të re... Kthej kokën nga ato, e ato drejtojnë gishtin nga unë.E unë e bezdisur, ç'dreqin kanë me mua sot, jua rregulloj unë qejfin atyre, ndoshta i kanë vënë syrin vëllait tim që është aq i bukur... Por fytyrat e tyre ishin plot ankth...Ndjek shikimin e tyre e kthej kokën pas... një pëllëmbë, vetëm një pëllembë larg ndenjëseve të mija, ngrihej flakë, një gazetë me gjithë fustanin tim, e kish kapur edhe një cep të peshqirit...

Do te mendoni se kërceva më kembë e ja dhashë ulërimës? Jo, aspak. Ashtu e habitur siç isha pa luajtur vendit, zgjas dorën, kap cepin tjetër të peshqirit e tërheq dhe i mbuloj duke i mëshuar fort, shumë fort derisa fillova t'ja zija frymën flakës.

- Mbuloji me rërë!- më tha im vëlla.

Po ku dëgjoja unë, me një dorë e vetëm me një, arrita t'a shuaj ndërkohë që mendoja, bo bo ç'figurë që bëra, sa turp, pale po të mos më kishin lajmëruar, zjarrfikset do të vinin e do të përfundoja në faqen e parë të gazetës...Po të mos ishin ato vajzat...

- Ju faleminderit vajza!- ktheva kokën nga ato. Ato qeshën të gëzuara, mungonin vetëm duartrokitjet. Në këtë moment burri i dashur mbylli gazetën.

- Vish fustanin, ikim!

- Fustanin? Po ti, nuk i kishe sytë në ballë, nuk sheh se...- unë i tunda përpara syve atë pjesë të fustanit që më kishte ngelur.

- Cfarë!?

Unë i tegova atë që kishte ndodhur ndërkohë që ai po lexonte gazetën gjysmë metri larg meje.

- Po ç'bën moj e uruar, para njëzetenjë vjetësh e dogja unë shaminë e beqarit... Nuk arriti të mbarojë fjalën kur ra zilja e celularit. E mira, e bukura e mamit që kam më shumë se një muaj që nuk e shoh e më ka marrë malli. I tregova se ç'më kish ndodhur, fije e pë pe. Ndërsa ajo, vajza më e mirë e më e dashur e botës, që ju bëftë mamaja ma pat pa të keq:

- Si ka mundësi mama? Të tilla gjëra vetëm ty të ndodhin! Ku e ke mendjen?

Imperia 25 Korrik 2008

STALKING

2011-01-10T14:36:00.001-08:00

Stalking

Stalking: një tërësi sjelljesh anormale dhe të bezdisëshme kundrejt një personi, përbëhen nga komunikime invaduese ( si përshembull : telefonata, sms, e-mail, dërgim lulesh etj) ose sjellje që kanë për qëllim kontrollimin e viktimës ( si përshëmbull : ndjekje këmba këmbës, përgjime, roje e qëndrim poshtë shtëpisë, dhunim të banesës, kërcënime me forcë, agresione, vrasje ose tentativa vrasje)...

Një minutë sa të mbushem me frymë...

Me fjalë të tjera sipas një profesori: “identifikon një dhunim sistematik të lirisë vetjake”

Nuk ishte përkufizimi më i mirë që gjeta dhe nuk është as fusha e zanatit tim... Kuptova që sjellja tipike e “stalker”, nuk është tjetër veçse ajo e ndjekjes së viktimës në të gjitha lëvizjet e saj. Thjesht kuriozitet. Kuriozitet koti, e nuk e di sepse dua ta çoj deri në fund, më mjafton paragrafi i parë. Megjithëse në pamje të parë edhe ai duket koti po të marrësh parasysh përse e kërkova. Në kohën e rinisë sime nuk kishte sms, as emaile, e... le të mos flasim për lulet. Jo se nuk kishte lule, ato ndoshta janë krijuar para njeriut, por... le të dalë një nga brezi im e të guxojë të thotë se i dilte të dashurës në takim me to në duar... Tani ndoshta edhe e thonë, mburren për ndonjë lule të dhuruar fshehtas pasi kanë parë një mijë herë rrotull se mos i pikas njeri, por atë kohë...

Në fakt kam nja dy raste në xhep.

Një vajze, së cilës familja i rekomandoi një djalë dhe ai i erdhi në takim me një tufë lulesh në duar. Kur u kthyen pas xhiros, para se të hipte shkallët e pallatit, vajza i hodhi në koshin e plehrave poshtë e me të hyrë në shtëpi deklaroi se nuk donte t'ja zinin më me gojë e nuk donte ta shihte më me sy pretendentin e gjorë. Më shumë nuk di, kështu që nuk jam e sigurtë në ishin lulet apo diçka tjetër që e kishin sjellë në këtë përfundim.

Rasti i dytë... vajzën e njihja personalisht e ma tregoi me gojën e saj. “ Dje kur po kthehesha nga plazhi, dyqint metra para shtëpisë më ndaloi një djalë me një tufë lulesh në duar.

- Zonjushë, - m'u drejtua ai duke më zgjatur lulet.- Kam dëshirë të bisedoj e të njihem me ty! Ndala veç një moment, e pastaj ua dhashë këmbëve. Më erdhi keq për lulet, ishin të bukura por ai ishte trap!- e përfundoi rrëfimin vajza.

- Përse thua kështu? Nga e njeh ti?

- Kush ja bëri zonjushën atij? Ke dëgjuar ti të thërrasin ndonjërën kështu?

E lashë. Me keqardhje i dhashë të drejtë, nuk kisha dëgjuar veçse në filma e televizorë të huaj e lexuar në libra. Miqtë e afërt e shokët tanë na thërrisnin në emër, ata me të cilët kishim më pak konfidencë “shoqe” ose bija e filanit dhe e filanes e të panjohurit “goce”. Zonjushat ishin për mikroborgjezët dhe ai djali ishte me fat që vajza nuk e denoncoi... Ah kohë, kohë...

Kohë... dhe kur kthehesh në kohë... janë ndjenjat, dhimbjet, ndjesitë... të mrekullueshmet, të mirat, të këqiat, të urryerat... ajo pjesë mbi të cilën koha nuk ka pushtet. Po e lë me kaq këtë triumf mbi kohën e po kthehem tek...

… “Stalker”. Nuk ekzistonte kjo fjalë për ne, asnjë nuk ja dinte kuptimin, madje tani vonë e mora vesh. I thonin i dashuruar, tmerrësisht i dashuruar, i budallallëpsur nga dashuria, e në rastin më të keq “i fiksuar”. E një shoqes sime një i tillë ...

… Pak rëndësi kish nëse stuhia i paraprinte agimit e vishte horizontin e rrugën me mantel të dëndur shiu, nëse retë ndeheshin si vel i hirtë apo i bardhë, nëse rrezet e diellit gëzonin e lodronin, a nëse hëna ishte e plotë apo si drapër i shndritshëm... ai gjëndej gjithnjë aty, roje nderi poshtë pallatit. Kur dilte në rrugë, shoqja ime bënte tri hije, ju betohem. Njëra që ishte e saja personale, dy të tjerat i përbënte ai që i ngjitej pas. Nuk ju gënjej. Njëfarë kohe vetëm e ndiqte e nuk i fliste, pastaj nisi të merrte guxim e mundohej të mblidhte bashkë copëzat e zërit që i dilte i këputur. Pa e ndalur hapin ajo i thosh të mos humbiste kohë me të sepse ish punë që nuk bëhej. Po kujt i thosh? Të nesërmen tri hije e ndiqnin sërish besnikërisht në pauzën e heshtjes. Mor po ngado që të shkonte, ngado që të kalonte... Nganjëherë e humbte durimin dhe kontrollin. Ndalej, i kthehej pa pritur e pa kujtuar, e shante me çfarë t'i vinte në mend e në gojë e i bërtiste të largohej. Por as kjo nuk i bëri punë. Kur qëllonte që nuk kish kalimtarë rrugës, ai nuk i kthente përgjigje, vazhdonte e ecte duke e parakaluar e më pas e linte atë të parakalonte e i trefishonte hijen sërish. Ama kur qëllonte të kishte njerëz përreth, ai ndalonte dhe e shihte me habi:

- Me mua e ke? Kush po t'i hedh sytë? Apo ta ka qejfi? Ec o goc shih rrugën tënde!

E imagjinoni? Njerëzit ndalonin e i shihnin duke i hedhur ca shikime qesëndisëse shoqes sime që i thonin troç “ta ka qejfi” dhe e bënin të skuqej deri në rrëzë të veshëve nga turpi dhe inati. E shkreta, nuk guxonte më të dilte vetëm, ishte katandisur për t'i qarë hallin. Nuk guxonte të kish një shok, shpresat për t'u lidhur me ndonjë i kish humbur. Askush nuk guxonte t'i dilte përpara, e nëse i dilte dikush dhe e ndalonte, pas pak minutash do të ishte i ndaluar nga hija dyshe e dreqi e di se ç'i thosh sepse nuk dukej më, humbiste si kripa në ujë... e pasi u tret shumë kripë në ujë...

... U bë më i guximshëm. E parakalonte duke i hedhur ndonjë gonxhe trëndafili rrugës para se të shkelte këmba e saj, ndonjë kartolinë, ndonjë pusullë e të tjera gjëra mbi të cilat ajo qëndronte dhe i shtypte me takën e këpucës. Po se mos i bëhej vonë atij, të nesërmen gjente gjithnjë diçka për t'ja hedhur para këmbëve derisa një ditë...

… pa pritur e pa kujtuar, na ra nga qielli një qese me kumbulla. Kumbulla jeshile. Ngritëm sytë lart, të habitura në pikë të fundit duke pyetur vehten se ç'mëkat kishim bërë, që në mes të plazhit, në qendër të grumbullit tonë që ishim shtrirë për shtatë palë qejfe për t'u lyer me diell... qielli të na godiste me kumbulla. Jo vetëm që nuk rriteshin pemë kumbullash atje lart, por atë ditë të nxehtë për be nuk kishte as edhe një re. I zbritëm sytë e pamë rrotull. Nga e djathta jonë, fill i vetëm, veshur me kostum, kollare dhe me këpucë... Shoqja jonë rrëmbeu qesen dhe ja flaku kokës, por në zemërim e sipër, siç ndodh shpesh në zemërim e sipër, humbi nishanin. Qesja mbushur me kumbulla dhe e rënduar nga inati goditi një çadër tjetër aq fort sa e rrëzoi. Pa folur, i veshuri me kostum dhe me këpucë, u çua e duke lënë me gojë hapur banorët e çadrës fatkeqe, mori qesen dhe e flakëroi drejt nesh. Drejt e në qendër të rrethit.

- Janë ca të tharta... Po thartohu një çikë, thartohu...

Nuk arriti ta mbaronte fjalën. Burri i çadrës së rrëzuar u ngrit, e kapi prej jake dhe e përzuri. Pastaj u kthye e na pyeti:

- Më falni, a mund ta di se cila prej jush duhej të thartohej?

Janë vetëm disa episode të një rasti vërtet të jetuar. Dikush mund të thotë se fundja... ç'të keqe i bëri, nuk përdori forcë, nuk e kërcënoi asnjëherë qoftë me një fjalë... Madje shpesh na vinte për të qeshur. Për ta bërë më të lehtë rrëfimin kërkoj sërish diçka nga ç'ka lexova në internet:

Viktima, për shkak të kësaj sistematike, qëllimi i së cilës është t'i afrohet për ta bindur për diçka, ose në rastet më të këqia për ta frikësuar e ndëshkuar, i percepton këto me frikë e bezdi dhe rezulton thellësisht e turbulluar qoftë në nivel psikologjik qoftë në marrëdheniet me botën e jashtme. Kjo ndodh sepse këmbëngulja dhe dëndësia e veprimeve persekutuese gjeneron në atë që i pëson, pasiguri...

Më falni se u ngatërrova keq. Më duket më e huaj se gjuha e huaj nga e cila e përktheva.

Vajza nisi të ndjehej keq, jo vetëm që u bë me hije por një ushtri njerëzish e kapnin e i thonin se ishte djalë i mirë e nuk kish përse i binte fatit me këmbë. Të gjithë mendonin se e kish nga... dashuria. Asnjë nuk e mendoi të sëmurë... fundja a nuk është ajo e shkretë e më e rëndë se të gjitha sëmundjet bashkë kur të zë, aq sa i largon të gjitha të tjerat? Nisën të këmbëngulin dhe ata të shtëpisë së saj, aq shumë sa i shkëputën një “mirë” në një moment dobësie dhe brenda javës bënë fejesën. Më ranë si shuplakë fytyrës fjalët e tij atë ditë :

- Me femrat duhet vetëm të këmbëngulësh, herët a vonë...- nuk e mbaroi fjalën, ja dha të qeshurit, ndërsa unë në mendjen time, në vend të urimit i dërgova një “ngushëllime” shoqes sime. Nuk e pashë për muaj të tërë edhe se nuk e shqisja dot nga truri merakun se si e kish hallin ajo me një të fejuar që nuk kish dashur ta shihte me sy. Thonin... thonin se me kohë... gjashtë muaj, tha dikush, e do të fillonte ta donte. I shmangja bulevardit, i ndiqja nga larg me sy kur ai mundohej ta zinte nga krahu dhe ajo shkëputej me vrazhdësi. Por se mos i bëhej vonë atij, provonte prapë po me atë këmbëngulje e me atë të qeshur të pahijëshme. Thonin se me kohë... E me kohë m'u fiksua mendimi se një nga të paktat gjëra të pamundura në këtë botë, është të detyrosh një zemër të të dashurojë. Pas gjashtë muajsh, urova më në fund shoqen time... kish prishur fejesën. E të prishje një fejesë në atë kohë... Tashmë shumë pak vetë më kuptojnë, e ndoshta nuk do të kisha marrë mundimin të shkruaja për të, por ishte e gjitha për faj të atij “Stalking” që e dëgjova në televizor sot pasdite.

Imperia, me 2 Qershor 2010

Ah Meri...Meri...

2010-12-15T04:39:00.000-08:00

Ah, Meri...mjaft Meri...

Meri është një kolegia ime. Meri para një viti ishte e martuar dhe jo pak por ...nëntëmbëdhjetë vjet. Sot është e ndarë. Nuk ka fëmijë. Nuk është se kisha ndonjë simpati të madhe për të para një viti, koleget e tjera nuk e duronin fare, por kur një ditë m'u ankua se po vdiste të kishte një fëmijë por...i shoqi nuk donte... e fajin ja vinte vjehrrës. Vjehrra e saj në fakt nuk jetonte me të. Por gjithsesi sipas saj , ajo i kish bërë diçka. I them se nuk duhej të shqetësohej. Të ndizte nga një qiri përditë në shtëpi.

- Ti i beson këto gjëra? - më pyeti duke më parë me atë fytyrën e saj të mbushur e të shëndetëshme me tipare fëmije.

- Jo dhe aq, por qiriri i ndezur në shtëpi vetëm mirë sjell, e në mos e sjelltë nuk të bën keq.

Dhe Meri filloi të blinte qiri me kile e t'i ndizte. Pas disa kohësh vjen e më ankohet se nuk ka asnjë rezultat dhe përsëri ankimet për vjehrrën.

- Ndoshta sepse ju sheh të ftohtë e ziheni. Ndrysho sjellje .- i them unë.

- Cfarë duhet të bëj? - më pyeti përsëri me ata sy të pafajshëm.

- Tregohu e dashur me tët shoq të paktën në sy të saj. Fundja e sheh rrallë.

Dhe Meri që rrinte e zihej tërë ditën me burrin, kur i vinte vjehrra për vizitë në shtëpi i shkalavarej të shoqit në qafë, e dukej haptazi se ishte fallco, aq sa e bezdisi e nuk e duroi dot. E kur them nuk e duroi, nuk e duroi vërtet. E një ditë vjen e kur po hanim mëngjesin thotë:

- U ndava me tim shoq.

Na ngeci buka në fyt. Ajo tregoi se kish gjashtë muaj që i kish vënë prapa një detektiv privat e kish zbuluar se i shoqi e tradhëtonte me një grua të ndarë nga burri me dy fëmijë.

- I poshtri, don fëmijët e asaj tjetrës e nuk desh fëmijë nga unë !

Përnjëherësh, Meri nga antipatike u shndërrua në simpatike për të gjithë e mundoheshim kush e kush të gjente një fjalë të mirë për Merin.Dhe Meri...Ah Meri, Meri...e pafajshme , e padjallëzuar bufja Meri. Ja vari dhe punës. Filloi të shëndoshet gjithnjë e më shumë.

- Hiqe mendjen nga ai, - i thonim ne ,- hap sytë e gjej ndonjë tjetër.

Por Meri...Meri, me sy të pafajshëm nuk është e zonja , nuk është në gjëndje... Jo, nuk është se thoshte kështu ...por Meri nuk donte tjetër... nuk i shkonte mendja për burrë. Pak nga pak pauzat tona i mbushte vetëm ligjërimi i Merit. Pauzat! ? Veç të mos e kishe në turn...

- Mbrëmë pashë në ëndërr sikur bëja dashuri me burrin tim ! - deklaronte Meri përdite sa vinte këmbën në dhomën ku ndërrohemi përpara fillimit të turnit e ne na u mbushnin sytë me lotë nga keqardhja. Pas disa muajsh :

- Mbrëmë pashë në ëndërr sikur bëja dashuri me një burrë por nuk ja mbaj mend fytyrën .

E shkreta, u vumë të gjitha në lëvizje t'i gjenim ndonjë burrë Merit. Por Meri i shtoi nja dhjetë kile të tjera, asnjë kur e shihte nuk na jepte fjalën se do të dilte qoftë edhe për të pirë një kafe me të...

Ah, Meri , Meri... Filloi të bëhej e padurueshme, ndërhynte në çdo muhabet. Ti i merr leje të ndezësh cigaren aty brenda për të mos dalë në të ftohtë dhe ajo që nuk e pi kur është me humor të mirë të lë, ndryshe... drejt e tek drejtori...

- Shko tek drejtori, unë do ta ndez këtu brenda ! - i them me nerva një ditë.

- Ndize, nuk shkoj tek drejtori. Mbrëmë kam parë ëndërr sikur kisha ndezur nje cigare...

Fika cigaren e dola nga dhoma. Më mirë pa cigare se të duroja e të dëgjoja ëndrrat e Merit. Vjen jashtë në oborr ku jemi mbledhur ne pauzë tërë duhanxhiet e turnit. Ajo nuk mund ta dijë se për çfarë bisedojmë, nuk ishte aty por... është aq e zgjuar sa mjaft të dëgjojë dy fjalë dhe të tretën ta merr nga goja. I mjafton një fjalë, dhe vetëm një, e fillon e tregon ndonjë ëndërr, histori apo koincidencë që nuk ka lidhje aspak me atë që po bisedonim e ne të tjerat shohim njëra tjetrën në sy e nuk dimë ç'të themi... le që kush të len të flasësh, flet vetëm Meri...Diku një kolege i thotë tjetrës me zë të ulët :

- Sot pasdite dua të laj xhamat...

- Xhamat ?- Meri len përgjysëm atë që po tregonte e fillon :

- Unë i lava para dy ditësh. Në ballkonin përballë po punonte një djalë i ri. I shkreti nuk m'i ndau sytë, siç duket, kur unë i fshija, i dukej sikur e përshëndesja e një herë më përshëndeti dhe ai me dorë..

Ne pamë njëra tjetrën në sy..

- Para dy ditësh binte shi, - u kujtova unë.

- E po pastaj , atë moment që po i laja nuk binte shi.

Nuk e zgjatëm. Para ca kohësh na pat thënë se ajo para se t'i lante xhamat shikonte parashikimin e motit edhe po të ishte kohë e mirë, sepse po ti zuri shiu xhamat pas dy ditësh... aha , kot i ke larë.Siç duket ai djali i ri atje në ballkon kish bërë mrekullira. Por nuk i thamë gjë.Dhe Meri beri sikur nuk kuptoi gjë.Ah Meri , Meri...

-Shiko se ç'më ndodhi, - tregoi një ditë. - Më erdhi në shtëpi për vizitë një nga ata që shet bostan me makinë.

- Si të erdhi?- e pyeti njëra.

- Ku e njohe? - ja priti tjetra.

- Kish ndaluar makinën para shtëpisë sime. Zbrita për të blerë bostan por i shiste me arka. I them se unë nuk mund të konsumoj një arkë të tërë se jam vetëm.

E kuptuam . me siguri do t'i ketë treguar gjithë historinë e saj.

- Pastaj dje më telefonoi...

- Ku e dinte numrin?

- Ja dhashë unë atë ditë. Pra e ftova të vinte e të pinte një kafe e ndërkohë që unë i bëra kafen, i them të bëjë një dush se ishte i djersitur e mbante erë. Pra bëra kafen e po e prisja në kuzhinë. Por ai nuk po vinte.U bëra merak e shkova të shikoj në banjë. Nuk ishte aty. E gjeni se ku ishte?

- Jo.

- Në dhomë të gjumit, ishte zhveshur e kish hyrë në shtrat e po më priste. Maskarai .Për kë më mori. Për pak desh thirra policinë.

- Policinë ?! Më fal - u zemërua një kolege tjetër .- Vetë shkove i dhe numrin, i ke thënë se je vetëm, i përgjigjesh në telefon, dhe e fton për kafe. E nuk mjafton kjo, por i thua të bëjë edhe dush...Më thuaj të lutem nuk ka punë tjetër policia veç budallallëqeve të tua ...

Sytë e pafajshëm të Merit ... të vinte keq ta shikoja ashtu. I bëmë shenjë shoqes të pushonte dhe ajo pushoi. Por Meri...Ah Meri , Meri filloi të na bënte hile dhe në punë, se ku dreqin zhdukesh e fshihej e ne bënim punën e saj... Gjynah e shkreta , kushedi se si e ka hallin...Ne të tjerët, jo ne nuk kemi halle, kemi burrë, kemi fëmijë...Le që nuk bëhej as muhabet në sy të saj.

- Prindërit e mij janë dashur shumë...- tregonte një ditë njëra historinë e prindërve të saj.

- Edhe të mitë. Babai im ...- filloi Meri e nuk pushonte.

- A nuk ke thënë se ishin të divorcuar?- e ndërpres unë me inat, pasi po më pëlqente ajo histori që po degjoja më parë.

Se mos i bëri përshtypje inati im Merit.

- Babai im e ka dashur shumë nënën time, thoshte se dashuri si ajo që kish patur për të ...

Babai i Merit ka qene i martuar tri herë e me të katërtën kish bashkëjetuar. Por ç'ti thonim ne Merit.

Një ditë më sheh tek i tregoja një nga poezitë e mia një të moshuare në azil që ka qenë poete e ka fituar edhe një çmim në poezi.

- Do të shkruaj edhe unë poezi!- deklaron Meri. E moshuara që nuk e duron dot ja kthen.

- Poezi ti ! Ik moj pirdh... na lër rehat!

- Jo ik e pir... ti ...- ja kthen Meri e pafajshme me fytyrë engjëllore e filluan të bëjnë sherr ndërsa unë marr poezinë time e largohem pa bërë zhurmë.Të paktën kështu kujtova, por pas dy orësh më thërret drejtori pasi kisha qenë shkak që një punonjëse ishte grindur me një plakë të azilit. C'më gjeti thashë me vehte, mora plakën dhe e çova tek drejtori për ta sqaruar këtë muhabet. Po ku ka fjalë e sqarim që të hedhin poshtë variantin e Merit të pafat e me sy të pafajshëm... Ah, Meri , Meri...Koleget nuk po e durojnë dot më, ja kanë bërë benë se do t'ja prishin keq, por unë ...Unë një ditë këmbëngula që ta linim të qetë të shkretën se nuk ka njeri se...Ndërkohë u hap dera dhe fytyra e Merit si hënë pesëmbëdhjetëshe u duk në të.

- E dini se ç'kam parë mbrëmë në ëndërr? Pashë...

Nuk desha të dëgjoja se ç'kishte parë, rrëmbeva paketën e cigareve e mora shkallët duke i zbritur nga dy e nga tre, le ta dëgjonin të tjerat, unë nuk e duroja dot më, do të dilja në oborr të pija e qetë cigaren time duke u dridhur në të ftohtë, por nuk qe e thënë. Nga pas dëgjoja zhurmën e hapave të kolegeve të mia që zbrisnin shkallët me vrap pas meje e pas tyre... vinte cicërima e ëmbël e Merit që tregonte ëndrrën... Ah, Meri, Meri...Zot i madh ç'të kemi bërë që duhet të vuajmë kështu !

Seç i ka hipur në kokë kohët e fundit, e pyet gjithë plakat me rradhë nëse ... ose... si mendojnë ato, do të martohet prapë apo jo Meri? Plakat e shkreta e fillojnë se nga mund ta dinë ato, por... ku pranon kështu Meri . Këmbëngul se ato duhet të dinë aq shumë, deri sa ato me hir apo me pahir do t'i thonë se Meri me siguri do të martohet e do të ketë... fëmijë. E nuk i mjafton kaq. Burri i saj duhet të jetë i ri, i bukur dhe i pasur, me para . Më besoni po e humbasim durimin të gjitha, mallëkojme veten kur kemi në turn Merin, na e bën kokën çorap - Ah, Meri, Meri, ta kam bërë benë dhe unë veç mos...

- Më ler rehat! - ulërinte një ditë një plakë. Shkova pas ulërimës, ishte Ana , ka gjashtë muaj që ka mbushur të njëqint vjetët dhe e presim nga dita në ditë që të na japë lamtumirën neve dhe kësaj bote. E shkreta Ana, as nuk han, as nuk pin, e ngremë nga shtrati dhe e vendosim në karrocë se i janë hapur plagë në trup dhe e lemë në një sallë vetëm që të mos e shqetësojë kush. Po ku pyet Meri...

- Vafsh në djall! - i ulërinte plaka, e mua më habiti fakti se ku e gjente gjithë atë zë, - më ler të vdes e qetë! Mjaft!

Po ku pyeste Meri.E kapa për krahu dhe e tërhoqa zvarrë jashtë dhomës. Plaka kish ngritur duart me pëllëmbë lart e i lutet Zotit të vdesë një herë e më parë se nuk duron dot Merin...

- Cfarë i ke bërë Anës ?- e pyes me inat. Po ku pyet Meri për inatin tim. Fytyra i rrëzëlllen e gjitha e buzën e ka vesh e më vesh.

- Më në fund! - më thotë me ton triumfues.

- Cfarë, më në fund? - e pyes unë e alarmuar se mos i ka bërë ndonjë gjë plakës së ngratë, fundja çfarë nuk pret nga Meri.

- Më në fund, më tha se do të martohem shpejt, se do të bëj një djalë por nuk donte të më thonte se ç'emër do t'i vija djalit ...

Padashur duart m'u ngërthyen e fyti i saj m'u duk vërtet shumë joshës...Madje ndjeva sikur po më zgjateshin dhëmbët e qenit e fiksova damarin e saj që i pulsonte diku aty në gushë. Bobo, thashë me vehte, u bëra vampir! Mbylla sytë e ... jo, më mirë ta shikoja në sy, në ata sytë e pafajshëm prej fëmije. Hapa sytë por ndërkohë ja kish behur drejtori që ish shqetësuar nga ulërimat e plakës. Nuk kisha ç'ti bëja Merit, e shigjetova me sy dhe nuk i fola derisa mbaroi turni. As të nesërmen, as të pasnesërmen e për çudi nuk më foli edhe ajo deri sa një ditë që u zhduk çerekorëshin e fundit të turnit , kur u ngjita lart të ndërrohesha ç'të shoh... Ishte një copë mortadelë sa unë në këmbë, e kuqe e veshur me të mbathura e recipeta... një ditë më parë ishte djegur në plazh e tani sapo kish bërë dush e po trukohej para pasqyrës.Sapo më pa më pyeti :

- Eshtë akoma poshtë ai bojaxhiu se do t'i marr numrin e t'i them të vijë e të lyejë shtëpinë time.

- Jo, iku.- i them unë edhe pse e dija që ishte atje poshtë e po lyente sallën e televizorit të azilit.Vërtet, djalë i bukur ai bojaxhiu aty poshtë... Ah Meri... Meri ... me sy të pafajshëm. Sytë e saj e humbën shkëlqimin e mortadela u bë pak më e shkurtër e më e trashë.Befas më kapi gazi.

- Shpejt !- i them - është aty poshtë. Bëra shaka.

Dhe mirë bëra që i thashë se ndryshe do ta duroja atë mortadelë aty, ndërsa kështu u vesh e doli me vrap e gati theu qafën nëpër shkallë... Ah, Meri, Meri, do të bëje mirë të thyeje qafën...Nejse unë ja hodha për sot, mjerë bojaxhiu...

Vdekja... ka syte e tu

2010-12-06T13:21:00.000-08:00

Tingulli i thatë i siguresës së armës që i erdhi nga pas krahëve, ju duk një shekull i vonuar pas gjithë sa kish përjetuar atë natë. Rreziku e kish ndjekur hap pas hapi që në agimin e kujtimeve e të revolucionit që kish marrë udhë me të. Por ndryshe nga herët e tjera, mendimi se ky do të ishte i fundit siç do të ishte dhe i pari të cilit nuk do të mund t'i mbijetonte, ish pothuaj hipnotizues. Nuk mund t'i ikte, nuk mund t'i kundërvihej e çuditërisht nuk ndjente frikë. Në fund të fundit e kish imagjinuar mijëra herë këtë skenë, frika... i përkiste rrethanave të tjera. E megjithatë ndjeu ajrin t'i pulsonte në mushkëritë e shtypura nga shtërngimi imagjinar. Kish nevojë ende për pak, sa të zgjidhte enigmën e unazës lënë mbi tryezë. Këpucët që i afroheshin pas shpine me atë zhurmërimë mbytëse të çnyjëzimit të nofullave që hapeshin e përgatiteshin të gëlltisnin... imazhi i pandërgjegjshëm e këmbëngulës që kish mbartur me vehte...

Kish qenë afruar me pahir murit të kristaltë për të mos ofenduar të zotin e shtëpisë duke u munduar të fshihte neverinë që i shkaktonte qoftë edhe imagjinimi i asaj skene. Kish parë bishën në bukurinë e katër metrave që merrte reflekset e ylberit ndaj dritës tek përdridhej duke zbritur ngadalë trungut të lëmuar e i afrohej vaktit të hedhur në kafaz. Kish mbajtur frymën pezull mbi bardhësinë dridhëse të shpinës së lepurit e shqetësimin e flegrave të hundës së tij kur kish nisur të lëvizte kokën e pastaj të zhvendosej i habitur kuturu ca majtas e ca djathtas duke ju afruar kokës së shndritëshme që dukej e vogël e paqësore në ngadalësine saj, aq sa... Sa ankthi i tij i kish lënë vend shpresës së një mrekullie... si në përrallat moderne... një çast... Casti pasues kish qenë aq i shpejtë sa ç'kishte qenë llahtari kërcënues i vetëtimës së dhëmbëve që elektrizuan ajrin në një kërcim dhe ai... kish brofur gati një metër pas... pa menduar se nuk ish ai objektivi i tyre, pa menduar se ky ish veprimi i fundit që do të dëshëronte të bënte para atij njeriu që kurrë nuk i kish pëlqyer... Arësyeja e vullneti kishin qenë të pafuqishëm e të pallogaritshëm përpara imazhit të atij rreziku që kurrë nuk e kish provuar.

- “Të njëjtën gjë ka bërë edhe Darvini kur ka eksperimentuar një nga reagimet themelore të mbijetesës së pararardhësve tanë. Të brofësh, t'ja mbathësh, pa menduar dy herë, pa menduar as edhe një herë, për të shpëtuar jetën. Frika miku im, frika, është një mekanizëm mbrojtës dhe një forcë e madhe edhe se është primitive. Të përgatitesh për t'u arratisur ose luftuar. Nuk i shpëtojnë as herojtë...”

Herojtë...

Boa ish mbështjellë rreth viktimës së saj në një përqafim mbytës që çuditërisht dukej si përqafim dashurie...

Herojtë...

- “Bëj kujdes bir... jam në merak për ty... Si shpesh po të quajnë hero kohët e fundit...”

Drini kish qeshur me merakun e gjyshit. Qëndronin më këmbë, një pëllëmbë larg supi supit, përpara shtëpisë së vogël të gurtë në pllajën e malit, me fytyrë kthyer nga pritej të lindte dielli. Një nyje ju lidh në grykë kur mendoi se momente të tilla sa vinin e rralloheshin. Kërkoi dorën e gjyshit dhe e ndjeu të vogël e të ngrohtë si prej fëmije. E mbajti shtërnguar në pëllëmbën e tij të fuqishme derisa erashka e errësirës u mblodh duke tërhequr mbeturinat e fundit për t'u fshehur diku ndën këmbët e malit në pritje të mbrëmjes për të dale e mbuluar sërish peisazhin magjepsës që e kish zbuar. Ju kujtua ajo natë e largët mbushur me ankthin e rrëmbimit e arratisjes që tërhiqte pas vazhdën e gjuetisë së sirenave të makinave të policisë e zhurmën shurdhuese të helikopterëve që e bënin ajrin të pathithshëm. Kishin ndaluar me rrezen e parë të dritës, e ankthi i tij ishte shumëfishuar kur ai pasi e kish zhveshur me lëvizje pothuaj brutale, e kish përthyer mbi gju duke i prekur ethshëm trupin centimetër për centimetër, prekje që përvëlonin në ftohtësine e kristaltë të ajrit. E kish kthyer përmbys me kokë poshtë e kish vazhduar ta prekte derisa gishtërinjtë i kishin ndalur në një pikë ndënë shpatull. Djalit nuk i kish shpëtuar ajo lëvizje e beftë e dorës që kish hyrë në xhep e kish dalë me feksjen e mprehtë të një bisturie që e kish tmerruar në atë pikë sa dhe zëri e kish braktisur. Kish parë hijen e saj të ngrihej t'i ulej mbi trup, në qilimin e halave të murrme të pishave ku ai kërkonte një përse... përse ai burrë e kish shkëputur pothuaj me forcë nga shtrati i konviktit ku e kishin vënë pas vdekjes së prindërve duke i zënë gojën me dorën e tij të stërmadhe e duke i pëshpëritur të mos kish frikë, e kish hipur në një makinë të cilën e kish ngarë si i çmendur për ta braktisur më pas diku ku fillonte e përpjeta, e kish tërhequr zvarrë faqes së pylltë të malit, përse... për ta vrarë aty...

- “E di gjysh, e kujtoj shpesh atë moment.”

- “E kujtoj dhe unë bir, kohët e fundit më rikthehet shpesh në mendje. E kur mendoj sa e vështirë ishte të të shihja aq të palumtur... sa mendoja se nuk duhej të të kisha marrë e të ta hiqja atë send...”

Buzëqeshi trishtëm kur ju kujtua sendi i vogel ngjyrën e të cilit nuk e kish kuptuar sepse ishte i përgjakur e gjyshi e kish djegur menjëherë. Pas kësaj e kish tërhequr pa i lënë kohë të vishej në lartësitë e malit ku dhe drurët nuk kishin marrë guximin të ngjiteshin derisa mes shkëmbinjve të thepisur kishin gjetur hyrjen e ngushtë të shpellës së ftohtë e të lagësht. Kishin qëndruar aty për aq kohë sa rrugët poshte u qetësuan nga sirenat e policisë dhe helikopterët pushuan së gërricuri qiellin me inspektimet e tyre. Pas kësaj gjyshi kish filluar të lëvizte e të vendoste kontaktet me miqtë e tij të cilët kishin ardhur dhe i kishin ndihmuar të ndërtonin një kasolle fshehur mes pishash. Ish ndjerë vërtet fatkeq atë kohë, i kishin munguar lodrat, miqtë e tij virtualë, ai ekran që merrte formë në eterin e ajrit, ëmbëlsia që rrezatonin buzëqeshjet e mësueseve të reja e të bukura që mbushte gjithë skutat e dhomës...

Kish zbritur në kasolle i uritur, i palarë, i paqethur, me ato krijesa të vogla që i shkaktonin kruarje të padurueshme në kokë e që i ishin dukur aq të neveritëshme kur gjyshi i shtypte me thonj e i kishin sjellë ndërmend...

- “C'janë këto gjysh?”

- “Morra, një lloj paraziti.”

- “Një të tillë kisha në trup?”

- “Pak a shumë. Ky të pin gjakun për t'u ushqyer, ai që kishe ti i lejon të tjerët të të pijnë gjakun dhe mendimin... Mos mendo për të bir, je ende i vogël,” - gjyshi ish munduar të vinte buzën në gaz dhe kjo e kish bindur përfundimisht djalin se buzëqeshja nuk ishte punë për gjyshin, sepse edhe kur e bënte dhe e bënte aq rrallë, e bënte të dukej aq i trishtë... e trishtimi i tij e dëshpëronte më shumë se ajo bisturi që i shfaqej në ëndërr. Ende tani, nuk e dinte se kur kish filluar të shkelte atë prag që e kish afruar me të dhe ja kish bërë aq të dashur. Sigurisht, kishin ndihmuar miqtë e tij, profesorët që vinin e i spjegonin nocione të ndryshme, studimi i librave që mbushte orët e tij... Kur kish nisur të kuptonte... kur kish nisur t'i kushtohej çështjes së revolucionit...

Eshtë gjithnjë një zanafillë... e mbarsur me farën e konfliktit e...

... kur njerëzimi nis e bëhet i ndërgjegjshëm se ekziston edhe një mënyrë tjetër të jetuari e cila i është mohuar për interesa të ngushta të një pakice... e ndjehet i mashtruar e i shfrytëzuar prej saj... fillon e merr jetë miti i...

A thua të ketë të drejtë gjyshi...

Zanafilla në një kohë moderne kur bota nis e qeveriset nga një qeveri, rendi vendoset nga një polici dhe... të pakënaqurit shtypen vetëm nga një ushtri... kur njerëzit e kanë harruar ngjyrën e aromën e parasë, në letër. Të është akorduar një kod në shifra e gjithë sa zotëron janë vetëm shifra... E për çdo shifër të hedhur në qarkullim virtual, banka të ngarkon me një borxh real... Një bankë e vetme që shtrin tentakulat e saj të të tregojë sa ke fituar, sa ke shpenzuar, e gatëshme të të japë edhe hua në shifra. E kur qëllon që borxhi arrin aq sa banka e arësyeton të mjaftueshëm, të ç'aktivizon sistemin ruajtës që të ka montuar në hyrje të shtëpisë që policia të mos humbasë kohë kur vjen të të marrë e të të flakë në qendra për të patrehë... ku ke një shtrat, një pjatë të ngrohtë për vakt e... femija nuk gjen më prindin, burri nuk njeh më gruan, njerëzit mund të zhduken përditë e nuk merret vesh ç'fund kanë bërë... Sepse monitori që merr formë në ajrin e sallës së ngrënies të jep imazhin e një femre a mashkulli të bukur, mbi një makinë të re e komode që lëviz mbi një rrugë që gjarpëron mes një peisazhi të mrekullueshëm e të thonë:” jemi bërë nga e njëjta lëndë me të cilën bëhen ëndrrat”... e të bën ta imagjinosh vehten pjesë të asaj ëndrre e të harrosh llumin në të cilin të kanë mbytur... Sepse... sepse... ai send i vogël të cilin ta kanë futur ndënë lëkurë...

Kish nisur me kafshët, veterineri e bëri të detyrueshëm mikroçipin elektronik që ta gjeje qenin në rast se të humbte... Pastaj... terorrizmi... frika... paniku, më shpërthyes se bombat që rriste ankthin e frikën për njerëzit e afërm. Të parët kishin qenë vullnetarë, me të cilët u mbushën ekranet. U servirën në atë mënyrë sa njerëzit ju drejtoheshin qendrave ku u injektoheshin mikroçipet elektronike për t'u mbrojtur nga një rrezik për të cilin u bë ç'ish e mundur për ta paraqitur sa më real... pa ditur se ju ekspozuan një tjetri më të madh... çipet me kohë u perfeksionuan, nuk ishin thjesht identifikues, u bënë manipulues...

La shtëpinë e gurtë kur errësira duke përfituar nga muzgu kish nisur të hapte erashkën e saj. Nuk i ndezi dritat e makinës e nuk e aktivizoi sistemin elektronik. Edhe se kishin marrë pikat kyçe të drejtimit të të pesë kontinenteve e pushteti ish pothuaj në duart e tyre, fundi i luftës po zgjatej në mënyrë të pakuptimtë. Pa u shuar mirë një vatër, një tjetër shpërthente më egërsisht në një cep tjetër të paimagjinueshëm të globit. Kuptonte se ishte shumë e vështirë të mbaronte kjo luftë pasi njerëzit të paisur fill pas lindjes me mikroçipet të cilët u manipulonin ndenjat dhe emocionet, shpesh kalonin në depresion të thellë e disa prej tyre edhe pas kurimit në qendrat përkatëse të ngritur apostafat, prireshin t'u riktheheshin hapave të tyre. Përveç humbjes në njerëz ishin shpenzimet, nevoja për mjete e armë, të cilat qeveria e re bënte zor t'i siguronte e merrte hua. Po ata ku i gjejnë valle, pyeti kushedi për të satën herë dhe imazhi i boas mbushi kabinën e makinës por ai e largoi me forcë. Kur mori rrugën për në aeroportin e vogël ku e priste mikroaeroplani që i kishin lënë në dispozicion aktivizoi sistemin elektronik. Në ekran u ndez sinjali që lajmëronte një mesazh të rëndësishëm. Kaloi lehtas gishtin mbi monitor dhe në të u shfaq fytyra e preokupuar e Noelit.

- “Nuk kam lajme të mira. Mikeli ka vrarë prapë sot. Miri... Eshtë e vërtetë ajo që thonë, ka dëshmitarë.”

- “Oh Zot!”,- ju duk sikur dy thika ju ngulën në krahëror e nuk dinte të thonte se cila e kish vrarë më shumë.

- “Jam në ankth për ty Drin. Nëse të del përpara vrite para se të të vrasë!”-Noeli heshti një hop, pastaj vazhdoi.- “E di sa më kushton kjo që të them.”

- “E di. Mos u shqetëso për mua.”

- “Një fjalë goje.”

Një fjalë goje, përsëriti me vehte Drini dhe mbylli kontaktin. Noeli ishte mirë e kjo sikur e lehtësoi disi por trishtimi erdhi duke u rritur. Një herë ishin tre... Mikel... përse mik, përse vëlla..? Rruga gjarpëronte nëpër pyll e nëpër natë. “Eshtë koha kur boat ngrenë kurthet”, mendoi pa dashur duke i imagjinuar në kontinentin tjetër. E tija ishte imagjinare dhe nuk i ndahej kohët e fundit, e padëmshme në dukje, i sillej rrotull sikur i maste gjatësinë e gjërësinë e trupit. Dikush kish thënë një herë se e bëjnë për të llogaritur se sa duhet t'i hapin nofullat për të gëlltitur viktimën.

“ Në mëngjes e gjeta në shtrat, shtrirë, krejt i drejtë përbri gruas sime”, kish thënë njëri.

“ Kujdes, do të thotë se po e mat përpra se ta gëlltisë”, i ish përgjigjur tjetri.

Padashur vuri buzën në gaz, e dinte se nuk kish asgjë të vërtetë në këtë legjendë metropolitane të qarkulluar mbase për humor, një humor që të kallte datën. Boas në realitet aq i bën për masën, kur ka uri ngre kurth e merr ç'ti bjerë në shteg. I kap me dhëmbë të cilët nuk janë helmues, i mbështjell fort me unazat e trupit, e me qetësi e durim e pret ç'do frymënxjerrje të viktimës për t'u shtënguar më fort derisa mushkëritë që hapen gjithnjë e më pak, nuk hapen më për t'u mbushur me frymë... Ndërsa ajo e tij... në mënyrë të pavullneteshme imazhi lidhej me padronin e boas të mbyllur pas paretit të kristaltë. Por asgjë nuk e kish shpënë tek ai, asnjë provë, asnjë hetim që ish munduar të bënte fshehtas. Ai i përkiste asaj elite financiare që kish mbështetur revolucionin me para që para se Drini të kish hyrë në të. “Banka”, siç thosh me të qeshur Noeli. Po “banka” që finacon të tjerët...? Një rrudhë e thellë i preu ballin ballin. Të tjerët që kanë kaluar në guerrilje e shoku i tij me ta... “Përse vëlla”, psherëtiu dhe ndjeu mushkëritë t'i ngushtoheshin si në çastin kur Mikeli ishte zhdukur e më pas shërbimet sekrete i kishin komunikuar se kish tradhëtuar, më keq, kish tradhëtuar gjithë kohës. Ish munduar të kundershtonte, e njihte Mikelin, shokun i tij të fëmijërisë, kishin qenë të pandarë... tre të pandarë... por provat që i vunë përpara kishin qenë të pakundershtueshme.

“Vrite përpara se të të vrasë!”... Mikeli i njihte të gjitha vrimat ku mund të hynte e të dilte. Përderisa ishte në qarkullim ishte një rrezik që nuk mund të injorohej, edhe se... thellë qënies së tij e dinte se nuk do të ngrinin kurrë dorë kundër njëri tjetrit.

Konturet e errëta të aeroportit të vogël që u duken kur makina nisi të zbresë kodrën e fundit, ngriti një urë të shndritëshme në mendimet e tij që bëri t'i shkëlqenin sytë dhe muskujt e fytyrës t'i liroheshin. Ajkuna. Shumë mall e nevojë fizike njëkohësisht. Ndjesia e papaguar dhe e paprovuar me asnjë vajzë tjetër, sikur dy shpirtëra ishin trupëzuar vetëm e vetëm për t'u dashuruar e çmallur me njëri tjetrin. Dy ditë më parë i kish thënë se kish një lajm të bukur për t'i dhënë, por nuk u lodh për ta hamendësuar. Sado i bukur të ish lajmi, as nuk i hiqte e as nuk i shtonte gjë magjisë së takimit me të. Përfytyroi flokët e saj tek i kriheshin gishtërinjve, aromën e lëkurës dhe drithërimën e gëzuar që i shkaktonte prekja e saj e padashur drejtoi trupin duke mbledhur pak supet për të krijuar atë gropëz në krahërorin e tij ku asaj i pëlqente të mbështeste kokën... Pa orën. Nëse çdo gjë shkonte mirë, pas një ore do të ishte pranë saj e ajo e do ta kalonte natën me të. Ndën shkëlqimin e hënës, rruga me kthesat e shumta gjarpëronte në mënyrë të çuditeshme, e në një hapësirë mes drurësh shqoi aeroportin në të cilin mbaronte, si një kokë e errët përbindëshi... Boa në pritje...

Befas, një objekt fluturues nga ato që i quanin të paidentifikueshëm, u shfaq aq poshtë sa ju duk sikur preku majat e bredhave anës rrugës. Dridhës në misterin e tij, në një lëkundje që të jepte përshtypjen e një mëdyshjeje se nga ç'anë duhej të rilëvizte, i kish zënë rrugën në harkun e njëqind metrave. Uli menjëherë shpejtësine dhe e zhvendosi makinën rrëzë rrugës aq sa e lejuan trungjet e drurëve e ndaloi në pritje. Objekte të tilla ishin bërë të shpeshtë vitet e fundit e askush nuk dinte t'u jipte përgjigje pyetjeve se ç'ishin, nga vinin dhe çfare qëllimesh kishin. Sinjalizime se shfaqje të tilla ishin shumë të shpeshta në zonat e ftohta e të pabanuara të poleve, dhe hipoteza se zhdukja e mjaft njerëzve mbante misterin e tyre, megjithatë deri tani asnjë dëshmi e besueshme.

Pak nga pak, befasinë e e tkurrjen e momentit e zuri kurioziteti. Doli nga makina me mendimin t'i afrohej për ta vrojtuar më mirë. Por po ashtu siç ish shfaqur, po me atë befasi, objekti lëvizi me shpejtësi nga lindja, e në të njëjtën mënyrë tre të tjerë u shfaqen nga hiçi dhe e ndoqën për të humbur qiellit me të. U kthye në makinë duke bluar mendimin e zymtë se do ta kishin pisk punën me ta nëse nuk kishin qëllime miqësore.

Ndezi makinën dhe pa sërish orën. Duhej të shpejtonte, çdo minutë e humbur këtu, ishte një më pak për t'u jetuar me Ajkunën. Shkeli fort gazin dhe po aq fort frenoi. Pak metra para tij, në mes të rrugës, i zhytur në zbehtësinë e hënës, qëndronte Mikeli që e mbante ndënë shënjestër ...

Në të mijtën e sekondit truri i stërvitur bëri llogaritë e mundësive. Mund të niste makinën e të shkelte fort gazin... të kalonte sipër tij, të dilte ku të dilte, ose... të ecte mbrapsht e t'ja mbathte... mund të zbriste nga makina e t'i kërkonte një përgjigje pyetjes që i kish ngrënë shpirtin... Shtërngoi timonin fort sa nyjet e gishtërinjve ju zbardhën. Ishim tre dreqi ta hajë... një herë e një kohë ishim tre...

- “Noel”! -foli pa ja hedhur sytë monitorit kur hapi konataktin,- Eshtë përpara meje, i armatosur”.

- “Mos ngurro Drin!- ankthi dhe nervozizmi i Noelit u thye në muret e kabinës për t'u rikthyer në njëmijë jehona që u dhanë tingull hapave të figurës që u shkëput nga mesi i rrugës për t'ju afruar. -” Vepro shpejt, mos humb kohë të kërkosh të flasësh...”

Fjalët e fundit mbetën pezull në ajër, një segment rrezesh vjollcë goditën monitorin dhe e shkrumbuan në çast. Mikeli zuri vend në sediljen pranë tij duke fshehur në xhep armën të cilën Drini ende nuk e kish sendërtuar në mendjen e tij.

- “Shpejt, nisu! Kthehu pas!”

Automatikisht, si një marionetë që e lëviznin fije të padukëshme, zbatoi urdhërin e tij. E dinte që sido të vinte puna, nuk do dilte lehtë nga ajo situatë. Kish luftuar e kish vrarë shume njerëz, por asnjëri prej tyre nuk kish pasur fytyrën, zërin, asgjë që ta lidhte me të siç ish lidhur me atë që i ish ulur pranë.

- “Ndal! Ec pak prapa. Ja këtu, merr majtas e ngjitu!”

U bind sërish. Herët a vonë, madje herët, ish i sigurtë se do të merrte një përgjigje. Vazhduan të ngjteshin deri sa shtegu u ngushtua e trungjet e pemeve nuk e linin makinën të kalonte. Mikeli zbriti i pari. Cudi, tha me vehte tek e ndiqte, ku e çoi armën? Dolën në një lëndinë të vogël.

- “ Bën mirë të ulesh”,- zëri nuk ishte aspak urdhërues, ish i hidhëruar.

- “Nuk di ç'ke ndërmend të bësh me mua, nëse ke vendosur t'i japësh fund, jipi tani!”

Mikeli e pa një hop.

- “ Si të duash”,- tha dhe nxorri nga xhepi një disk në madhësinë e gjysmës së pëllëmbës së tij e jo më të trashë se një gisht. I ktheu krahët, eci dhe qëndroi në mes të lëndinës. Drini u mundua të gjente me mend se ç'mund të ishte ai send dhe se ç'po bënte me të, por shihte veç shpinën e tij e mendoi se ndoshta ishte rasti të përfitonte e t'i hidhej sipër. Por e largoi atë mendim, nuk kish marrë ende asnjë përgjigje.

Mikeli vendosi diskun mbi tokë e u largua, figura e tij humbi pas hijes së errët të drurëve...

Pa humbur ende figura e tij, të tjera mbushën ajrin e mjedisi u konturua me mure. E njihte këtë mjedis, edhe se kish qenë vetëm një herë atje. Pareti i kristaltë në fund të sallës nuk e linte të gabohej. Këtë herë vëmëndjen nuk ja tërhoqi bisha e mbledhur në një kular të palëvizshëm por njerëzit ulur rreth tryezës së rrumbullakët prej mogani të punuar hijshëm. Njihte vetëm një fytyrë, atë të të zotit të shtëpisë që po fliste. Të tjerët, ishin fytyra të panjohura për të, por mënyra se si u drejtohej folësi duhej të ishin të një rëndësie të veçantë. Rrinin e dëgjonin.E bashkë me ta edhe... Drini...

Mblodhi grushtet dorë për dorë që inati e zemërimi erdhën duke u rritur e një çast e humbi kontrollin e ju sul folësit. Ajo që grushtoi ishte vetëm ajër. I dëshpëruar u tërhoq mënjanë e ndoqi diskutimet që vijuan. Flisnin me rradhë, zëra të qetë e të llogaritur, sepse qetësisht ishin llogaritur shumë e shumë kohë më parë fatet e asaj lufte së cilës i ish kushtuar. Ndjeu nevojën për t'u ulur, kish pasur të drejtë Mikeli. U ul mbi bar e qëndroi deri në fund, deri sa ata u çuan e dolën prej dere të shoqëruar nga i zoti i shtëpisë, derisa konturet e asaj salle me gjithe bishën në kafazin e kristaltë u tretën në ajrin e natës. Shikoi yjet me pezmin e mendimit se kish qenë aq afër sa mund t'ja shtypte kokën bishës imagjinare, instinkti nuk e kish gabuar kur dyshonte në atë njeri... Por nga ana tjetër ish gabuar, bisha nuk përpiqej t'i gllabëronte, e kish bërë me kohë. Gjithë sa kish imagjinuar nuk ishte veç një “deja vu” e diçkaje të ndodhur diku, dikur, në një kohë të mëparëshme dhe ata nuk e kishin kuptuar...

Mikelin e gjeti ulur mbi trungun e madh të një peme të prerë vetëm disa hapa larg lëndinës. U ul pa fjalë bri tij. Heshtjen e prishi Mikeli.

- “ Njeh ndonjë prej tyre”?

- “ Ti i njeh”?

- “ Nuk i njihja, por jam informuar. Eshtë paraja Drin, ajo komandon. Kemi qenë veç mjete në shërbim të tyre. Zeusi mbi Olimp, ai që lëviz fatet e njerëzve në një arenë. Më keq, Zeusi që nxjerr para.

- “ Nga e more këtë informacion? Përse duhet të besoj ty dhe ato gjëra absurde që u folën aty? Ufo, satelitë, sonda... më duket fantashkencë”.

- “ Fantashkencë ishte dhe mikroçipi përpara se të shpikej, fantashkencë dhe ufot por ja që ulen përditë mbi planet e marrin gjithë ç'kanë nevojë, deri njerëz për të bërë eksperimente me ta... Fantashkencë. I quaja me imagjinatë të sëmurë ata që thonin se i kishin rrëmbyer alienët, e pastaj më erdhi rradha mua... I kam parë Drin e nuk kanë atë pamje që na e kanë rrënjosur në mendje tash prej dy shekujsh, atë me lëkurë të gjelbër e me sy të...

- “Bëmë një favor, mbyll gojën”!

- “ Atëherë si e spjegon objektin që të preu udhën pak më parë e unë si u ndodha aty”?

- “ Nga të gjitha spjegimet, ky është më absurdi. Kam dy javë që të kërkoj, dy javë që mbledh gjurmët e tua në thasë plastikë me emra shokësh të vrarë në skajet më të paimagjinueshme të globit. E ti vjen e më thua se të kanë prurë alienët? Kishe vallë nevojë për ta të më gjeje? Dua një përgjigje Mikel! Ku ke qenë dhe përse”?- Drini u çua më këmbë dhe para tij. Zëri kish filluar t'i dridhej nga inati që sa vinte e i rritej.

- “ Në kërkim të përgjigjeve të mia. I ke aty”!- Mikeli tregoi me gisht nga ana e lëndinës.- “Nuk e ke idenë sa kam rrezikuar për t'i mbledhur bashkë me ta, më çuan të shihja me sytë e mi sondat që janë montuar në satelitet e pafajshëm që shërbejnë për të parashikuar motin. Duan të na paralajmërojnë”.

- “ Të na paralajmërojnë!? Nuk mendon se tingëllon e çuditëshme sepse ato sonda të mallëkuara i kanë vendosur po ata”?

- “ Eshtë një fraksion mes tyre, fraksion që ka ngritur krye kundër sistemit. Nuk ka të bëjë se sa i zhvilluar është një sistem, kur arrin që qeveriset nga një dorë që të kontrollon mendjen e të heq lirinë më të shenjtë, atë të të menduarit... A nuk luftuam edhe ne për këtë Drin? Por janë në fillimet e tyre dhe e kanë shumë më të vështirë, sistemi i kontrollit dhe manipulimit direkt nga sondat është shumë më i fuqishëm se ai i mikroçipeve dhe ju kane dashur qindra vjet ta zbulojnë e të ndërgjegjësohen. Rizgjimet janë të pakta e ndiqen në një gjueti shtrigash. Djaloshi që më solli tek ti, e dinte mirë se do t'i viheshin pas, siç e dinte se zor do t'u shpëtonte gjallë”.

Drini u ul sërish, mbështeti kokën pas gjunjëve dhe e mbuloi me duar. Para syve i kaluan tre objektet që ndoqën të parin për të humbur në qiellin e zi të natës. E kotë, e kotë gjithë ajo luftë dhe ai gjak i shumtë i derdhur në emër të një lirie të tallur, të shitur ende pa u fituar.

- “ C'do të bësh Drin”?,- e shkundi zëri i Mikelit.

- “ C'ka mbetur për t'u bërë Mikel”?

- “ Them të hidhem në ilegalitet sërish e të mundohem të kontaktoj me”...

- “ Alienët”?

- “Kam një lloj shprese”.

Drini mori frymë thellë, dhe e nxorri ngadalë. Nuk kish më frikë se mushkërite do t'i bllokoheshin në shtërngimin e unazave të trupit të boas së panjohur. Tashmë ajo kish fytyra njerëzish dhe ngjyrën e harruar të parasë dhe e kish gëlltitur të gjallë, i kish gëlltitur të gjallë... prej kohësh... edhe Ajkunën. Ajkuna... Ishte në rrezik edhe ajo, të shkonte e ta merrte... po pastaj? Ku mund të gjendej një strofull ku ajo sondë e mallëkuar nuk do t'i gjuante neuronet e tyre...

- “ Ku mund të shkojmë Mikel? Askund! Ti tashmë je i vdekur, të kanë shpallur tradhëtar që prej disa ditësh”.

- “ E di. Por nuk jam tradhëtar as për ty dhe as për revolucionin”.

- “ E di, por sa para bën tani”.- Drini u çua më këmbë. - “ Duhet të shkoj të marr Ajkunën, pastaj shoh e bëj”.

- “ Po vi me ty”.

Udhëtuan në heshtje duke përtypur pyetje të cilave nuk guxonin t'u jepnin përgjigje. Ironia e fatit të qindra mijëra njerëzve që kishin dhënë jetën për një liri të rreme, ishte shumë e hidhur. Do të merrte Ajkunën, gjyshin, Noelin e bashkë me Mikelin do të mundoheshin të gjenin një zgjidhje per momentin. Hapi kontaktin me Noelin por ai nuk u duk. Ndjeu ankthin t'ja tkurrte të gjitha qelizat e trupit. Se ta ishin e do të mbeteshin tre... Përderisa kish menduar se ishte Mikeli që i tradhëtonte, thellë thellë ishte i sigurtë se nuk do t'i bënte keq as atij dhe as Noelit. Ishte si një pakt i heshtur, e ish bindur pak më parë kur mund të shkelte gazin e ta vinte poshtë makinës... Noel, vëlla, ku je...?

Shtëpia ishte zhytur në një pritje thurrur errësirë dhe heshtje. Kërceu nga makina e vrapoi drejt saj duke thirrur me zë të lartë emrin e të dashurës. Dera ishte e hapur. Në nxitim e sipër harroi të ndizte dritën, fundja e njihte pëllëmbë për pëllëmbë atë shtëpi. Mori veç heshtje si përgjigje. Mikeli, hyri pas tij, ndezi dritën e korridorit e pastaj i ndezi një nga një në të gjitha dhomat e katit përdhes. Drini ngjiti me një frymë shkallët e kontrolloi dhomat e katit të sipërm. Rregull, pastërti e heshtje, heshtje që e ftohu nga rrënja e flokëve deri tek shputat e këmbëve. Zbriti shkallët duke ju përgjigjur me kokë shikimit pyetës së Mikelit.

- “Po dal të hedh një sy jashtë”.

E dinte mirë se Mikeli nuk priste të gjente gjë aty jashtë, ishte veç një pretekst për ta lënë vetëm me dhimbjen e dëshpërimin përpara se t'ja kërkonte ai vetë. Hyri në kuzhinën e vogël të katit përdhes, aty ku e kishin bërë zakon të hanin mëngjesin e vonë pas një nate dashurie e pasioni. Tryeza ishte e shtruar, takëmet për dy vetë, një vazo me lule të freskëta, një libër, e... diçka që shndrinte mbi të... unaza që i kish dhuruar... Zgjati dorën e dridhur duke patur frikë të nxirrte frymën...e para se ta prekte...

... ndjeu kërcitjen e thatë të siguresës së armës pas shpine. Në gjithë sa kish ndodhur atë natë, tingulli ju duk një shekull i vonuar, e ai kish nevojë edhe për pak. E injoroi armën e gishtin në këmbëzën e saj, mori unazën dhe e kundroi duke e rrotulluar ndër gishtërinj.

- “ Ku është Ajkuna”?

A mund të jetë plumbi më i dhimbshëm...?

Drini mezi mbyti rënkimin që ju ngrit nga fundi i shpirtit.

- “ Nëse nuk e di ti Noel...”? - sytë i ranë mbi librin e zgjati dorën ta merrte e të kontrollonte mos kish lënë ndonjë mesazh në të. Tjetri u tregua më i shpejtë, në një kërcim i doli përpara duke ja mbështetur tytën e armës mbi ballë e me dorën tjetër rrëmbeu librin. E ngriti në ajër dhe e shkundi. Asgjë.

Jashtë u dëgjuan të shtëna e pas pak çastesh kërcitja e një morie këpucësh ushtarake oshëtinë ne korridor.

- “ Mikeli”?- Drini ja qepi sytë Noelit i cili e përballoi me fohtësi shikimin e tij.

- “ E kush tjetër? Eshtë ai tradhëtari apo jo? Ti do të jesh heroi”.

- “E ti? Guvernator. Në cilin kontinent?

- “ President i përgjithshëm”.

E qeshura ju ngrit e pavullnetëshme, në fillim e heshtur e ngadalë, por njëherë qe mori rrugë nuk mund ta ndalonte.

- “ President... ?! E bukur edhe kjo.... I përgjithshëm... Ha ha ha... Na ishin një herë tre shokë që ishin betuar të luftonin për... liri... luftuan... Hahaha per liri... Njëri u bë tradhëtar... i dyti hero dhe i treti...ha ha ha president... president kukull... marjonetë... manekin... pa tru... pa mendim...hahaha...”

Pa gishtin të tkurrej e befas u mbush me frymë... nuk do t'ja zgjaste jetën ai grusht ajër, por i nevojitej oksigjeni i tij t'ja mbante ca sekonda trurin gjallë për diçka më të bukur... Ajkuna... flokët e saj që i kriheshin nëpër gishta, aroma e lëkurës së qafës së saj rrëzë veshit... drithërima kur e prekte... malli i lashtë dhe dëshira për t'u bashkuar me të... Ajkuna si Penelopa e Uliksit... Uliksi...titulli i librit... Vizioni ishte i qartë ndërsa plumbi lëvizi nga foleja... flladi i malit të perëndive... diçka kish përmëndur kur kishin folur për muajin e mjaltit... flokët e saja që i llastoheshin flladit dhe fustani që i llastohej trupit... duart qe i mbante lidhur mbi bark... është shtatzënë... Mendimi e lumturoi çastin që plumbi kaloi grykën e armës... gratë shtazëna kanë intuitë të zhvilluar, dyfish, e ka ndjerë rrezikun është larguar... për të shpëtuar foshnjën... në bark... që nuk do ta njihte babanë... sepse ishte...

… kujdes bir, kanë filluar të të thërrasin hero...

… se heronjtë duhet të vdesin që të mbeten të rinj e të bukur...

… ndryshe harrohen ose bëhen qesharakë...

Goditja i solli para syve fytyrën e Noelit të cilit nuk ju dridh qerpiku. Nuk ndjeu dhimbje në ballë, një gisht sipër vendit ku bashkohen vetullat, dhimbja ishte më poshtë, diku ndënë brinjë, ende më poshtë, niste nga shputat e këmbëve ku presioni e shtynte për lart... Dëgjoi zhurmën e shurdhët të nofullave që hapeshin më shumë se koka që i zotëronte... Nuk i duhet t'i hapë shumë, fundja ç'ish ai, një njeri i zakonshëm të cilit pasioni për liri i kish dhënë forcë e rrethanat e kishin bërë udhëheqës... të një lufte të përgjakur që nuk kish bërë tjetër veç se kish pasuruar dhe më shumë pasurinë e një grushti me njerëz... Ndjeu pështymën e bishës që i lagte trupin për ta vjellur më shpejt, për ta degdisur në buste që do të vendoseshin në sheshe... ironi e maskuar në buste bronxi... shembull për brezat që do vinë... heroi mit... miti i heroit...

E kanë të gjithë nga një zanafillë... në një periudhë kohe...

... e do të ketë sërish heroj, miti i tyre diçka mes përrallës dhe legjendës që përsëritet... për t'u përmirësuar... Ajkuna që vallëzon këmbëzbathur me një qiri të ndezur ndër duar, mbi pllajën e atij mali ku njerëzit kishin ditur të ruanin gjuhën dhe urtinë e thurrjes së legjendave të perëndive të krijuara sipas pasioneve e instinkteve të njerëzve dhe mitin e heronjve që ju kundërvunë atyre...

Pa vehten të derdhej në bust, e ndjeu vdekjen t'i vinte... si një pasqyrë bronxi, me heshtje bronxi të vulosur mbi buzë, me sy që mbylleshin në kapakë bronxi, e... rihapeshin në fryrjen e lehtë të një kurmi gruaje...

...është gjithnjë një zanafillë...

Imperia, 06/12/2010

Zera dhe...

2010-11-23T05:08:00.000-08:00

Koha që të “pëlqen” ta çosh dëm, nuk shkon dëm.

(John Lenon)

Në mos për gjë tjetër, kjo frazë më vjen për shtat kur mundohem t'i justifikoj vehtes kohën që humbas duke shkruar gjëra të tilla si:

Zëra dhe …

… aluçinazione... E kujt nuk i ka ndodhur të dëgjojë zëra... nuk e kam fjalën për ato nga... përtej... Ndërsa për aluçinacione... të them të drejtën do të kisha patur dëshirë të kisha provuar ndonjë ashtu kot sa... për sport. Ende nuk kam patur shans...

E kjo sikur nuk më shkon poshtë. Thonë se është pasqyrim i shtrembëruar i realitetit në trurin e njeriut. Eh, kjo mendja ime e shkretë nuk e di përse e përkthen realitet i pasqyruar në një tru të shtrembëruar... por të shtrembëroj trurin nuk ma mban, është shumë delikat ai i gjorë e të luan rrengje nga më të çuditshmet për hiç gjë, siç më ndodhi atë ditë...

… që mbylla padashur kolegen time në dispensën e kuzhinës ku kishim shkuar të merrnin diçka për të ngrënë në fund të turnit. Tani nuk e mbaj mend se si më kishin ardhur punët, por di se nuk kisha ngrënë drekë për mungesë kohe. Mbusha duart me fruta e disa kose e dola duke tërhequr derën e cila nuk hapet nga brenda. U ula në sallën e ngrënies dhe e mora shtruar. Më në fund po çlodhja pak muskujt e kockat e nisa të shuaja urinë. E vetme në atë ambjent të madh zhytur në një mugëtirë të këndëshme që më këndellte gjumë të ëmbël... Diku m'u bë sikur dëgjova një zë që më vinte nga larg, nga shumë larg asaj folesë sime të kënaqësisë e cila u trondit nga turbullimi që më krijohet sa herë shikoj atë portretin që ja kanë bërë dhuratë azilit krishtlindjet e kaluara dhe e kanë vënë aty, mu në sallën e ngrënies. Nuk e di ç'qëllim ka pasur fiksimi në pëlhurë i atij busti veshur me teshat e nje mbretëreshe plakë të disa shekujve të kaluar që ka fytyrën e një fëmije më shikim të shqetësuar e inatçor. Nëse ka qenë për t'u kallur frikën njerëzve e kanë arritur. Atyre syve nuk u shmangesh dot, të ndjekin e të zhbirojnë në çdo cep të sallës e të thonë : “kujtove se më ike... nuk më shpëton dot, do të ma paguash...” As vetë nuk e di se çfarë i kam bërë... Por me të marrë vesh se të gjithave u bënte këtë efekt ajo fëmijë-grua me shikim të tërbuar, nuk e vrava më mendjen. E nuk e vrava as atë moment e vazhdova të haja derisa u ngopa. Pastaj, duke injoruar çdo lloj zhurme të mundëshme ( e kam fjalën për zërin imagjinar ), mbylla sallën e u ngjita në repart e kërkova kolegen time. Mezi prisja t'i tregoja se ç'më kish ndodhur, se ç'më kish punuar truri nga uria...

Sigurisht nuk e gjeta. Dikush më tha se herën e fundit e kishin parë të zbriste me mua e nuk ish kthyer...

Sa për pasqyrim të shtrembëruar, nuk di ç'të them, ama për realitet të shtrembëruar... kollaj fare, shto shpejtësine... A ka dëgjuar kush për teorinë e relativitetit special të Ajnshtajnit...? Mos më pyesni ç'është se i kam mbyllur hesapet me fizikën që në kohë të maturës, ama... vdes për revista shkencore ani se nuk i marr vesh dhe aq mirë. Po ajo që lexova një ditë...

E imagjinova vehten duke udhëtuar me shpejtësine e dritës, mos më thoni që s'e dini se sa është, diçka si treqint mijë kilometra në sekondë... A e keni idenë se ç'ndodh sipas asaj që lexova? Masa e trupit tim modifikon gjeometrinë e kohë-hapesirës, bota bëhet e përthyeshme nuk ka më cepa e ajo që është më e bukur … Je duke udhëtuar e ke përpara një pejsazh të zakonshëm, një rrugë me pemë e shtëpi anash e një kamion që të paraprin... ç'farë shikon? Zakonisht shohim fundin e kamionit, pemë që zgjaten duke ju llastuar qiellit e shtëpitë buzë rrugës që i lëmë pas e na duken sikur na kalojnë anash duke na treguar faqen në drejtimin tonë e kur u afrohemi shohim balloren... Këtë e sheh çdokush për atë shpejtësi qe i lejon kodi rrugor apo makina... Ama provo të ecësh me shpejtësinë e dritës që është gjithnjë konstante dhe me e madhja që kanë matur ( edhe se kam dëgjuar se e kanë kaluar por në këtë rast thonë se nuk sheh më asgjë, se gjëja... është aq e shpejtë sa nuk ta kap syri). Ato pemë të drejta përkulen në atë farë feje sa duken sikur i bëjnë temena rrugës aq fort sa majat e tyre gati prekin vijën ndarëse të korsive të saj, shtëpive u shohim faqen anësore të përtejme e ajo që shohim nga kamioni nuk është fundi por... turiri në profil, ndërsa skena ngjyroset e gjitha në blu jeshil... Ec e më thoni pastaj se ky nuk është realitet i shtrembëruar... Mirë që nuk është i perceptueshëm ne jetën e përditëshme...

Më falni, nuk desha të merrem me fizikë, thjesht e kisha me zërat. Nuk e di se si ja bëjnë kohët e fundit, por vetëm pasi kanë bërë disa rrotullime vijnë e më qëndrojnë në veshin e kundërt me drejtimin nga nisen. Them të bëj një vizite tek mjeku, por nga e thëna në të bërë është në mes një det i tërë... Nuk hyn deti këtu, ja futa kot, thjesht ngurroj. Sepse sa nuk është vërtetuar zyrtarisht mund ta gënjej vehten duke i thënë se nuk kam asgjë. Pastaj, e keni idenë sa kushton një specialist në privat... në këtë periudhë krize nuk të lëshon pa cen, në mos qoftë ky, do të t'a nxjerrë një patjetër.

Ja ku rashë në rrjetën e ankesave... e kjo nuk është shenjë e mirë. Eshtë ves...

III

Ajo që kisha qejf të tregoja nuk ka të bëjë fare as me cene dhe as me vese. Mora shtëpi në këtë pallat dhe ditët e para vija të pastroja. Imagjinoni një shtëpi rreth njëqint metra katrore, e gjitha bosh. Mëngjes. Pallati në qetësi, sepse këtu nuk bëhet zhurmë përditë, gjatë ditës as që e kupton se ka njerëz lart, poshtë, majtas, djathtas..., shumë shumë ndjen ndonjë aromë të gatuari aty nga dreka e darka e nganjëherë shquan ndonjë perde që lëviz. Shqyeji sytë po deshe të pikasësh njeri pas saj, kot e ke, bën be se ajo dhomë nga fantazmat. Ama, kur plas sherri në ndonjë shtëpi... merr tapa e mbyll veshët. Pasi ke dëgjuar me kërshëri sherrin e parë e ke shuar kuriozitetin, herën e dytë u mëson rradhën fjalëve e replikave, herën e tretë i di përmëndësh e je në gjëndje t'u bësh suflerin, ndërsa të katërtën... je gati të dalësh në dritare e t'u bërtasësh ta mbyllin gojën ose të ndërrojnë tekstin sepse të kanë ardhur në majë të hundës të njëjtat muhabete.

Por mëngjesin për të cilin bëhet fjalë mbretëronte heshtje e plotë e ndodhesha në majë të shkallës duke pastruar xhamat. Kur befas një zë i fortë, si një grusht kristalesh u rrukullos në dhomën time e m'u duk se tingulli i tyre ishte një e vetëm një, emri im. Më ra lecka nga duart. Vala e dytë e zërit u ngrit më e fuqishme ndaj zbrita nga shkalla, nuk mund të rrezikoja në majë të saj sepse në rritej me këtë intensitet vala e tretë do të më hidhte përtokë. Dola ngadalë e hajdutçe në ballkon, e më besoni, deri atë moment kurrë nuk e kisha ditur se vuaja nga lartësia. Rruga poshtë m'u duk larg, aq larg... dhe unë aq lart sa m'u morën mendtë e m'u përzie. Por këtu më arriti dhe vala e tretë e megjithëse e kisha parashikuar, u tremba sa u futa brenda me nxitim dhe e mbylla derën e ballkonit. Me pak fjalë dola jashtë, u futa në një bar, porosita një kafe të fortë e pas saj shkova e ndeza një qiri në kishën ngjitur shtëpisë. Kur u ktheva zëri kish pushuar. Të nesërmen po e njëjta punë, por i kisha marrë masat, kisha blerë qirinj e ndeza një për ç'do dhomë. Nja dy ditë zëri misterioz heshti e më gënjeu mëndja se kish vendosur të më linte të qetë. Por u kthyen ditën e tretë e më gjetën sërish të papërgatitur... përplasa leckën në kovë e dola aq furishëm sa desh u përplasa me një fqinjë në fund të shkallës.

- Ajo duhet të mbledhë mëndjen e të ndryshojë oraret. Nuk bëhen mësime kantoje në pikë të mëngjesit, ka njerëz që punojnë natën.

Nga drejtimi i dorës së saj kuptova edhe ku banonte zëri misterioz. U ndjeva e lehtë pupël, asnjë fantazmë e xhindosur që thërriste emrin tim...

- Mua nuk më prish punë, aspak,- i buzëqesha fqinjës e ngjita shkallët sërish. Asnjë koment, më kish lënë mëndja të ankohesha, ende nuk kisha vënë kèmbë aty e të krijoja pakënaqësi. Pastaj s'kisha dhe kohë, të nesërmen do të bënim shpërnguljen.

Nata e parë kaloi në qetësi. Natën e dytë... një këngë, ca përzierje zërash... jo si këngët që jam mësuar të dëgjoj unë dhe as si ato çmenduritë që dëgjonin fëmijët e mi adoleshentë. Ishte diçka e tipit tjetër... diçka sikur buronte nga dheu e zbriste nga qielli njëkohësisht. M'u mbush mëndja se këto po, këto ishin zëra që vinin nga përtej, ashtu të ëmbël, të shtruar në një melodi... Vrisja mendjen t'u gjeja fytyrën... e të them të drejtën disa dhe i njoha, u çova e u ndeza nga një qiri për shpirt e me mënyrën time fola e u çmalla me ta. Diku sikur u çmallën dhe ato e u larguan por u kthyen prapë pas një jave, e pas një jave tjetër, shkurt një herë në javë. Asnjëherë marketi pranë shtëpisë sime nuk kish shitur aq qiri sa ato javë, “qirinj” ishte artikulli i cili hapte listën e pazarit që i bëja tim shoqi, derisa pas një muaji poshtë meje erdhi fqinja e re. Më ndaloi pas një nate të tillë poshtë pallatit.

- Më zgjoi djali mbrëmë në mes të natës. Cohu, më tha se shtëpinë e kanë sulmuar fantazmat. I thashe të flerë i qetë se fantazmat nuk ekzistojnë. Po dëgjonte ai, dridhej si purtekë. Janë mbledhur në dhomën time tha. E kishte te drejtë.

- Cfarë?! Kish...

Por ajo as që e vuri re se unë po flisja, më ndërpreu pa pikë takti (më vonë e mora vesh se të bashkëbisedosh më të do të thotë vetëm ta dëgjosh e të mos e marrësh mundimin të flasësh sepse as që e ka ndërmend të të dëgjojë... shprazet si furtuna me shiun e ikën e nganjëherë harron edhe të të përshendesë në fund), e vazhdoi:

- U çova e shkova në dhomën e tij, e ke parasysh atë që bjen nga ana e kishës që kemi pothuaj ngjitur. E aty, në atë dhomën poshtë që duket si bodrum mblidhen një herë në javë e bëjnë prova ca vullnetarë për korin e kishës. Jam nisur të shkoj e të ankohem tek prifti të mos i bëjnë në orë aq të vona. Nëse të shqetësojnë edhe ty, shkojmë bashkë.

- C'është ajo fjalë, as i kam dëgjuar, - u shpejtova të përgjigjem unë.

- Po nga ajo anë është dhoma jote e gjumit, e ke sipër...

Ke parë ti, asnjëherë nuk kish hyrë në shtëpinë time dhe dinte se ku flija... po ç'bëjnë këta njerëz vallë, nuk kanë punë tjetër veç të më përgjojnë, ku flë, si flë, a zgjohem, a shkoj në banjë... edhe këtë ma numërojnë...

- E di si është puna,- ja kthej ca thatë,- bie e lodhur e më zë gjumi top, e topat të bien...

- C'thua?! Nuk je ti që shkon në banjë gjatë natës?

- Jo, të thashë se nuk zgjohem deri në mëngjes.

- Atëhere yt shoq, fëmijët e tu?

- Asnjë, familjarisht e kemi gjumin e rëndë, ndryshe diçka do më thonin.

U largova prej saj duke e lënë me një lloj ndriçimi në sy ku përplasej dyshimi për fjalët e mia me diçka tjetër... kush vallë i bën ato zhurma të çuditëshme natën nëse nuk...” Zgjidhe”, i thashë me vehte, ndërsa me gojë i thashë “Diten e mire”. Misterin e zërave që më vinin nga përtej tashmë e kisha zgjidhur. Ma kish zgjidhur ajo.

Megjithatë, idea se një fantazmë më sillet nëpër shtëpi, nuk më është shqitur akoma. Jo se rri e vras shumë mendjen për të, thjesht më bjen ndërmend kur më digjet ndonjë poç kur shtyp çelësin për ta ndezur, kur drita ndizet e shuhet vetë, kur kërcasin kapaket e rafteve, kur përplasen dyert etjerë etjerë gjëra që po të ndaloj pak e t'i studjoj nuk dalin veçse fenomene ordinere që një njeri me pak tru e arësye të shëndoshë i zgjidh shpejt e shpejt. Por mua më pëlqen kështu, përse mos ta kem një xhanëm, timen, personale, nuk e shihni se ç'bëhet, programet e televizorit në mbrëmje janë të mbushur me filma e programe për to. Kjo e imja përgjithësisht është paqësore veçse nganjëherë më të rrallë nuk e di përse inatoset e pa më lënë kohë të gjej shkakun, ndjej ashtu, papritur e pakuptuar të më niset drejt zverkut fryma e saj e ftohtë që më mbështjell në një vorbull ajri të ngrirë e më kallkanos deri në palcë... Më mirë të mos e zë me gojë, nuk dua ta ngacmoj. Një grua më thosh një ditë se nuk duhet të kem frikë nga të vdekurit, të gjallëve duhet t'ua kem frikën, ata të bëjnë keq. Mbase ka të drejtë, por njeriu ka frikë nga e panjohura, e të keqen që mund të bëjnë të vdekurit nuk e kam provuar ende...

Më duhet të bëj një analizë mjekësore e më duhet të agjëroj tërë ditën. Më shkoi mirë, se një koleges sime për t'i bërë një kontroll me një lloj aparati... e “thanë”. Jo, nuk u shpreha drejt, fjala e saktë do të ishte e “ujëzuan”. Periza i zgjati një javë, ditën e parë i hoqën një vakt, të dytën dy, të tretën e lanë vetëm me biskota të cilat erdhën duke ja pakësuar, e ditën e fundit vetëm ujë.

“Më ishte tharë buza, bërë eshkë në mes të nates”, - m'u ankua ajo të nesërmen në mëngjes, - por organizmi im e refuzoi ujin deri në atë masë sa nuk doja ta shihja me sy e vetëm kur e mendoja më vinte për të vjellë”...

Lavdi Zotit, unë e kam veç për sot... e kam uri. E po flas përçart. Vërtet, ç'të punon truri kur të merr uria. Po kur nuk ke uri fare ose je sëmurë e nuk ke pikë oreksi? Dje po ushqeja një prift të moshuar që ka zënë shtratin. Shtrembëroi fytyrën që në lugën e parë.

“Si thoni Don...”,- për të respektuar privacy- in e tij emrin nuk po e përmend, (ndërsa “don” -in ja shtojmë para emrit në shenjë respekti ),-” nuk është e ngrënëshme”,- fjalë tjetër kjo që përdoret këtej.

U shtrembërua përsëri e pastaj më tha.

“Duhet fantazi për ta ngrënë. Prit pak sa ta përgatis”.

Ide e bukur mendova dhe qesha. Më është simpatik, ani se disa kolege nuk janë të këtij mendimi. Pat ardhur në azil mbi një karrige me rrota e nuk duhej shumë për ta kuptuar se shihte gjëra që ne nuk i shihnim. Ditën e parë më tha t'ja largoja atë akrepin që kish zënë vend në fund të dhomës. Shyqyr që e kish aluçinacion, se kujt ja ka qejfi të merret me akrepët. Cuditërisht, e mori veten shpejt, u ngrit më këmbë e megjithëse i ka kaluar të nëntëdhjetat, e kish hapin më të lehtë se të një fëmije. E i fshehu ato sjellje të çuditëshme që ne u kishim vënë emrin aluçinacione, me pak fjalë u bë normal. Normal m'u duk edhe dje tek po përgatiste stomakun me fantazi që të pranonte ushqimin duke lëvizur kokën majtas e djathtas. Diku foli por fjalët nuk ja shqova se kokën e kish të kthyer nga ana tjetër.

“Thatë gjë Don....?

Koka e bardhë u kthye nga unë e më pa me bezdi. Si ata që të thonë, “sa pa edukatë je”, nuk ndërhyhet kështu kot kur flet me...

“ Nuk po flisja me ty”.

Pra kisha të drejtë...” kur flet me të tjerë”. Sytë e tij rrotulloheshin nëpër dhomë e herë herë tundte kokën në shenjë pohimi a mohimi.

“Do të hani frutin Don...”?

Ktheu kokën një herë nga unë, pastaj në një drejtim tjetër e prapë nga unë.

“ Me mua po flet”?

“ Sigurisht... do të hani frutin?- e pyeta me mirësjellje, se nga kisha lexuar kohët e fundit se njerëzve që kane aluçinacione nuk duhet t'ua mohosh ato, duhet të bësh sikur i shikon edhe ti dhe të shmangësh temën e muhabetit. Ndaj të moshuarës që më kish pyetur në pushimin e drekës:

“ Ku shkoi ai djali që ishte para pak çastesh me mua në shtrat”?

Edhe se të them të drejtën nuk e kisha haberin se si mund të ishte ai djalë, i thashë:

“Mos u shqetëso, do të kthehet”.

E ajo më tha se kish frikë se mos humbiste sepse ishte pesë vjeç e nuk dinte rrugën. E sigurova se një pesëvjeçar i njeh mirë rrugët. U qetësua pak e pastaj më thirri sërish. Më pyeti se nëse kthehej çfarë duhej t'i thoshte.

“Të shkojë tek e ëma,- i thashë,- ai djalë e ka vendin pranë së ëmës.

Ky duhej të ishte qëndrimi ndaj njerëzve të cilëve truri ua pasqyron të shtrembëruar realitetin, kështu thosh ai artikull në internet që kisha lexuar pë kuriozitet.

Ndërsa bluaja në mëndje këtë sallatë gjërash të lexuara e të jetuara e ushqeja lugë pas luge priftin e moshuar që e mbaroi edhe frutin, ashtu mes dialogjesh të misterëshme... fjalë që nuk më drejtoheshin mua... e më bënte të përsërisja të miat duke më pyetur gjithnjë i habitur nëse i drejtohesha atij... Kokën e bardhë e mbajti pothuaj gjithë kohës kthyer nga ana e dritares. Mblodha të gjitha pjatat, lugët, gotat e mora të largohesha.

“Mirupafshim Don...!!!”- i thashë kur lashë dhomen e tij. Mbajta këmbët në korridor, nuk e kisha thirrur në emër të tij, e kisha thirrur me emrin e një prifti tjetër, të atij që tri vite të kaluara ka lënë një herë e mirë azilin së bashku me këtë botë...

Jo kjo e fundit sikur nuk qëndron... si më doli nga goja emri i tij atë mbrëmje e kokën kisha kthyer në një drejtim me atë të kokës së bardhë.... Mbase truri më ka pësuar ndonjë shtrembërim... U ktheva mbrapsht e hetova pëllëmbë për pëllëmbë dhomën. Askush, veç të moshuarit në shtrat.

Nuk kish si të kish tjetër.” Budalle,- i them vehtes,- ç'prisje të shihje ti”!? Ta pat thënë qartë:

“Shihemi pas tri ditësh Don... Kam tri ditë pushim.

“ Do të shihemi në parajsë,- kish buzëqeshur ai. Isha larguar duke pyetur vehten kushedi për të satën herë ato muaj se ku vallë e gjente forcën për të buzëqeshur, shtërnguar në morsën e dhimbjeve në të cilën tumorri i konsumonte trurin përditë. Nuk e di në shkoi në parajsë a jo, por di me siguri se një nga ato tri ditë kish ikur...

U largova me një ndjesi të këndëshme, ndjesi e paqeje dhe e të ndjerit mirë në sfondin e buzëqeshjes së fundit të priftit që në një batutë jo vetëm kish përmëndur parajsën por më kish bërë të ditur se dhe për mua kish vend atje, gjë e cila më kish bërë gjithnjë për të qeshur... Sepse... sepse kush shkoi dhe u kthye të na sigurojë... Të paktën unë nuk njoh asnjë. Ose... mbase... filli i kufirit që na ndan me parajsën e ferrin është shumë më i hollë se sa e mendojmë... fundja a nuk është qëllimi i njërës të na bëjë të ndjehemi mirë siç është i tjetrit të na bëjë të vuajmë... diku sa larg po dhe aq afër... larg në pafundësi e pamundësi... e afër fshehur në një skutë të qenies sonë ku struket shpirti...

Ah sikur

2010-11-21T11:28:00.000-08:00

Ah sikur

Ah sikur të mundja të të nxirrja nga ëndrra

edhe sikur vetëm për një çast,

vetëm për një çast...

tani që dhimbja duket e shtruar, e thërmuar

mbjellë tinëzisht në kalendarë qesharakë,

sa qesharakë...

Ah sikur...

tani që zemërimi me fatin e Zotin është fashitur

(fashitur duket të jetë)

që vdekjes të paktën nuk i vuri rradhë...

të paktën rradhë...

Ah sikur...

tani që të ardhmen në sy mund ta shoh

në sy,

pa frikë se më largon të fundit kujtim

dhimbjen se të humba ty...

Ah sikur...

të mundja të të nxirrja nga ëndrra

nga ëndrra të të nxirrja qoftë vetëm për një çast...

pa lotë, pa ngashërime, pa pendesa, pa dhimbje në zemrën e dhimbjes

në zemrën e dhimbjes

të të përqafoja

të të përqafoja të shuaja këtë mall

tërë këtë mall...

Grigio come...

2010-11-18T04:02:00.000-08:00

Come gli arti appassiti dei giorni passati
a non fare niente di importante...
Grigio
come il velo ipocrita di un sorriso
una volta tanto simpatico...
Grigio
come le ali addormentate degli angeli
in attesa che qualcuno le chiami
Grigie le strade, i passi, i pensieri
perdo l'equilibrio un instante
e scivolo come una foglia su una nuvola nera
in cerca della tempesta...
voglio, voglio innamorarmi come una pazza con il vento,
danzare con i fulmini finché sarò stanca morta
cadere lentamente, in un gioioso funerale di pioggia
per poi rinascere dentro il grembo d'un giorno migliore

Mos m'i prek lulet

2010-10-29T04:51:00.000-07:00

Tri të rëna daulleje dhe kënga e vallja pushoi. Burra, gra, fëmijë e pleq u ndanë në dy grupe e u tërhoqën në skaje të kundërta të lëndinës pa e humbur gjallërinë e gëzimin. Formuan nga një rreth në qendër të të cilit, ulur mbi shtresa lëkure ariu ndodhej këshilli i më të moshuarve. Drita bujare e hënës vinte në pah shpirtin misterioz të asaj feste duke u hedhur mbi supe mantelin e lashtë mistik, teksa syve u shtonte shkëlqimin. Njëkohësisht, në secilin grup, një djalë e një vajzë u shkëputën e u gjunjëzuan përpara të moshuarve. Zërat e mërmërimat e njerëzve pushuan e në heshtjen e thellë, nga të dy skajet u ngritën zërat e kryetarëve të cilët treteshin në njërin tjetrin e formonin një të vetëm, atë të zakonit e të ligjit, të kërkesës së besnikërisë e betimit për të mos shkelur mbi fjalën e dhënë njerëzve dhe zotave. Të rinjtë dëgjonin kokëulur. Ligjërata mbaroi me një kërkesë në emër të të gjithëve, nëse nuk ishin të bindur se do të mund t'u përmbaheshin kushteve, të tërhiqeshin sa ishin në kohë, ndryshe, të bënin betimin. Një pritje e ngrirë të cilën e theu tingulli i zërave të të rinjve, i cili u prit me brohoritje. Rrathët u hapën, vajza e djali të shoqëruar nga prindërit e tyre, lëvizën drejt njëri tjetrit në qendër të sheshit e ndaluan në largësinë e tri hapave. Vajza hoqi shaminë, klithma e reflekseve të arta të flokëve që harbuan me flladin e mbrëmjes ju derdh shtatit deri në brez, ndërsa shikimi prej drenusheje ju qep fytyrës së djalit ku dy sy në të cilët e kaltëra e ujit të burimit luante me refleksin e dëshirës dhe të flokëve të zinj që i binin mbi ballë e supe. U dëgjuan pasthirrma admirimi e pëshpërima keqardhjeje. “ Sa te bukur... Mëkat...” Rrathët u mbyllën sërish, një djalë e një vajzë tjetër u gjunjëzuan përkatësisht përpara të moshuarve për të bërë betimin e tyre. Arta, kështu quhej vajza flokëverdhë mbyti një pasthirrmë padurimi. Duhej të priste, atë natë të vitit kurorëzoheshin edhe dy çifte të tjera që kishin zgjedhur të njëjtin fat me të. Befas, një lëvizje e lehtë në brendësi të qenies së saj i shkaktoi një rrudhëz në ballin e bukur. “Ah, sikur ta dinte...” Sytë e kaltër e vështronin mbushur dëshirë e dashuri të pakufishme. Dhimbja i sëmboi krahërorin tek kujtoi netët e mbytura në pasionin e bukur të atyre syve, por flladi i lehtë që i përkëdheli trupin dhe hingëllima e kalit të fshehur në pyll ja lehtësoi. “Do të më kesh i dashuri im, edhe sonte...pastaj...” Do të ikte e nuk do të kthehej më, nuk do ta shihte më... E nuk do ta gjenin, i ish betuar asaj regëtime jete në prehrin e saj. Kur të tre çiftet qëndronin përballë njëri tjetrit, prindërit u dhanë bekimet e tyre e u larguan. Muzika filloi. Arta u lëshua në krahët e tij...

- & -

Në errësirën e dhomës, në një vezullim të mekur drithërues shquhej zarfi i bardhë mbi tryezë. Errësira dhe ankthi i pritjes, dy qiej të kobshëm që treteshin në njëri tjetrin. Zhavorri rënkoi ndën rrotat e makinës e bashkë me të dhe frika e saj. E kish gjetur.Tashmë ishte aty jashtë, më i dashur dhe më i frikshëm se kurrë. Afrohej me qetësinë e sigurinë e hapit të gjahtarit të sprovuar. Dera u hap e në dritën e sapondezur pa si u flashkën lulet në vazot e korridorit. “Mos m'i prek lulet!”, desh klithi, por frika nga zemërimi i tij e bëri të mblidhej kruspull mbi divan pa guxuar të merrte frymë. Me afrimin e tingujve të mbytur të hapave, instinkti i prëse për mbijetesë ngriti krye. Brofi këmbëzbathur, me zemrën që i çakërdisej në krahëror, rrëshkiti nga dera e pasme e shtëpisë. Vrapoi drejt pemës së vjetër të ullirit në fund të kopshtit. Hapi krahët e mbështolli trungun e trashë e të ashpër në një përqafim. Frymëmarrja nisi t'i merrte një ritëm të pranueshëm...

Dritat e shtëpisë u ndezën me rradhë e pa nxitim. Zëri i tij e thërriti. Shtypi instinktin për t'ju përgjigjur atij turbullimi të ëmbël që i shkaktonte. Një lëvizje e lehtë në brendësi të barkut të cilin e mbuloi me duar. Lëvizja e parë...

“ Vetëm fëmijë, jo!”- i kish thënë ai me ton sa lutës aq dhe urdhërues para një viti. Trishtimi i thellë në ata sy nuk e kish lënë të kundërshtonte e as të pyeste përse. Ajo ndjesi prani-mungese, edhe kur e kishte pranë, e mbante pezull diku në një pikë të papërcaktuar mes tokës dhe qiellit. Ajo marramëndje e lehtë dhe ajo xhelozi e marrë që i zinte frymën, sa herë dera mbyllej pas krahëve të tij ngarkuar me valixhet e udhëtimit. E kish quajtur dashuri, e nuk e kish vënë re se dalëngadalë po rrëshqiste në një vorbull dobësie, ndërsa dora dorës udhëtimet e tij bëheshin më të gjata. Atë kohë nuk i kish vënë re lulet. Ai kthehej më i dashuruar se kurrë...

Në katin e sipërm të shtëpisë u hap një dritare.Kish qenë dhoma e gjumit të gjyshes. Në të u shfaq figura e tij, të cilën drita që i derdhej pas e bënte të dukej e errët, i zi ishte dhe refleksi i flokëve. Sytë nuk ja shquante dot. “C'refleks u jep zemërimi vallë”, mendoi padashur ajo tek nga vendi i zemrës ku ruante kujtimet më të shtrenjta bëri rrugë shikimi i tij që e mbështolli me dashuri.”Përse...”, më tepër se një pyetje mbyti një ofshamë e malli ju mblodh në grykë e mori formën e lotit.

Kristali i lotit që shndriti në sytë e vajzës sapo dëgjoi emrin e tij, e kish zhytur në një pellg pendese por nuk mund të terhiqej. Xhelozia e kish sjellë aty, e kish bërë të rrëmonte në shkresat e kompjuterin e tij për të gjetur adresa e emra. Kur e kish parë atë vajzë, bukuria e së cilës e kish bindur se ishte ajo arësyeja e largimeve të shpeshta të tij, kish bërë përpara dhe e kish fyer me sjellen e saj të vrazhdë. Por ai kristal loti...

“U mërzit me mua, mbeta e sëmurë, nuk i vë faj”,- vajza ish munduar të shfajësonte ish të dashurin ndërsa zemra e Marës kish fërgëlluar.

Dritarja u mbyll e pas pak dëgjoi të hapej një tjetër që binte në anën tjetër të kopshtit. “Nuk më vuri re”, një fije shprese u ndez e u shua sakaq. E dinte se sa këmbëgulës ishte, edhe po të mos e gjente atë natë, nuk ishte në natyrën e tij të hiqte dorë. E aq më shumë prej saj...

“Nuk kam qenë gjithnjë kështu”,- kish buzëqeshur trishtë vajza tjetër. “Isha plot gjallëri, mishërim i shëndetit kur ai hyri në jetën time. Ishim të lumtur një kohë, pastaj u sëmura, leuçemi akute e përfundova në spital. Mjekët m'a hoqën shpresën ndërsa ai nuk u duk më...”

Dritat e shtëpisë u shuan një e nga një. Diçka vezulloi në errësirën e anës tjetër të kopshtit. Mbylli sytë e përfytyroi pemët që jepeshin e lëshonin degëzat e vogla në një përkulje sikur lypnin mëshirë. “Të shkretat pemë, e shkreta unë, i shkreti...”, padashur shtërngoi duart mbi bark aty ku kish ndjerë atë lëvizje të beftë.

Që kish një lidhje mes sëmundjes së ish të dashurave të tij, marramëndjes e anemisë së lehtë të saj, ishte bindur shpejt. Arësyeja i thosh të largohej menjëherë nga ai, sa ishte në kohë, por e keqja ishte se nuk dinte si t'ja bënte zemrës e cila dashurohej gjithnjë e më shumë. Kish vendosur të qëndronte deri në fund me shpresë se do ta gjente shkakun përpara se... Në fund të kasafortës së tij kish zbuluar medaljonin e fshehur, të njëjtë me atë që i kish dhuruar gjyshja në fëmijëri dhe që e kish porositur me mijëra herë ta mbante të fshehur. Intuita, ajo pjesë e nënvetëdijes që nuk do t'ja dijë për atë që di e as për atë që beson, i kish thënë se shkaku i misterit duhej kërkuar aty.

- & -

Profesori i dikurshëm i historisë, me flokët e thinjur e të rralluar që dukeshin si push i bardhë mbi lëkurën e trëndafiltë të kokës, kish hequr syzet dhe e kish vështruar medaljonin një copë herë pa fshehur habinë e gëzimin e tij prej fëmije. E dinte se ai koleksiononte relike të vjetra, por më shumë kish qenë instinkti që e kish çuar tek ai.

“Ka ndonjë vlerë?” - Mara ish munduar të fshihte arësyen e vërtetë të vizitës së saj.

“Nuk besoj, tashmë ajo legjendë është harruar, askush nuk e zë më në gojë edhe po të marrim parasysh faktin se shumëpak mund ta ketë degjuar.”

“Legjendë!? Ku mund ta gjej?”

“Nuk jam i sigurtë nëse ka qenë shkruar ndonjëherë. E pikërisht për këtë kam bindjen se ka diçka të vërtetë në të. Eshtë sikur...

“C'farë thotë legjenda?”

Profesori kroi një copë herë kokën. Pastaj me duar që i dridheshin nga mosha dhe emoconi i zgjati lupën dhe medaljonin.

“Mund të m'a përshkruash se ç'farë sheh në të?

“Eëë... një peisazh i gdhëndur, dy kodra ose dy male, në mes duket se kalon një lumë. Jo, jo duhet të jetë lumë se duket një urë. Mbi urë një çift... Në brigjet e lumit njerëz në grupe... ndoshta festojnë.

“Tjetër?”

“Duken edhe... shtëpi ose kasolle të vogla... duhet të jenë dy fshatra që ndahen nga lumi... - Mara ngriti sytë e shikoi lëkundjen e lehtë të kokës së profesorit që pohonte përshkrimin e saj.

“Tjetër?” - kish diçka të ngjashme me padurimin fëmijëror zëri i tij.

“Asgjë.”

“Ciftin, çiftin në qendër, a nuk duket sikur...

“Kokat e çiftit afrohen nga një shall që ...”

“Nuk është shall!”- zëri ish i nxituar e me një notë qortimi.

Mara e vështroi sërish me kujdes. I jepte përshtypjen se një shall i hollë kalonte në qafën e burrit e të gruas e i afronte aq sa kokat gati sa nuk takoheshin me njëra tjetrën.. Shkëputi një çast shikimin nga medaljoni dhe e braktisi në kopshtin e madh përtej dritares. Gjelbërimi i qetësoi shikimin e i sqaroi mendimet. I bënte gjithnjë këtë efekt. Përkuli kokën mbi lupë. Ndoqi me kujdes vijën e gdhendur hollë. Fillonte në gojën e gruas, zgjatej e mbështillej rreth qafës së burrit e në fund ngrihej e merrte drejtimin e fytyrës së tij. Si... një lloj avulli fryme... Diçka të tillë, edhe se në përmasa më të vogla, pikasi në grupet e njerëzve që dukeshin sikur festonin në breg të lumit. Njerëz që në mënyrë të çuditëshme, lidheshin me shalle fryme...

“Isha i sigurtë që do ta vije re!” - Profesori i buzëqeshi me pamjen e njeriut që dëfrehej pa masë.

- & -

Një fis i përndjekur e i dëbuar, askush atë mëngjes nuk dinte të thosh se nga kush e nga ku, ishte ngulur për gjithë natën në tokat që shtriheshin në anën tjetër të lumit. Në të gdhirë, kur panë tendat e murrme si njolla të shëmtuara mbi lëndinë, fshatarët më shumë se u befasuan u zemëruan. Ishin toka ku nxirrnin nganjëherë për të kullotur bagëtinë e pyjet që zinin e nisnin fill pas livadheve i përdornin për gjah. Të revoltuar rrokën armët e kërkuan të mblidhej këshilli i të moshuarve. Gratë e fëmijët, ngarkuar me sendet më të nevojshme i nisën të ngjitnin malin në kasollet që u bënin strehë sa herë që nga fshati kërcënohej nga ndonjë rrezik e luftë, të cilat fatkeqësisht nuk mungonin gjatë. Kush nuk kish kaluar andej e kish kërkuar t'i dëbonte e të vinte rrënjë në ato toka. Sikur nuk mjaftonin ata të prapa malit të lindjes që vinin gjithnjë duke u shtuar e veç kur zbrisnin herë pa zhurmë veshur me zhelet e errësirës, e herë me gjurulldi duke u bërë dëme në mall e njerëz. Shumë shprehën mendimin se duhej të sulmonin të parët, përpara se ai fis i panjohur të mblidhte forcat e të përgatitej. Por më i moshuari kundërshtoi. Ende nuk i dinin qëllimet e atij fisi që ishte ngulur në anën tjetër të lumit. “Mund të jenë endacakë e i ngrenë tendat shpejt, - tha ai. Mos nxehemi e derdhim gjak pa shkak. Presim disa ditë e marrim vesh se ç'duan.”

U bë një diskutim i zjarrtë. Disa ditë as që bëhej fjalë. Kështu, në të rënë të muzgut, tre të moshuar, mbi trokun e tre kuajve të bardhë kaluan urën e drunjtë që bashkonte brigjet e lumit. Pjesa tjetër e burrave, me armë të rrokura e me ankthin për fatin e kalorësve, u rreshtua përgjatë bregut në pritje...

- & -

“Burrat janë më të paktë në numër, por kjo nuk do të thotë se janë më pak trima. Forca dhe detyrimi i tyre janë gratë e fëmijët që kanë nën mbrojtje. Gjithë ç'ka ka mbetur nga një fis i madh në të cilin është ndeshur udha e është derdhur hordhia e fisit që ka hedhur rrënjë përtej malit të lindjes. I ka vrarë, i ka prerë, i ka dëbuar, e i ndjek derisa të shuajë farën e tyre.”

Një mërmërimë e lehtë burrash u ngrit mbi shesh. Keqardhja sikur e tulati pak zemërimin e tyre, por sedra e prekur se kishin ardhur e shtruar këmbëkryq në trojet e tyre pa u marrë leje, në ato toka që kishin vlejtur gjakun te tyre...

“ Kërkojne leje të qëndrojnë. Kanë kërkuar të rrinë edhe në vise të tjera, por i kanë dëbuar. Njerëzit i tremben zemërimit të fisit të egër të përtej malit të lindjes. Nëse ua japim, do të respektojnë gjuhën, zakonet e zotat tanë, e ne do të respektojmë të tyret. Nëse nuk ua japim, do të largohen siç kanë ardhur”.

“Të ikin një orë e më parë!”

“Nuk i duam këtu!”

“Janë trojet tona”!

I moshuari u ngrit më këmbë dhe thirrmat pushuan. Dukej i zbehtë dhe i lodhur.

“Tri ditë u kemi dhënë leje. Nuk kanë qëllim luftën, na shtrijnë dorën për ndihmë. Muzgun e ditës së tretë do t'u bëjmë të ditur vendimin tonë. Nëse nuk i duam këtu, në rrezen e parë të të katërtës ditë do të jenë larg. Forconi rojet, mbani ngjeshur armët e kthehuni pranë grave e vocrrakëve. Mendohuni. Agun e dites së tretë mblidhemi e vendosim.”

U dëgjua një mërmërimë e mbytur pakënaqësie por askush nuk pati guximin të kundërshtonte, ndaj dalëngadale filluan të çoheshin.Zëri i të moshuarit i ktheu sërish.

“Mos harroni ato që na kanë mësuar baballarët e të parët tanë. Mikpritja, bujaria dhe mbrojtja e mikut që troket në derë. Nuk është në nderin tonë të përzëmë gra e fëmijë që vriten a vdesin urie rrugës për të gjetur një truall për ta pasur ndënë këmbë e një qiell t'u bëjë strehë mbi kokë. Kanë dhënë fjalën se nëse do t'i pranojmë të jetojnë pranë nesh, do të luftojnë krah për krah me ne.”

“Nuk kemi nevojë për ta, e mbrojmë vetë këtë tokë deri në pikën e fundit të gjakut!”- briti një burrë i ri e e kjo britmë bëri të ngrihej sërish mërmërima e zemëruar e burrave që ishin në një mendje me të. I moshuari ngriti dorën dhe mërmërima pushoi.

“ Kësaj toke nuk i mungon gjaku ynë, ka filluar t'i mungojë krahu ynë për ta punuar e gazi i fëmijëve. Pas çdo beteje mbetemi më pak ndërsa armiku ynë rritet në numër, hordhi të tjera zbresin e bashkohen me ta.Të bashkuar me ta do të jemi më të fortë e do të gëzojmë më shumë kohë paqe. Paqe do të thotë fëmijë që rriten e bëhen burra për punë e për luftë, vocrrakë që lindin e i shtojnë gazin jetës. Kjo tokë kërkon të shohë jetën e atij gjaku të lulëzojë.”

- & -

Në të rënë të muzgut të ditës së tretë, tre të moshuarit me flokë të bardhë, mbi trokun e kuajve jelebardhë shkelën urën që lidhte dy brigjet e lumit për të çuar fjalën e bardhë të zemrës së fisit, i pranonin si vëllezër. Por kjo nuk është ajo që bën legjendën, legjenda fillon pikërisht këtu...

U desh të kalonte ca kohë që njerëzit të pikasnin se gjërat nuk shkonin siç duhej. Jo se të ardhurit nuk e mbajtën fjalën e tyre, burrat e tyre tregonin trimëri e besnikëri të pashoqe në betejat me fisin e përtej malit të lindjes. Respektonin zakonet e zotat e filluan të flisnin gjuhën e fisit që i kishte pritur. Diçka tjetër nuk ecte, kur sulmet e luftërat pushuan,e cila në fillim nuk i ra në sy askujt e kur filloi të binte nuk i gjenin spjegim. Në prani të tyre njerëzit filluan të ndjeheshin të lodhur, zbeheshin e sëmureshin. Martesat mes të dyja palëve ishin të pakta, e nuk përfundonin mirë, fëmijët vdisnin që në bark të nënës e nganjëherë vdisnin edhe gratë në lindje. Gojë të liga nisën të pëshpërisnin se ata ishin të mallëkuar e këtë mallëkim e hidhnin mbi fshatin e tyre. Njerëzit e fshatit filluan t'i ndruheshin njerëzve të fisit të ardhur. Frika a tutja erdhi deri aty, sa fshatarët hoqën dorë me dëshirë nga kullotat në bregun tjetër të lumit e nga gjahu në pyjet pas tyre. Por... dashuria... asnjë nuk mund ta parashikojë, se në ç'krahë ere vjen e të rremben. Zemrat e të rinjve nuk dinë të bëjnë kujdes, i falen asaj, paçka se fryn nga bregu i duhur apo ai i gabuar. E kur vjen nga i gabuari... asgjë të mirë nuk sillte...

Dikush e kish thënë edhe më parë por askush nuk ja kish vënë veshin. Nuk ishte vetëm toka, gjëja e gjallë e siguria që u mungonte atyre njerëzve. Atyre u mungonte diçka shumë më tepër se kaq... Vuajtjet e tmerret u kish shkaktuar një dëshpërim të tillë sa u kish shprazur shpirtin nga çdo lloj esence të bukur jete. Shpirti i tyre ishte si një pus i shprazur, i etur për t'u mbushr me gëzimet e mëdha e të vogla të jetës. Të paditur, të pandërgjegjshëm, e pa e kuptuar as ata vetë, thithnin energjinë jetësore të njerëzve të fshatit. Aq e madhe ishte kjo etje sa thithnin edhe energjinë e bimëve e të kafshëve. Njerëzit thonin, se nëse ndonjëri prej tyre binte e flinte mbi bar, kur zgjohej bari ndën trupin e tij ishte i zverdhur e duhej ditë të merrte ngjyrën e gjelbër.

“Të largohen!”- thanë shumica.

“Të largohen... nuk i duam më këtu!” - kërkonin të indinjuar e të frikësuar njerëzit.

Por fjala ishte dhënë. Për sa mbahej mend, ai fis nuk e kish shkelur kurrë fjalën e dhënë. Të moshuarit e menduan mirë e mirë këtë punë. Thirrën të moshuarit, më të diturit e më të urtit e dy fiseve dhe u mblodhën. Duhej gjetur një zgjidhje. Ju luten zotave të qiellit e të tokës... Toka, toka ishte ajo që i mbante e i ushqente. Toka ishte zanafilla e jetës së trupit i cili në fund të udhëtimit i kthehej. Pluhuri tek pluhuri, hiri tek hiri... Atje duhej të kërkohej zgjidhja.

“ Janë fatkeqë,- filloi t'u fliste më i moshuari.- Po t'i përzëmë do të enden viseve të botës me këtë uri që do të vijë gjithnjë duke u shtuar. Mund t'i mbajmë pranë e t'i ndihmojmë. Le t'i kërkojmë ndihmë zotave e tokës. Pemët do të jenë mbështetja jonë, do të na dhurojnë atë energji me të cilën do të ushqejmë atë popull derisa të jetë i ngopur. Mbillni pemë, bimë, gjelbërimi të mos mungojë as në këtë anë dhe as nga ana tjetër e lumit. Lisa, pishë dhe ullinj. Sa më shumë ullinj, kjo pemë e shenjtë do të shërojë këtë sëmundje. Rrënjët e tyre shkojnë thellë në tokë e thithin energjinë e saj, ne do ta marrim prej tyre. Të caktohet një ditë në vit, në fund të verës pas të korrave, kur hëna të jete e plotë. Le të bëhet festë, të gëzojmë, të vallëzojmë, e të dhurojmë me dëshirë zemre energjinë e tepërt që mbledhim gjatë vitit. Të mundohemi të pakësojmë martesat me ta, por nuk mund t'i pengojmë. Dashuria është e shenjtë, e nuk ka ligj toke e perëndie ta ndalojë.Por do t'u vëmë një kusht: të mos bëjnë fëmijë. Shtatzanitë janë me rrezik për nënat, e nëse fëmijët lindin nga një martesë e tillë...zoti të na ruajë sepse një fëmijë nuk di të kontrollojë veprimet që bën... Nëse ndodh kjo, prindi është i detyruar ta mbysë me duart e veta.”

Thonë se ata dy fshatra jetuan kështu një kohë të gjatë, derisa pusi i shpirtit të tyre u mbush e u shkrinë e u bënë një fis i madh e i fuqishëm i cili jetoi në paqe e begati aq sa e harruan historinë e fisit të ardhur për një natë e zuri bregun përkarshi të lumit. Për të mos thënë pastaj që histori si ajo e Artës, apo nuseve të tjera, në të cilat instinkti i nënës për krijesën e sapokrijuar në bark kalëroi atë të ligjit. Braktisën gjithshka, burrat, shtëpinë, familjet e fisin e tyre. Një kohë u fol se të tillave u viheshin pas burrat më të fortë e të stërvitur nga të dyja fiset e kur i gjenin i vrisnin. Por kishte edhe nga ato që nuk ju gjet më as nami e as nishani. Menduan se natyra e shpirtit të tyre apo e fëmijëve të lindur ka përfunduar fatin e tyre në mënyrë edhe më të tmerrshme. Asnjë nuk e dinte me saktësi as atëhere, e nuk di si ta dijë sot, kur lumi i kohës ka derdhur shekuj pa mbarim në atë oqean harrese. Asgjë e shkruar, asnjë dokument që të vërtetojë atë akt të bukur të dhurimit të një pjese të energjisë së jetës e të shpirtit bërë dikur nga fisi i një fshati për të ndihmuar një tjetër në emër të jetës. Po ta mendosh, duket se e ka një qëllim, e mira që bëhet nuk përmendet. U bënë vetëm këta medalionë, të cilët ua varnin në qafë djemve e vajzave që martoheshin me ata që nuk ishin të fisit të tyre, që t'u kujtonte zotimin që kishin marrë, deri në fund të jetës apo martesës së tyre, do të ishin vetëm ata të dy...

Profesori ndërpreu tregimin, sikur të ish kujtuar për diçka për të cilë nuk i kish shkuar mendja më parë ktheu kokën nga ajo.

“Ku e gjete?”

“Rastësisht në një dyqan që shet gjëra të vjetra e antike. Nuk e di përse zgjoi kurreshtjen time. Profesor, e ke besuar ndonjëherë këtë legjendë?”

“Legjendën jo, por faktin që ka njerëz që të përthithin energji nuk e mohoj. Kam një mikun tim, të cilin fatmirësisht e shoh rrallë sepse është larg. E dua, e respektoj dhe e ndjej veten aq mirë në shoqërinë e tij, sa koha më rreshqet si uji ndër gishta pa e kuptuar. Por kur ndahemi dhe kthehem në shtëpi, ndjehem si një enë e zbrazur nga forcat e më duhet të bëj shumë orë gjumë që të marr veten. Eshtë vetëm një konstatim e nuk e di nëse shkaku është ai apo ajo ndjenjë keqardhje për të kur e shoh fill të vetëm në ditët e pleqërisë. I vetëm jam edhe unë, por ndryshon puna ime, nuk jam martuar e nuk kam pasur fëmijë. Ndërsa ai ka patur një familje të bukur, një grua e dy djem të cilët i ka humbur në një aksident. Nuk ka ditë, mëngjesin e së cilës të mos e fillojë me brerjen e thellë e të pafalshme të ndërgjegjes se ishte ai në timon. Megjithatë, ndoshta jam i lodhur dhe unë nga pleqëria e nuk dua t'ja vë asaj shkakun e lodhjes. Për të qeshur apo jo, ç'nuk na sajon mendja për të na mashtruar se nuk jemi edhe aq pleq. Marë e dashur, më gëzove me këtë vizitë. Sapo të pashë në derë, u ndjeva sikur kisha njëzetë vjetë më pak. Nëse do të ishte e vërtetë legjenda, ti duhet të jesh një nga pinjollet e fundit të fisit që dhuron energjinë e gëzimin e jetës.

“Sikur ta dish sa të vërtetë ka në ato që thua”, - mendoi ajo ndërsa zgjati krahët dhe e befasoi profesorin në një përqafim. I buzëqeshi asaj pikëlze të ndruajtur loti ndën qerpikun e thinjur dhe e puthi lehtë në faqe. “Ndoshta është hera e fundit që e shoh, e kam futur veten në një telash që...”

Hapi i lehtë e i zhdërvjellët bëri të mërmërinte zhavorrin e rruginës e më pas u shurdhua mbi bar. U struk nën hijen e ullirit të madh e u mundua të dallonte në errësirë siluetën e tij. E përfytyroi ashtu, të hajthëm e të bukur, me buzëqeshjen magjepsëse. Ishte dashuruar marrëzisht pas tij, sapo sytë i kishin qëndruar mbi të. Po ai çfarë i kish pëlqyer asaj që nuk kish asgjë të jashtëzakonshme përveç se asaj energjie... “Pikërisht këtë”, ju përgjigj sërish vetes.

“ Kur e ndjen veten kështu, kaq të mbushur, dil në kopësht,- ju kujtuan fjalët e gjyshes.- Nuk të bën mirë as ty dhe as atyre që ke pranë”

“C'thua gjyshe?”

“Më degjo mua, di më shumë...”

Më shumë!? Gjyshja dinte më shumë. Në ato kohëra të lashta kishin qenë të detyruar për të mbijetuar në situata absurde. Evolucion? Evolucion i shpirtit.Dhe i trupit.

“ E mira nuk bën kurrë keq gjyshe...”

“Cdo gjë e tepërt bën keq. Ka njerëz që vdesin edhe nga gëzimi.”

Jo këtë nuk e kuptonte. Ishte e vogël atëhere dhe tani... E vërteta se edhe tani nuk donte ta besonte, vetëm se... kish dëgjuar atë histori... Dhe ai medaljon. Gjyshja e kish trashëguar brez pas brezi. Gjyshja që ndihmonte këdo në nevojë dhe ja kish ushqyer edhe asaj kënaqësinë e të qënit e dobishme. Gyshja dhe ajo, me duart që i kishin njëlloj, gjithnjë çuditërisht të nxehta. Kish këmbëngulur aq shumë që Mara të studjonte mjekësi, aq sa i cingriste nervat nënës së saj. Meqë nuk kish mundur kurrë të mposhtëte neverinë që i shkaktonte gjaku, si dhe për t'u bërë qejfin të dyjave ish bërë fizioterapiste. Si jehona të largëta i mbërrinin në vesh zërat e pacientëve. ”Ke duar të magjishme...mjaft që të prekësh dhe dhimbja...” Gjyshja e dinte... Kur kthehej e lodhur, zaknisht kur u bënte masazhet të moshuarve... ata thithin më shumë energji, sepse e kanë të paktë... Si nuk i kish shkuar mendja më parë...”Dil në kopësht e pusho ndënë pemë, shko tek ulliri...” Pema e ullirit...

Mbështeti faqen pas lëvores së ashpër të pemës. Ndihej mirë, frymëmarrja i ishte qetësuar dhe këmbët i ndjente të forta. Pak më tej feksi refleksi i flokëve të zinj. Mund ta përballonte, nuk e kish më frikë. “Tallesh me veten, apo jo? Po fëmija. Nuk është rrezik vetëm për ty ”. U shkëput me të shpejtë nga trungu i pemës e rendi drejt portës. Dy makina të zeza, me drita të shuara qëndruan para saj dhe hije po aq te errëta shqoi në brendi te tyre. Mbajti hapin në medyshje duke peshuar se nga mund të ishte më i madh rreziku, nga ai që e ndiqte pas apo ata që e prisnin përpara. Befas një dorë e tërhoqi me forcë prapa ndërsa tjetra i zuri gojën që të mos bërtiste deri në fund të kopshtit ku shkëput me mundim nga krahët e tij.

“Lëshomë!

“Duhet të ikim!- pa ja vënë veshin kundërshtimeve të saj e ngriti dhe e vuri mbi një shkallë të ngjitur pas murit.

“Shpejt! Janë fare afër,- ai e shtyu dhe u ngjit pas saj. Nga porta hijet e zeza u shkrinë me errësirën drejt tyre. U hodh pas tij. Ai e priti me kujdes në krahë dhe e shtërngoi në një përqafim të shkurtër. Vrapuan drejt fundit të rrugës ku ndodhej makina e tij. U vunë në lëvizje me të shpejtë pa i ndezur dritat. Autostrada, me dritat e vijat e saj, çante drejt horizontit të pafund të një rruge në ikje e pa kthim. Ndjeu dorën e tij që ju mbështet lehtas mbi bark në një përkëdheli. Intuita i tha se... ishin një familje në ikje e arrati, e ai ishte aty për t'i mbrojtur...

KURBNESHI

2010-10-24T00:56:00.000-07:00

I kisha mbushur pesë vjeç e motra ime ishte disa muajshe, kur u transferuam në Kurbnesh. Babai kish mbaruar studimet jashtë shtetit, e jo vetëm, edhe ishte martuar atje me një të huaj. Kur u kthye , kufijtë u mbyllën. Për nënën time kish dy rrugë, të më merrte a të më linte mua, pak rëndësi kish, ajo që kish rëndësi kishte të ikte ose të qëndronte këtu pa pasur mundësi të shihte prindërit e saj. Zgjodhi të dytën. Për njëzet vjet rresht ndoqi babain tim atje ku e thërriti atdheu. Thirrja e parë në Bulqizë, kujtimet pothuaj më mungojnë fare sado që përpiqem se mos kujtoj diçka, pastaj Prrenjasi, këtu fare pak kujtime, dhe e treta, në rradhë ishte Kurbneshi. Këtu fillojnë edhe kujtimet e mia...

Një qytet i vogël, shumë i vogël, rrethuar nga një kurorë malesh të mbuluara me pisha, kështu më dukej mua, me në krye një më të lartë, që unë mbaj mend që e quanin kepi Gjon. Ajo që më kujtohet nga ajo kohë ishte se këtu ditët ishin më të shkurtëra se në Durrës, e Durrësi ishte shumë i shtrenjtë për mua... atje ishte gjyshja ime, me të cilën nuk jam ngopur kurrë, e shihja vetëm dy herë në vit, tre javë në verë dhe më pak se një javë për vit të ri, edhe se do të doja me gjithë shpirt t'a kisha gjithnjë pranë. Isha fëmijë e shumë gjëra nuk i kuptoja, nuk kuptoja sepse në fillim fëmijët më rrinin pak si larg, ose më mirë më largoheshin kur dukeshin në horizont prindërit e tyre, e pse çdo fjalë që thoja ma analizonin, e më pyesnin se ç'kisha ngrënë në drekë a në darkë, ashtu si pa dashur ndonjë nënë shoqeje...siç nuk kuptoja se pse kur nëna ime që punonte infermiere në spitalin e qytetit e bënte shërbimin njëzetekatër orësh e babai ishte në punë në minierë, shpesh vinin kontroll nga këshilli e fronti. Zakonisht ishin më shumë se pesë burra e gra që kontrollonin cep më cep shtëpinë, nëse ishte e pastër apo jo, të paktën mua kështu më thonin. Mbaj mend se si rrinin e shikonin foton në mur ku kishte dalë nëna ime me babanë kur ishin martuar e gjithnjë të njëjtat fjalë “ shikoni dashnorët e Venedikut”. Unë atë kohëmoshe nuk e dija se ç'ishin dashnorët e Venedikut, dija vetëm se fjala dashnor nuk kish kuptim të mirë, ndaj asnjëherë nuk ua thashë prindërve, kisha frikë se do të mërziteshin. Mjaft mërziteshin kur u thoja se vinin për kontroll, ndaj edhe këtë fillova të mos ua thoja. Derisa një ditë i gjeti aty komshija jonë Liza, ajo grua mirditore e mirë dhe u bërtiti. I ndoqi pas edhe nëpër shkallë, por unë nuk mora vesh shumë se ç'u tha. Di vetëm se nuk erdhën më, por si shpagim për këtë e thirrën nënën time në këshill e i thanë se ose do të pastronte mirë shtëpinë, ose do t'i bënin fletërrufe si grua që mban pis shtëpinë. Pise... nëna ime...!!!Vërtet, shtëpia mund të ishte ca rrëmujë, ishim vetëm dy fëmijë në shtëpi, unë pa mbushur të shtatë vjetët e motra ime dy vjeçe, për të cilën më binte shorti të kujdesesha. .. Nuk dua të kujtoj këto... aq më bënte atëhere e aq më bën tani, unë isha fëmijë i lumtur në atë Kurbneshin e largët, kam qenë fëmijë i lumtur në të gjithë fëmijërinë time, po të lëmë mënjanë të bërtiturat apo ndonjë shuplakë të mamasë sime që nuk m'i kursente. “Dajaku ka dalë nga xheneti”- justifikohej ajo para babait tim kur e qortonte për këtë. E unë nuk e dija se ç'ishte xheneti, por meqë dajaku nuk më pëlqente, nuk kish se si të më pëlqente dhe ai. Ndërsa babai... nuk ishte thjesht baba, ishte shok, ishte udhëheqësi im shpirtëror. E pastaj kisha mjaft gjëra që më pëlqenin, ishin lojërat jashtë me fëmijët e moshës sime kur mamaja ndodhej në shtëpi e kujdesej për motrën time, ishte kinemaja në të cilën vinin e ndërroheshin filmat dy herë në javë e më lejonin të shkoja edhe vetëm me ndonjë shoqe edhe pse isha e vogël. Ka patur një gjë të mirë ajo kohë, fëmijët mund të liheshin të lirshëm pa patur frikë se i prekte kush. Ishte shkolla, ku shkoja me dëshirë, mësimet nuk më rëndonin e pastaj ishin...librat. Kur mbusha tetë vjeç një shok i babait më dhuroi për ditëlindje përrallat e Andersenit. E unë... në netët e gjata isha sireneta, isha princesha, isha hirushja, isha heroina e filmit të mbrëmjes...isha, isha gjithnjë heroina pozitive e filmave dhe e përrallës. Cudi se si fëmijët zgjedhin në mënyrë të natyrëshme anën e së mirës.A mund te kish vend tjetër më të bukur e më të përshtatshëm në botë se Kurbneshi për të hyrë në botën e magjishme të përrallave? Mendoj se jo. Bukuria e tij natyrore, ai qytet i vogël që unë e mbaj mend me shtëpi të bardha, të cilin e bridhja përditë pëllëmbë për pëllëmbë, deri tek ura, më tej e kisha të ndaluar...Poshtë rreshtit të pallatit tim ishte një kullë, një kullë me frëngjij, kishte dhe një burim uji, kishte edhe lumë, ishin dyqanet, kish edhe një klub, ishte shkolla e mbaj mend edhe postën. E fëmijë ... shumë . E unë, dreqi e mori isha gjithnjë e pakujdesëshme, ose humbisja motrën e cila shkonte vrap në shtëpi e më spiunonte se nuk e ruaja, ose rrëzohesha duke luajtur e gjunjët i kisha gjithnjë të gjakosura, e nganjëherë harroja mallin që blija në dyqan mbi banak e krisja e ikja duke luajtur. Njëherë tek burimi, e nuk e di se ç'bëja atje pasi kishim ujë në shtëpi, lashë lekët mbi një gur e kur u ktheva, punë disa minutash nuk i gjeta. Për fat njerëzit që kisha lënë i gjeta aty, e i pyeta se mos i kishin parë lekët e mia. Filluan të qeshnin se mos po bëja shaka por kur unë këmbëngula, një grua që fliste me dialekt e të cilin kisha filluar t'a kuptoja mirë, ju drejtua një burri e i tha se e kishte parë të fuste diçka në xhep. Ai kundërshtoi një hop, pastaj me një buzëqeshje të sforcuar i nxorri lekët e mia e m'i zgjati duke më porositur se nuk duhej t'i lija më lekët ashtu. Tani i shkruaj këto dhe mendoj se njerëz të mirë e të mrekullueshëm ka e ka patur në të gjithë kohërat e vendet, e nuk kanë munguar kurrë ashtu siç nuk mund të mungojnë as njerëzit e këqinj. Fëmijëri e bekuar, problemet janë të të rriturve, e unë ua di për nder prindërve të mij që më kanë mbajtur larg problemeve të tyre e të kohës. Nuk i kam parë kurrë të zihen, e nëse ziheshin e për këtë nuk kam dyshim , nuk e bënin në prani të fëmijëve, duke më futur në shpirt mirësinë , ndjesinë se isha e rrethuar me dashuri. Jashtë shtëpisë ishte tjetër botë po kaq e gëzuar për mua, paçka se ndonjëherë zihesha me vajza e djem, nuk mësova kurrë të gjuaj me llastiqe ama me gurë...kisha nishan derisa i çava kokën shokut tim, Zefit që banonte në kullën me frëngjij, atëhere hoqa dorë.Gjaku që i rridhte bëri më shumë punë se qortimet, nuk doja më t'i bëja keq askujt.

Pastaj ndodhi diçka që e tronditi botën time prej fëmije ku nuk kishte dallim mes djalit dhe vajzës, babai më kishte shok, pra më trajtonte si djalë, edhe pse vishja fustane, edhe vajzat e tjera të moshës sime ishin më të prapa e më të shkathëta se djemtë...Por ajo mbledhje apo gjyq që u bë në sallën e kinemasë, e ne e pamë në vend të filmit, megjithëse nuk i kuptuam shumë nga sa u thanë. Po prishej një fejesë, një nga ato fejesa që quheshin në djep. Mësuam se vajzat i shisnin sapo lindnin tek burri. Babai i vajzës i kish marrë paratë pak kohë pasi ajo kish lindur, e ajo ishte e detyruar të martohej me një burrë shumë të madh, ishte edhe më i madh se gjyshi im i shkretë që kish pak vjet që kish vdekur. Ndërsa vajza ishte në klasë të tetë, ishte pesëmbëdhjetë vjeç. Ajo vajzë e bukur dhe e guximshme, ajo që thyente kanunin, ajo ju shtua heroinave të mia e të shoqeve të mia. E përfytyronim veten të fejuara që në djep, tek thyenim kanunin e bashkë me të edhe kokat e atyre njerëzve të liq që guxonin të shisnin vajza të vogla si ne...Jo, ne, unë isha nëntë vjeç, e shoqet e mia ishim të revoltuara, nuk e kishim idenë ende se ç' ishte burri e martesa, ishte diçka që duhej të ndodhte dikur larg, larg lojërave tona, por ne revoltoheshim sepse nuk donim të ishim të shitura si bagëti. Bagëtia shitet, është bagëti, vajzat... ne që të thyejmë kokën me gurë, le ta provojnë...

Ishte viti i fundit që kaluam në Kurbnesh. E të mendosh se babait i kishin premtuar se do të punonte aty vetëm një vit e do ta trasferonin afër shtëpisë së tij. Pesë vjet, unë u bëra dhjetë vjeçe e familja ime u shtua edhe me një pjesëtar tjetër, siç tha mamia, nuk kam parë fëmijë kaq të bukur, e për më tepër ishte djalë...E atëhere erdhi dhe trasferimi. Ditën që u larguam nga Kurbneshi, e kam të skalitur në kujtesë. Minatorët që ishin mbledhur tek autobusi e ndaheshin me babanë tim, shokët e tij inxhinierë me gratë e tyre, nëna ime me vëllain e vogël në krahë, motra ime e dashur e bukuroshe që nuk i ndahej babait, dhe unë që isha hutuar duke bërë edhe një lojë të fundit me fëmijët e moshës sime. Mezi u shkëputa pasi më thirrën disa herë. Nuk u ndava me shokët, nuk e konceptoja se ç'ishte ndarja, shumë shumë ndahesha me gjyshen time, por edhe atë pas ca kohësh e takoja prapë, por me këto këtu ... nuk e mendoja se nuk do t'i shihja më. E në fakt nuk i pashe më, megjithëse i mbajta në zemër për një kohë të gjatë. U drejtova nga autobusi, përpara meje ecte një çift, një burrë i madh, kështu i quaja të moshuarit, dhe një grua e re që i shkonte prapa duke i shkundur zbokthin nga supet e duke i sheshuar palat e xhaketës. Mbajta këmbët, ishte heroina ime me atë burrin që e kish blerë...Kisha një vit që nuk e kisha parë, ajo kish mbaruar shkollën. Edhe trupin nuk e mbante drejt. Vrapova, i parakalova e qëndrova përpara tyre duke kërkuar shikimin e saj por sytë e saj i shmangeshin të gjithëve.Burri kaloi duke më shtyrë lehtë, mua biçimin e kalamanit që i kisha zënë rrugën. Dikush më kapi për krahu e më ngjiti në autobus. Dëgjova nënën time : “Jezhish Maria” një gjashtëmbëdhjetëvjeçare me një gjashtëdhjetë.Babai i bëri me shenjë të heshtëte, ajo Jezu Maria edhe se shqiptuar në gjuhë të huaj mund të tërhiqte vëmendjen e dikujt. Autobusi u nis, unë pashë çiftin tek mbetej prapa e u ktheva nga babai, i kërkoja gjithnjë spjegime. Kuptova se ajo vajzë nuk kishte bërë mirë por siç dukej nuk kishte patur rrugë tjetër, u ishte dorëzuar të këqijve, ndryshe nuk do të kishte aq dhimbje e trishtim në sytë e tij...

Nuk diskutohet se u gëzova shumë më vonë, kur me emancipimin e gruas këto fejesa u prishën përfundimisht e heroinat e mia u ringjallën. Por tashmë Kurbneshi më kish plagosur në një krah tjetër, e kjo plagë nuk u shërua më. Babai im kish marrë silikozën, ajo minierë ku me bakrin nxirrej dhe ari, mori shumë jetë minatorësh, djem të rinj e të fortë të Mirditës deri ditën e fundit... e krahas kësaj nuk ka gjë që mund të më tërbojë më shumë se absurditeti i asaj kohe fallce... kur babanë tim nuk e mjekonin për sëmundjen që kish sepse nuk mund të pranonin që në një vend e sistem socialist si i yni, ku kapitali më i çmuar është njeriu...një inxhinier ishte sëmurur me silikozë duke punuar në minierë...

TRIORA

2010-10-16T05:27:00.000-07:00

TRIORA

Vite që banoja në Liguria, në këtë perlë të tokës italiane, e asnjë ditë bukuria e saj nuk më kish lënë indiferente. Dhe bëhej fjalë vetëm për bregdetin të cilin e kam parë deri në Kanë, nuk kisha hyrë ende në brendësi të saj. Pastaj një ditë dëgjova për Triorën që ndodhet jo larg qytetit ku banoj, vendin e shtrigave, ose si e quajnë ndryshe “Salemi” i Europës për shkak se aty u krye procesi i parë publik kundër shtrigave. Edhe se ka ndodhur gati njëqint vjet përpara atij të Salemit të New England, thonë se nuk ishte aspak inferior atij sa i përket tensionit e frikës. Të paktën kështu thuhej e mua kurioziteti...

- “Ke dëgjuar për Triorën vendin e shtrigave”? - pyeta një ditë një bashkëpatrioten time që e takova rastësisht dhe i propozova të pinim një kafe së bashku. Meqënëse nuk na lidhte tjetër veç origjinës, gjuhës e simpatisë që të befason shpesh, u pendova në çast për këtë pyetje. Mjaftonte fjala “shtrigë”, që të më shihte ndën një dritë tjetër, fjalë që të intrigon, të kujton përrallat e gjyshes e të bën të të kalojnë mornica nëpër trup duke të ndezur në imagjinatë të keqen e mishëruar... e njëkohesisht një fjalë e një koncept që jemi mësuar ta injorojmë. Përgjigja ishte sa e thjeshtë po aq e papritur.

- “Kam qenë disa herë.

- “Vërtet? Si është, e justifikon... desha të them ka pasur vërtetë shtriga”?

Nisi të trazonte kafenë me lugën e vogël duke ju shmangur shikimit tim e sytë i përhumbi larg në det një copë herë të mirë sa mendova se e kish harruar praninë time. Kur i ktheu nga unë, nënqeshja që admiroja ishte zhdukur e sytë i ishin bërë aq të errët e të thellë sa pata përshtypjen se mund të kridhesha brenda tyre, ndërsa zëri tingëlloi me një timbër tjetër.

- “Kur mendoj ato gra të pafajshme që ju veshën fatkeqësitë e natyrës, pisllëqet e bëra nga spekulimet e pronarëve të tokave dhe fallsifikimeve të monedhës nga funksionari i parë i vendit, revoltohem. Nuk ishin shtriga në kuptimin që u dhanë ata, ishin gra që kishin dhuntinë dhe inteligjencën për të përdorur ato mjete të natyres që u kish dhuruar vetë Zoti në të mirën e njerëzve. Fundja ishin qenie humane me virtutet e veset e tyre e mbase ndonjëra e shtyrë nga instinkte të çastit mund të ketë bërë edhe keq. Por kjo nuk mund të përkufizojë e të përgjithësojë atë që shpreh të qënit grua. E ke dëgjuar atë përkufizimin grua – shtrigë?

Mohova me kokë. Nuk doja të flisja se mos e ndërprisja e ata sy më thonin se kishin shumë për të thënë. Kafeja ishte ftohur në filxhan.

“ Sa herë që flitet për Triorën, unë mendoj Triorën time, atë që kam ndërtuar brenda vehtes. Sepse kam dhe unë një shpirt e magjinë e tij gjithashtu. E nëse kjo e fundit ka fytyrën e dashurisë për jetën, nuk do të kisha turp ta quaja veten “shtrigë”. Por medet... Po të kthej kokën pas, shoh turra drush mbi të cilat kam djegur shpirtin tim për gabimet që kam bërë. I kam ndezur, jam përcëlluar në to e pasi janë fikur, ngadalë jam ngritur e kam kuruar plagët e mia. Nuk i kam ulëritur qiellit, nuk kam shkelmuar dallgët e jetës nga dhimbja që kam provuar, duke gabuar mëson shpejt të mjekosh plagët ... Por... më ka ngelur një që nuk është shuar me kalimin e kohës, e ka momente që flakët e saja ngrihen aq sa më mbulojnë e më zënë frymën...

Aborti...

... Eshtë i çuditshëm zjarri i druve të shpirtit, ato flakë madje flasin, pëshpërisin në frymëmarrje ere e më thonë se ... kam shkelur ligjin e jetës, kam shkelur mbi paktin e krijimit që natyra e Zoti kanë bërë me gruan... kam shkelur mbi dashurinë për jetën...

... Shumë gra kanë abortuar në kohën time. Shumë gra që justifikoheshin se atë kohë nuk kishin me se i ushqenin fëmijët e shumtë me ato rroga që nuk dilnin as për të mbajtur frymën. Shumë fshatare e punëtore të cilat provokonin aborte në mënyra primitive e ku rrezikonin të linin kokën, pasi shteti nuk i lejonte por nuk bënte asgjë për parandalimin e shtatzanive të padëshëruara, sepse i duheshin skllevër për të ndërtuar socializmin e ushtarë për t'a mbrojtur. Aq i bënte atij se si do t'i rrisje. Por unë...

... Nuk di se si m'u fiksua se nuk mund ta mbaja atë fëmijë. Vërtet fëmija im i parë ishte ende i vogël, por sot ky nuk më duket justifikim. Thonë, është djalli që të shtyn... e të besosh në ekzistencën e tij... do të thotë të dyshosh në Zotin... Nuk ishte as njeri as tjetri, sepse magjinë e shpirtit e kisha fshehur, mbyllur, kyçur thellë momentin që bëra marrëveshjen me gjinekologen. Ende më thellë në trokitjen pas mesnatës në derën e maternitetit. Mbylla sytë kur ua dorëzova atë embrion hekurave të lemerishme tek gëlltisja dhimbjen e shkëputjes nga trupi im të asaj pjese të mishit e të jetës duke lutur të mbaronte sa më shpejt që të shkoja pranë mrekullisë me fytyrë engjëlli që më priste në shtëpi. Kur u ngrita e mpirë nga shtrati dhe me këmbët që mezi më mbanin, mjekja më thirri :

- Ja tek është, shikoje.. .

Në një fund legeni të ndyrë, aq të ndyrë sa mund të përdorej për të pështyrë në të, një qershizë e përgjakur. Frut i dashurisë e trupit tim, i destinuar të shkarkohej në ujrat e zeza... U ktheva me rrëmbim e dola jashtë, nuk doja t'a shihja, të ikja të rrëmbeja në krahë vajzën time e ... të harroja... E çuditëshme edhe kjo punë e shpirtit, kur ndjehesh keq, vërtet keq, ul qepenat e nuk të lë të shikosh... për momentin...

Erdhi dhe fëmija i dytë, djalë. Këtë herë asnjë fiksim, duhen dy fëmijë. E fëmijët janë gjëja më e bukur që mund t'i ndodhin një gruaje, e plotësojnë shpirtërisht e fizikisht. Hera herës, tek i shihja aq të mrekullueshëm, e më falnin atë gëzim e lumturi me ato doçka e buzë të vogla, ato cicërima të ëmbla të pafajshme e njëkohësisht inteligjente siç dinë t'i bëjnë vetëm fëmijët... përfytyroja një të tretë midis tyre. Në mënyrë të pavullnetshme më sulmonin pyetjet: si do të kish qenë ajo mrekulli, kish qenë djalë apo vajzë, në ç'ngjyrë do t'i kishte sytë, po flokët... po zërin a do ta kish po aq të ëmbël sa të motrës apo vëllait... Si do të ndihesha unë kur të më përkëdhelnin edhe një palë doçka të tjera, e dy buzë mrekullisht të vogla do të më ceknin faqen... Diçka e mprehtë, e dhimbëshme, torturuese më sëmbonte zemrën. Por kalonte shpejt, jeta të merr në vrullin e e gjërave të përditëshme ...

Një shtatzani tjetër ... dhe isha e lumtur. E doja medoemos këtë fëmijë ... e doja dhe pikë. Kur ja dhashë lajmin tim shoqi, më pa në sy e nuk foli. Nuk kish nevojë të fliste, flisnin sytë e tij të mbushur me ankthin e frikën se mos ndërroja mendje. Nuk kish dashur ta bëja abortin e parë... edhe se nganjëherë e marr inat që nuk këmbënguli më shumë, të më kishte mbyllur në dhomë, të më kishte lidhur atë natë...

C'them dhe unë, ka perëndi të më lidhë mua ... të lidhë një grua...

Nuk do ta harroj gëzimin e atyre javëve, brenda qenies sime rritej një fëmijë, mishi e gjaku im, shpirtin do t'ja dhuronte Zoti, e Zoti do të mendonte për fatin e tij. Vajza me djalin, kishin atë moshë ku magjia e bukuria u shpërthente nga çdo pore e më mrekullonin. Isha bërë e ndërgjegjëshme se për gruan, për nënën, nuk është e vërtetë ajo thënie se njeriu nuk ngopet me para, ajo pjesë e shpirtit të saj që dashuron marrëzisht jetën nuk ngopet me fëmijë... Ditën i lija rrugë të lirë fantazisë, natën përkëdhelja lehtas barkun tim, e dija se i ndjente, i kërkonte i pëlqenin përkëdhelitë, ajo siguri e ngrohtësi që vetëm dora e nënës di të ta japë. Caste të bekuara, të lumturisë që ndjen një grua kur jep dashuri... ashtu siç di të japë vetëm ajo...

...Dhimbje të forta barku e mesi që më linin pa frymë e sa nuk rrëzohesha rrugës. Vizita tek mjeku çoi në një abort të dytë. Pozicioni i embrionit nuk ishte normal, ose më mirë nuk siguronte peshë e zhvillim të fëmijës. Frika e lindjes së një fëmije jo normal , në një botë të pamëshirëshme edhe për normalët... Frika se do të lexoja në sytë e tij qortimin se... do të kish qenë më mirë për të të mos kish lindur fare...

...shkova në klinikë, u shtriva mbi atë shtrat e mbylla sytë, por këtë herë nuk mbylla dot sytë e shpirtit, e ngrita në të Triorën time, gjykova veten për ç'kisha bërë më parë. Mund të thoja thjesht se ishte dënimi që më kish dhënë Zoti, dhe e mbyllja aty këtë arësyetim, mund të thoja se ishte koinçidencë e shëmtuar por... nuk e hiqja dot fajin prej vetes. Kisha shkelur një herë mbi ç'ka ka më të shtrenjtë për shpirtin e një gruaje, dashurisë për jetën e magjia ime ishte kthyer kundër meje, duke dënuar ç'kisha të shtrenjtë. Ishte ndoshta nënvetëdija ime... Nuk e di por kur dola e dera e klinikës u mbyll pas meje, unë vura drurin e parë për të ngritur turrën e druve... Ditët në vazhdim gjendja ime u përkeqësua, jo fizikisht, organizmi im e kish përballuar mirë atë ndërhyrje, por ai boshllëk që më kishte lënë ai fëmijë, e ai tjetri përpara këtij, mendimi se jeta do të vazhdonte me këtë boshllëk, ishte torturues...

… torturues dyshimi se nuk duhej të kisha dëgjuar doktorin. Kush mund të ishte aq i sigurtë se nuk ndodhin mrekulli dhe ai fëmijë të lindte normal? Ai perceptim jo i zakontë që kisha ndjerë gjatë atyre netëve, të atij embrioni të etur për jetë, mori kuptimin e lutjes...”mos më vrit, mos më vrit si...” . Kisha gabuar, edhe një herë kisha shkelur mbi atë pakt të "gruas - shtrigë", kisha bërë krim. Për mua nuk kish më asnjë justifikim, turra e druve ishte gati dhe unë i vura flakën me dorën time...

U mundova të shëroj plagët e mia, këtë herë më me vështirësi. Në dukje u shëruan dhe me kohë flakët u platitën. Mendova se e kalova edhe këtë herë, nuk kam frikë nga ferri ku mund të më syrgjynosin të gjitha fetë e botës...

… sepse ferri u rihap me avancimin e moshës e afrimin e atij limiti fizik të riprodhimit. Ai cak ku natyra të heq çdo mundësi, të bën të analizosh atë pjesë të jetës që ka pasur të bëjë me të. Kush tha se dy fëmijë janë më se të mjaftueshëm për të mbushur jetën e shpirtin e një gruaje...? Nganjëherë kur fantazia nuk të merr dorën për të marrë rrugë, ata ëngjëj që ti ke bërë të ngrihen në qiell... I sheh me sytë e mëndjes tek zbresin e kundrojnë motrat e vëllezërit, vajzat e djemtë që kalojnë rrugës me atë shkëlqim rinor e buzëqeshje rrëzëllitëse tek i gëzohen dritës së diellit e gjithshkaje të bukur që ju ofron jeta...

… kundrojnë atë jetë që atyre ju është mohuar...

... se kam qenë aq egoiste... Atëherë flakët më mbulojnë. E nuk nxjerr zë nga dhëmbjet që më shkaktojnë, ulërimat i varros në honet e shpirtit se nuk janë të denja të dalin jashtë, do të ndyenin qiellin. Janë ulërima të gruas që ka shkelur mbi gjënë më të shenjtë që i ka dhuruar Zoti e natyra, të dhuntisë për të dhuruar jetë ... e dashuri...

… e kur mendon se në mesjetë, gra të pafajshme janë djegur të gjalla mbi turrën e druve vetëm se përgatisnin me gjethe bimësh porcione për parandalimin e shtatëzanive të padëshëruara... E janë quajtur Gra- Shtriga...

Heshti papritur. Pashë gjoksin e saj në një frymëmarrje të trazuar e kisha përshtypjen se do të shpërthente në të qarë. Por lotët krijoheshin e tereshin nga stuhia e flakëve të zeza pa kaluar pragun e qerpikëve. U pendova së dyti për atë pyetje të shkrehur ashtu kot. Treta dhe unë shikimin, diku larg, larg, në stofën kohë - hapësirë ku ish fshehur Triora ime. Sepse gjithkush e ka një Triorë brenda vehtes, një turrë drush që i ngrë vetë, e po me dorën e tij i vë flakën...

... Se është... është aq e vështirë të falësh vehten...

Të vallëzosh në shi

2010-10-12T02:08:00.000-07:00

Të vallëzosh në shi

- “ Fort, fort, sa më fort, mos çani kokë edhe nëse ndjeni kockat të thyhen, ato rregollohen më pas, rëndësi ka që zemra...”- i jehoi në veshë zëri i profesorit.

Duke ngulçuar ish përkul mbi gojën e tij. Buzët e saj nuk e kishin cikur ende kur dëgjoi një:

- Hhooooo – me tepër se mërmërimë qe një ofshamë e fortë thithëse pas së cilës djali hapi sytë.

- Celularin?

Djali bëri shenjë nga pantallonat e u orvat të lëvizte.

- Jam gati dhe unë!- mërmëriti.

Poshtë u hap një derë e një siluetë burri u duk në të:

- Bukuroshe, eja vallëzo brenda!

Imperia, 06/10/2010